{"id":1158,"date":"2023-08-10T14:52:52","date_gmt":"2023-08-10T13:52:52","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=1158"},"modified":"2023-12-11T15:06:27","modified_gmt":"2023-12-11T14:06:27","slug":"fusnota-ne-zhdukje-nje-evolucion-ne-qasjen-e-be-se-karshi-kosoves","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/en\/analize\/fusnota-ne-zhdukje-nje-evolucion-ne-qasjen-e-be-se-karshi-kosoves\/","title":{"rendered":"Fusnota n\u00eb zhdukje: nj\u00eb evolucion n\u00eb qasjen e BE-s\u00eb karshi Kosov\u00ebs"},"content":{"rendered":"<div class=\"news-left\">\n<p>Statusi ligjor i Kosov\u00ebs n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet nd\u00ebrkomb\u00ebtare ka qen\u00eb i paqart\u00eb q\u00eb nga shpallja e pavar\u00ebsis\u00eb n\u00eb vitin 2008. Kosova mbetet vend pjes\u00ebrisht i njohur dhe nuk \u00ebsht\u00eb an\u00ebtare n\u00eb organizatat e njohura nd\u00ebrqeveritare, si p\u00ebr shembull n\u00eb Kombet e Bashkuara.<\/p>\n<p>P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, pes\u00eb shtete an\u00ebtare t\u00eb BE-s\u00eb (Qipro, Greqia, Rumania, Sllovakia dhe Spanja) nuk e njohin Kosov\u00ebn si vend t\u00eb pavarur. Rrjedhimisht, kjo gj\u00eb ka pasur pasoja n\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn se si BE-ja ka trajtuar Kosov\u00ebn p\u00ebr shkak t\u00eb mosnjohjes nga pes\u00eb shtetet e veta an\u00ebtare.<\/p>\n<p>Q\u00eb nga miratimi i\u00a0<a href=\"https:\/\/www.consilium.europa.eu\/uedocs\/cms_data\/docs\/pressdata\/EN\/foraff\/128138.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Marr\u00ebveshjes s\u00eb P\u00ebrfaq\u00ebsimit Rajonal<\/a>\u00a0m\u00eb 2012, n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb Dialogut Prishtin\u00eb-Beograd, t\u00eb nd\u00ebrmjet\u00ebsuar nga BE-ja, t\u00eb gjitha institucionet dhe organet e BE-s\u00eb i jan\u00eb referuar Kosov\u00ebs vazhdimisht me fusnot\u00eb, si pjes\u00eb e marr\u00ebveshjes.<\/p>\n<p>N\u00eb fusnot\u00eb thuhet si\u00e7 vijon:\u00a0<em>\u201cKy em\u00ebrtim nuk paragjykon q\u00ebndrimet mbi statusin dhe \u00ebsht\u00eb n\u00eb p\u00ebrputhje me Rezolut\u00ebn 1244\/1999, si dhe opinionin e GjND-s\u00eb p\u00ebr shpalljen e pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs.\u201d<\/em><\/p>\n<p>Rezoluta\u00a0<a href=\"https:\/\/unmik.unmissions.org\/united-nations-resolution-1244\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">1244\/1999<\/a>\u00a0autorizoi nj\u00eb prani nd\u00ebrkomb\u00ebtare civile dhe ushtarake n\u00eb Kosov\u00ebn e pasluft\u00ebs dhe themeloi Misionin e Kombeve t\u00eb Bashkuara (UNMIK), q\u00eb funksionon ende sot e k\u00ebsaj dite, megjith\u00ebq\u00eb me funksione m\u00eb t\u00eb vogla.<\/p>\n<p>Opinioni K\u00ebshillimor i Gjykat\u00ebs Nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb Drejt\u00ebsis\u00eb (GjND) n\u00ebnvizoi se shpallja e nj\u00ebanshme e pavar\u00ebsis\u00eb nga Kosova\u00a0<a href=\"https:\/\/www.icj-cij.org\/case\/141\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">nuk ka shkelur t\u00eb drejt\u00ebn nd\u00ebrkomb\u00ebtare<\/a>. Megjithat\u00eb, gjykata nuk dha nj\u00eb p\u00ebrgjigje p\u00ebrfundimtare p\u00ebr ligjshm\u00ebrin\u00eb e suksesionit t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>P\u00ebrkund\u00ebr komplikimeve q\u00eb shfaqen gjat\u00eb p\u00ebrdorimit t\u00eb fusnot\u00ebs n\u00eb dokumentet e shkruara, krijimin e uebfaqeve dhe zbatimin e projekteve, BE-ja vazhdon ta mb\u00ebshtes\u00eb k\u00ebt\u00eb politik\u00eb, pavar\u00ebsisht mosp\u00eblqimit t\u00eb Kosov\u00ebs, e cila fillimisht u pajtua me k\u00ebt\u00eb praktik\u00eb m\u00eb 2012.