{"id":13104,"date":"2025-09-02T13:17:36","date_gmt":"2025-09-02T11:17:36","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=13104"},"modified":"2025-09-02T13:17:36","modified_gmt":"2025-09-02T11:17:36","slug":"kalimi-ne-tregun-e-hapur-energjetik-rrezik-serioz-per-bizneset-ne-kosove","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/en\/opinion\/kalimi-ne-tregun-e-hapur-energjetik-rrezik-serioz-per-bizneset-ne-kosove\/","title":{"rendered":"Kalimi n\u00eb tregun e hapur energjetik, rrezik serioz p\u00ebr bizneset n\u00eb Kosov\u00eb"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-weight: 400;\">Zbatimi i liberalizimit t\u00eb tregut energjetik p\u00ebr bizneset <\/span><a href=\"https:\/\/www.evropaelire.org\/a\/zrre-tregu-i-hapur-energji-bizneset\/33430863.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">hyri<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> n\u00eb fuqi m\u00eb 1 qershor. Vendimi prek bizneset q\u00eb kan\u00eb mbi 50 pun\u00ebtor\u00eb, apo mbi 10 milion\u00eb euro qarkullim vjetor. K\u00ebto biznese shpenzojn\u00eb rreth 37% t\u00eb energjis\u00eb elektrike n\u00eb vend.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Me vendimin e ri, k\u00ebto biznese dalin n\u00eb treg t\u00eb hapur energjetik, gj\u00eb q\u00eb n\u00ebnkupton se nuk mund t\u00eb furnizohen m\u00eb me tarifat e rregulluara nga ZRRE-ja, por do t\u00eb obligohen t\u00eb furnizohen me energji elektrike nga kompanit\u00eb private t\u00eb licencuara. Me fjal\u00eb t\u00eb tjera, k\u00ebto biznese do t\u00eb paguajn\u00eb tarifa m\u00eb larta dhe jo si ato t\u00eb konsumit familjar.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Q\u00ebllimi i liberalizimit t\u00eb tregut \u00ebsht\u00eb segmentimi, ku familjet nuk e ndajn\u00eb barr\u00ebn e nj\u00ebjt\u00eb me bizneset q\u00eb konsumojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb energji. Bizneset kan\u00eb fatura t\u00eb tjera p\u00ebr dallim nga nj\u00eb familje q\u00eb shpenzon p\u00ebr nevoja personale. Kjo e ndihmon edhe uljen e ngarkes\u00ebs gjat\u00eb dimrit, kur k\u00ebrkesa p\u00ebr konsum t\u00eb energjis\u00eb \u00ebsht\u00eb m\u00eb e lart\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Procesi synon t\u00eb stimuloj\u00eb konkurrenc\u00ebn n\u00eb tregtim t\u00eb energjis\u00eb. Rrjedhimisht, \u00e7mime m\u00eb t\u00eb favorshme dhe p\u00ebrmir\u00ebsim t\u00eb p\u00ebrgjithsh\u00ebm t\u00eb sektorit t\u00eb energjis\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Por, liberalizimi i tregut t\u00eb energjis\u00eb elektrike \u00ebsht\u00eb duke prodhuar efekte t\u00eb kund\u00ebrta. Me liberalizimin e tregut, KEDS-it iu mund\u00ebsua q\u00eb t\u00eb shky\u00e7\u00eb nga rrjeti <\/span><a href=\"https:\/\/www.evropaelire.org\/a\/kedsi-nis-shkycjen-e-rreth-450-bizneseve-nga-rrjeti-i-energjise\/33504787.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">energjetik<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> 450 biznese.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Bizneset po ankohen se po marrin oferta me \u00e7mime mbi 200% m\u00eb t\u00eb <\/span><a href=\"https:\/\/www.gazetaexpress.com\/ankohen-bizneset-ofertat-per-furnizim-me-rryme-mbi-200-per-qind-me-te-shtrenjta\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">shtrenjta<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> nga kompanit\u00eb e licencuara. Nj\u00eb situat\u00eb e till\u00eb ka ngritur shqet\u00ebsime p\u00ebr \u00e7rregullim t\u00eb ekonomis\u00eb kosovare, q\u00eb do n\u00ebnkuptonte humbjen e shum\u00eb vendeve t\u00eb pun\u00ebs dhe potencialisht kriz\u00eb ekonomike.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><b>Bizneset kund\u00ebrshtojn\u00eb vendimin p\u00ebr liberalizimin e tregut t\u00eb energjis\u00eb elektrike<\/b><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">P\u00ebrmes <\/span><a href=\"https:\/\/www.evropaelire.org\/a\/kurti-oda-bizneset-tregu-energjia-bllokada\/33428473.