<\/p>\n<p>Edita Tahiri \u2013 ish-kryenegociatorja e Kosov\u00ebs n\u00eb koh\u00ebn e n\u00ebnshkrimit t\u00eb Marr\u00ebveshjes p\u00ebr P\u00ebrfaq\u00ebsimin Rajonal (2012) \u2013\u00a0<a href=\"https:\/\/www.evropaelire.org\/a\/24495142.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">pati deklaruar<\/a>\u00a0se fusnota do t\u00eb shkrihet posi nj\u00eb fjoll\u00eb bore.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, Marr\u00ebveshja e fundit dhe Aneksi i Zbatimit t\u00eb saj n\u00eb rrug\u00ebn drejt normalizimit t\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrmjet Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb, e n\u00ebnshkruar n\u00eb mars t\u00eb vitit 2023, mund t\u00eb sh\u00ebnoj\u00eb nj\u00eb ndryshim n\u00eb k\u00ebt\u00eb qasje. Asnj\u00eb nga dokumentet nuk i referohet Kosov\u00ebs me fusnot\u00eb, pavar\u00ebsisht q\u00eb \u00ebsht\u00eb q\u00ebndrim zyrtar i BE-s\u00eb.<\/p>\n<p>Q\u00eb nga viti 2012, institucionet e BE-s\u00eb kan\u00eb p\u00ebrdorur qasje t\u00eb ndryshme kur i jan\u00eb referuar Kosov\u00ebs. Pavar\u00ebsisht se \u00ebsht\u00eb politik\u00eb zyrtare e BE-s\u00eb, institucionet e saj gradualisht i jan\u00eb larguar p\u00ebrdorimit t\u00eb fusnot\u00ebs n\u00eb dokumente dhe takime.<\/p>\n<p><strong>Parlamenti Europian nuk i referohet m\u00eb Kosov\u00ebs me fusnot\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>Parlamenti Europian (PE) ishte institucioni i par\u00eb i BE-s\u00eb q\u00eb nuk iu referua Kosov\u00ebs me fusnot\u00eb. Kjo u b\u00eb evidente p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb vitin 2015, kur nj\u00eb\u00a0<a href=\"https:\/\/www.europarl.europa.eu\/doceo\/document\/B-8-2016-0167_EN.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">resolution<\/a>\u00a0e Parlamentit Europian e p\u00ebrmendi Kosov\u00ebn pa fusnot\u00eb. Hera e fundit kur Parlamenti Europian iu referua Kosov\u00ebs me fusnot\u00eb ishte m\u00eb 2013.<\/p>\n<p>Pas vitit 2015, Kosova \u00ebsht\u00eb p\u00ebrmendur pa fusnot\u00eb pothuajse n\u00eb t\u00eb gjitha dokumentet e Parlamentit Europian. Megjithat\u00eb, nuk duhet harruar se rezolutat e Parlamentit Europian nuk jan\u00eb ligj\u00ebrisht t\u00eb detyrueshme dhe se Parlamenti Europian n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi ka nd\u00ebrmarr\u00eb nj\u00eb qasje m\u00eb liberale p\u00ebr \u00e7\u00ebshtje t\u00eb ndryshme n\u00eb krahasim me Komisionin Europian. K\u00ebsisoj, ky ndryshim n\u00eb qasje nuk \u00ebsht\u00eb befasues.<\/p>\n<p>P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, Parlamenti Europian\u00a0<a href=\"https:\/\/multimedia.europarl.europa.eu\/en\/video\/address-by-vjosa-osmani-sadriu-president-of-kosovo-address-by-vjosa-osmani-president-of-kosovo_I242321\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">thirri<\/a>\u00a0presideten e Kosov\u00ebs, Vjosa Osmanin, t\u00eb flas\u00eb n\u00eb seanc\u00ebn plenare n\u00eb qershor t\u00eb vitit 2023, duke u b\u00ebr\u00eb k\u00ebshtu zyrtarja e par\u00eb kosovare q\u00eb mban fjalim n\u00eb Parlamentin Europian. P\u00ebrkat\u00ebsia e saj u tregua pa fusnot\u00eb.