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">protestave<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> dhe ballafaqimeve <\/span><a href=\"https:\/\/www.koha.net\/arberi\/oda-ekonomike-padit-zrre-ne-ne-supreme\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">ligjore<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\">, bizneset vendore t\u00eb organizuara nga Oda Ekonomike e Kosov\u00ebs (OEK) kan\u00eb kund\u00ebrshtuar fuqish\u00ebm k\u00ebt\u00eb vendim, duke k\u00ebrkuar q\u00eb vendimi t\u00eb <\/span><a href=\"https:\/\/www.gazetaexpress.com\/tl\/oek-kerkon-pezullim-te-vendimit-per-shtrenjtim-te-energjise-elektrike\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">pezullohet<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> p\u00ebr s\u00eb paku nj\u00eb vit, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb filloj\u00eb komunikimi mes ZRRE-s\u00eb dhe bizneseve p\u00ebr t\u00eb kaluar n\u00eb tregun e hapur energjetik pa u d\u00ebmtuar ekonomia e vendit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">M\u00eb 29 maj 2025, bizneset dhe pun\u00ebtor\u00ebt bllokuan rrug\u00ebt e Prishtin\u00ebs, duke k\u00ebrkuar shtyrjen e vendimit t\u00eb ZRRE-s\u00eb p\u00ebr liberalizimin e tregut energjetik.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Po at\u00eb dit\u00eb, Qeveria n\u00eb detyr\u00eb mbajti mbledhje, me \u00e7\u2019rast kryeministri Albin Kurti e barazoi <\/span><a href=\"https:\/\/www.gazetaexpress.com\/kurti-sulmon-me-gjuhe-te-rende-bizneset-qe-po-protestojne-koha-e-barrikadave-ka-kaluar-i-kemi-hequr-kudo-dhe-slejojme-me-te-reja\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">protest\u00ebn<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> e bizneseve me barrikadat e grupeve paralele serbe n\u00eb veri.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">\u00c7\u00ebshtja tashm\u00eb ka r\u00ebn\u00eb n\u00eb duart e drejt\u00ebsis\u00eb. Fillimisht Gjykata Komerciale n\u00eb <\/span><a href=\"https:\/\/www.evropaelire.org\/a\/gjykata-komerciale-pezullim-zrre-liberalizimi-i-tregut-\/33490218.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">shkall\u00eb<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> t\u00eb par\u00eb pezulloi vendimin me arsyetim se ZRRE-ja ka interpretuar gabim Ligjin p\u00ebr Energji, duke i vendosur t\u00eb gjith\u00eb konsumator\u00ebt n\u00eb treg t\u00eb hapur pa p\u00ebrjashtim. N\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb, Gjykata, sipas vendimit, vler\u00ebsoi se ZRRE-ja i kishte trajtuar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb padrejt\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb bizneseve.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Por, <\/span><a href=\"https:\/\/www.gazetaexpress.com\/gjykata-komerciale-vendos-ne-favor-te-zrre-se-per-tregun-e-lire-te-energjise-edhe-ne-shkallen-e-dyte\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">shkalla<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> e dyt\u00eb vendosi n\u00eb favor t\u00eb ZRRE-s\u00eb, duke e cil\u00ebsuar t\u00eb ligjshme m\u00ebnyr\u00ebn se si ZRRE-ja ka vendosur konsumator\u00ebt jofamiljar\u00eb n\u00eb tregun e hapur energjetik. Nd\u00ebrsa, OEK-u ka vazhduar rrug\u00ebn ligjore duke dor\u00ebzuar <\/span><a href=\"https:\/\/www.koha.net\/arberi\/oda-ekonomike-padit-zrre-ne-ne-supreme\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">padi<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> n\u00eb Gjykat\u00ebn Supreme, me k\u00ebrkes\u00ebn e nj\u00ebjt\u00eb q\u00eb vendimi i ZRRE-s\u00eb t\u00eb pezullohet.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Gjithashtu, Partia Demokratike e Kosov\u00ebs (PDK) vendimin e ZRRE-s\u00eb e ka <\/span><a href=\"https:\/\/klankosova.tv\/pdk-dorezon-ne-kushtetuese-vendimin-e-zrre-se-per-liberalizimin-e-tregut-energj1etik\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">dor\u00ebzuar<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> n\u00eb Gjykat\u00ebn Kushtetuese.<\/span><\/p>\n<p><b>Si duhet t\u00eb liberalizohet tregu i energjis\u00eb elektrike?\u00a0<\/b><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Liberalizimi i tregut t\u00eb energjis\u00eb \u00ebsht\u00eb i domosdosh\u00ebm dhe detyrim ligjor, si dhe aspirat\u00eb e Kosov\u00ebs drejt BE-s\u00eb. Megjithat\u00eb, ky proces duhet zbatuar gradualisht, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb minimizoj\u00eb rreziqet ekonomike.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">\u00cbsht\u00eb e domosdoshme q\u00eb bizneset t\u00eb cilat i n\u00ebnshtrohen procesit t\u00eb liberalizimit t\u00eb tregut t\u00eb klasifikohen sipas nivelit t\u00eb konsumit t\u00eb energjis\u00eb. Si fillim, duhet t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb faz\u00eb testuese, ku rreth 10% t\u00eb bizneseve hyjn\u00eb n\u00eb tregun e hapur energjetik.