<\/p>\n<p>Q\u00ebndrimi i Parlamentit Europian ndryshon nga ai i Komisionit, pasi ky i fundit zyrtarisht e braktisi politik\u00ebn e neutralitetit kur b\u00ebhej fjal\u00eb p\u00ebr statusin e Kosov\u00ebs. N\u00eb\u00a0<a href=\"https:\/\/www.europarl.europa.eu\/doceo\/document\/A-9-2023-0174_EN.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">report<\/a>\u00a0e tij t\u00eb fundit, Parlamenti Europian ripohoi q\u00ebndrimin se procesi i normalizimit duhet t\u00eb p\u00ebrqendrohet te njohja reciproke.<\/p>\n<p><strong>Inkonsistenca e fusnot\u00ebs s\u00eb Komisionit Europian n\u00eb raport me Kosov\u00ebn<\/strong><\/p>\n<p>Ndryshe nga Parlamenti Europian, Komisioni Europian (KE) ka pasur nj\u00eb qasje m\u00eb t\u00eb rrept\u00eb sa i p\u00ebrket ndjekjes s\u00eb udh\u00ebzimeve t\u00eb Marr\u00ebveshjes s\u00eb P\u00ebrfaq\u00ebsimit Rajonal t\u00eb vitit 2012. Q\u00eb nga\u00a0<a href=\"https:\/\/ec.europa.eu\/commission\/presscorner\/detail\/en\/memo_15_6033\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">raporti<\/a>\u00a0i tij fillestar p\u00ebr Kosov\u00ebn m\u00eb 2015, KE vazhdimisht ka respektuar dispozitat e Marr\u00ebveshjes s\u00eb vitit 2012, duke p\u00ebrdorur n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb konsistente fusnot\u00ebn kur p\u00ebrmend Kosov\u00ebn n\u00eb uebfaqet dhe projektet e veta t\u00eb financuara.<\/p>\n<p>P\u00ebr shembull,\u00a0<a href=\"https:\/\/webalkans.eu\/en\/country\/kosovo\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Programi Rajonal i Komunikimit i BE-s\u00eb p\u00ebr Ballkanin Per\u00ebndimor<\/a>\u00a0vazhdimisht p\u00ebrdor politik\u00ebn e fusnot\u00ebs. E nj\u00ebjta gj\u00eb ndodh edhe me nism\u00ebn e\u00a0<a href=\"https:\/\/www.rcc.int\/pages\/143\/common-regional-market\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Tregut t\u00eb P\u00ebrbashk\u00ebt Rajonal<\/a>\u00a0t\u00eb mb\u00ebshtetur nga BE-ja dhe K\u00ebshilli i Bashk\u00ebpunimit Rajonal. P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, edhe\u00a0<a href=\"https:\/\/www.eeas.europa.eu\/kosovo\/evropska-unija-i-kosovo_sr?s=321\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">uebfaqja<\/a>\u00a0zyrtare e Zyr\u00ebs s\u00eb BE-s\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb gjithashtu p\u00ebrdor nj\u00eb fusnot\u00eb n\u00eb raport me Kosov\u00ebn.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb Komisioni Europian \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsisht m\u00eb konsistent n\u00eb p\u00ebrdorimin e fusnot\u00ebs, inkonsistencat e rast\u00ebsishme mund t\u00eb shfaqen ende n\u00eb disa nga komitetet dhe agjencit\u00eb.<\/p>\n<p><strong>Qasja ndryshe e komiteteve dhe agjencive t\u00eb Komisionit Europian<\/strong><\/p>\n<p>Kosova \u00ebsht\u00eb ftuar n\u00eb shum\u00eb raste t\u00eb marr\u00eb pjes\u00eb n\u00eb pun\u00ebn e organeve t\u00eb ndryshme t\u00eb Komisionit Europian. T\u00eb gjitha k\u00ebto organe ofrojn\u00eb publikisht procesverbale ose raporte t\u00eb mbledhjeve, t\u00eb cilat tregojn\u00eb q\u00eb, n\u00eb shumic\u00ebn e rasteve, Kosova p\u00ebrmendet pa fusnot\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr shembull, n\u00eb\u00a0<a href=\"https:\/\/ec.europa.eu\/transparency\/comitology-register\/screen\/documents\/090764\/1\/consult?lang=en\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">takimin<\/a>\u00a0e 85-t\u00eb t\u00eb Komitetit t\u00eb Qiellit t\u00eb Vet\u00ebm, Kosova mori pjes\u00eb barabar\u00ebsisht me shtetet e tjera. E nj\u00ebjta gj\u00eb ndodhi edhe n\u00eb\u00a0<a href=\"https:\/\/ec.europa.eu\/transparency\/comitology-register\/screen\/documents\/081088\/1\/consult?lang=en\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">takimin<\/a>\u00a0e 10-t\u00eb t\u00eb Komitetit t\u00eb Programit Horizon Europe. \u00cbsht\u00eb interesant t\u00eb p\u00ebrmendet se n\u00eb nj\u00eb nga takimet e Horizon Europe, Kosova\u00a0<a href=\"https:\/\/ec.europa.eu\/transparency\/comitology-register\/screen\/documents\/081895\/1\/consult?lang=en\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">u p\u00ebrmend<\/a>\u00a0n\u00eb ciriliken serbe si \u201c\u0420\u0435\u043f\u0443\u0431\u043b\u0438\u043a\u0430 \u041a\u043e\u0441\u043e\u0432\u043e\u201d (Republika e Kosov\u00ebs). E zakonshmja n\u00eb t\u00eb gjitha k\u00ebto raste \u00ebsht\u00eb se Kosova \u00ebsht\u00eb p\u00ebrmendur pa asnj\u00eb fusnot\u00eb.<\/p>\n<p>Nga ana tjet\u00ebr,\u00a0<a href=\"https:\/\/ec.europa.eu\/transparency\/comitology-register\/screen\/documents\/087535\/1\/consult?lang=en\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">pjes\u00ebmarrja<\/a>\u00a0e Kosov\u00ebs n\u00eb Komitetin e Programit t\u00eb Doganave u shkoi p\u00ebr shtat standardeve t\u00eb Marr\u00ebveshjes s\u00eb P\u00ebrfaq\u00ebsimit Rajonal (2011).<\/p>\n<p>Kur b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr agjencit\u00eb e BE-s\u00eb, Kosova merr pjes\u00eb n\u00eb tri prej tyre. Agjencia Europiane p\u00ebr Siguri dhe Sh\u00ebndet n\u00eb Pun\u00eb e trajton Kosov\u00ebn posi kandidat\u00ebt e tjer\u00eb t\u00eb Ballkanit Per\u00ebndimor. E nj\u00ebjta vlen edhe p\u00ebr Fondacionin Europian p\u00ebr P\u00ebrmir\u00ebsimin e Kushteve t\u00eb Jetes\u00ebs dhe Pun\u00ebs (Eurofund), q\u00eb Kosov\u00ebs i referohet sikur \u00e7do shteti tjet\u00ebr.<\/p>\n<p>Kundrejt krejt k\u00ebsaj, angazhimi i Kosov\u00ebs me Organin e Rregullator\u00ebve Europian\u00eb p\u00ebr Komunikime Elektronike ka \u00e7uar n\u00eb procedura gjyq\u00ebsore t\u00eb iniciuara nga Spanja p\u00ebr t\u00eb mohuar pjes\u00ebmarrjen e Kosov\u00ebs n\u00eb k\u00ebt\u00eb organ. P\u00ebr shkak t\u00eb polemikave rreth an\u00ebtar\u00ebsimit t\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb k\u00ebt\u00eb organ, prania e fusnot\u00ebs nuk duhet t\u00eb p\u00ebrb\u00ebj\u00eb befasi.<\/p>\n<p><strong>Zhdukja e ndjeshme e fusnot\u00ebs<\/strong><\/p>\n<p>Ekziston nj\u00eb munges\u00eb e dukshme e uniformitetit n\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn se si institucionet, organet, komitetet dhe agjencit\u00eb e BE-s\u00eb i referohen Kosov\u00ebs n\u00eb funksionet zyrtare. Sidoqoft\u00eb, zbehja graduale e fusnot\u00ebs \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb ndjesh\u00ebm evidente.<\/p>\n<p>Kjo tendenc\u00eb duket se ndikohet nga komitetet kryesuese t\u00eb personelit dhe hartimi i raporteve e regjistrimi i procesverbaleve nga mbledhjet.<\/p>\n<p>N\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, parashikimi i Edita Tahirit se \u201cfusnota do t\u00eb shkrihet posi nj\u00eb fjoll\u00eb bore\u201d duket se po del t\u00eb jet\u00eb i sakt\u00eb.<\/p>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Statusi ligjor i Kosov\u00ebs n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet nd\u00ebrkomb\u00ebtare ka qen\u00eb i paqart\u00eb q\u00eb nga shpallja e pavar\u00ebsis\u00eb n\u00eb vitin 2008. Kosova mbetet vend pjes\u00ebrisht i njohur dhe nuk \u00ebsht\u00eb an\u00ebtare n\u00eb organizatat e njohura nd\u00ebrqeveritare, si p\u00ebr shembull n\u00eb Kombet e Bashkuara. P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, pes\u00eb shtete an\u00ebtare t\u00eb BE-s\u00eb (Qipro, Greqia, Rumania, Sllovakia dhe Spanja) [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":15,"featured_media":1159,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[672,664,673],"ppma_author":[25],"class_list":["post-1158","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-analize","tag-eu","tag-kosovo","tag-western-balkans"],"authors":[{"term_id":25,"user_id":15,"is_guest":0,"slug":"milos-pavkovic","display_name":"Milo\u0161 Pavkovi\u0107","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/MP_cropped-150x150-1.jpg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/MP_cropped-150x150-1.jpg"},"user_url":"","last_name":"Pavkovi\u0107","first_name":"Milo\u0161","description":"Milo\u0161 Pavkovi\u0107 \u00ebsht\u00eb nj\u00eb shkenc\u00ebtar politik me specializim n\u00eb rajonin e Evrop\u00ebs Juglindore, politik\u00ebn krahasuese, regjimet hibride dhe politik\u00ebn e BE-s\u00eb. Studimet bachelor dhe master p\u00ebr shkenca politike i kreu n\u00eb Universitetin e Beogradit. Ai kaloi nj\u00eb vit n\u00eb Universitetin e Grazit si student n\u00eb Erasmus dhe mbrojti tez\u00ebn e magjistratur\u00ebs (De)konsolidimi i shtet\u00ebsis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb kontekstin e negociatave bashk\u00ebkohore nd\u00ebrmjet Qeverive t\u00eb Kosov\u00ebs* dhe Serbis\u00eb. Ai kreu masterin e dyt\u00eb n\u00eb shkencat politike n\u00eb Universitetin e Evrop\u00ebs Qendrore (CEU). Ai \u00ebsht\u00eb bashk\u00ebautor i publikimit Elementet kryesore t\u00eb nevojshme p\u00ebr p\u00ebrparimin n\u00eb normalizimin e marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrmjet Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb. Milo\u0161 aktualisht \u00ebsht\u00eb i pun\u00ebsuar si studiues n\u00eb Qendr\u00ebn e Politikave Evropiane (CEP), Beograd dhe sh\u00ebrben si Ambasador i Ri i Evrop\u00ebs n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1158","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/15"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1158"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1158\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1160,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1158\/revisions\/1160"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1159"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1158"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1158"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1158"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=1158"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}