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Ky testim do t\u00eb mund\u00ebsonte krijimin e nj\u00eb mostre empirike, t\u00eb cil\u00ebn ZRRE-ja do t\u00eb mund ta p\u00ebrdorte p\u00ebr t\u2019i par\u00eb mang\u00ebsit\u00eb e sfidat e procesit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">ZRRE-ja do ta kishte nj\u00eb raport me t\u00eb dh\u00ebna primtare nga p\u00ebrvojat e bizneseve n\u00eb faz\u00ebn testuese, ku p\u00ebrfshihen ofertat e tregtuesve energjetik\u00eb, p\u00ebrshtatja e pun\u00ebs s\u00eb brendshme me sistemin e ri energjetik dhe kostoja mujore e rrym\u00ebs krahasuar me \u00e7mimet e tregut t\u00eb mbyllur.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Kjo faz\u00eb testuese do t\u00eb mund\u00ebsonte evitimin e problemeve t\u00eb mundshme, si dhe kalimin m\u00eb gradual n\u00eb faz\u00ebn finale.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Pas testimit, OEK-u dhe ZRRE-ja duhet t\u00eb vendosin bashk\u00ebrisht p\u00ebr nj\u00eb afat kohor kur bizneset do t\u00eb duhej t\u00eb kalonin n\u00eb treg t\u00eb hapur. Kjo faz\u00eb do t\u00eb sh\u00ebrbente si parap\u00ebrgatitje p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar ofertues, n\u00ebnshkrimin e kontratave me kompanit\u00eb private dhe kalimin n\u00eb treg t\u00eb hapur. Kjo do t\u00eb mund\u00ebsonte nj\u00eb proces m\u00eb efikas, pa ndodhur shky\u00e7ja.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">M\u00eb pas, duhet t\u00eb sigurohet nj\u00eb konkurrenc\u00eb reale mes furnizuesve. Prokuroria do t\u00eb duhej ta v\u00ebzhgonte nga af\u00ebr n\u00ebse ka ndonj\u00eb shkelje ligjore n\u00eb favorizim t\u00eb disa furnizuesve t\u00eb energjis\u00eb kundrejt t\u00eb tjer\u00ebve apo manipulime t\u00eb tjera.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">N\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim, ZRRE-ja do t\u00eb duhej t\u00eb siguronte q\u00eb ka pavar\u00ebsi n\u00eb vendimmarrje nga Qeveria e Kosov\u00ebs. Po ashtu, transparenca n\u00eb publikimin e kontratave n\u00eb form\u00eb t\u00eb detajuar do t\u00eb forconte besimin e publikut dhe tregut.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">N\u00eb t\u00eb kund\u00ebrt\u00ebn, n\u00ebse nuk gjendet nj\u00eb zgjidhje e p\u00ebrshtatshme p\u00ebr bizneset, problemi mund t\u00eb shkaktoj\u00eb pasoja serioze p\u00ebr ekonomin\u00eb vendore. Bizneset me kosto apo humbje t\u00eb m\u00ebdha nuk mund t\u00eb funksionojn\u00eb si duhet. P\u00ebr pasoj\u00eb, shum\u00eb pun\u00ebtor\u00eb rrezikojn\u00eb t\u00eb humbin vendet e tyre t\u00eb pun\u00ebs, gj\u00eb q\u00eb do t\u00eb kishte efekte negative p\u00ebr shum\u00eb familje.<\/span><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zbatimi i liberalizimit t\u00eb tregut energjetik p\u00ebr bizneset hyri n\u00eb fuqi m\u00eb 1 qershor. Vendimi prek bizneset q\u00eb kan\u00eb mbi 50 pun\u00ebtor\u00eb, apo mbi 10 milion\u00eb euro qarkullim vjetor. K\u00ebto biznese shpenzojn\u00eb rreth 37% t\u00eb energjis\u00eb elektrike n\u00eb vend.\u00a0 Me vendimin e ri, k\u00ebto biznese dalin n\u00eb treg t\u00eb hapur energjetik, gj\u00eb q\u00eb n\u00ebnkupton se [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":13,"featured_media":12410,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[1989,972,624,2576,2501,2575,2484],"ppma_author":[23],"class_list":["post-13104","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opinion","tag-keds","tag-kosove","tag-kryesore","tag-ligji-per-energji","tag-oek","tag-tregu-i-hapur-energjetik","tag-zrre"],"authors":[{"term_id":23,"user_id":13,"is_guest":0,"slug":"sefer-zogaj","display_name":"Sefer Zogaj","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/seferi2.jpg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/seferi2.jpg"},"user_url":"","last_name":"Zogaj","first_name":"Sefer","description":"Sefer Zogaj ka p\u00ebrfunduar studimet bachelor n\u00eb Universitetin e Prishtin\u00ebs, Fakultetin Ekonomik. Gjat\u00eb shkoll\u00ebs s\u00eb mesme ka filluar t\u00eb shkruaj v\u00ebshtrime p\u00ebr Gazet\u00ebn \u201cEpoka e Re\u201d, m\u00eb pas edhe p\u00ebr mediat e Shqip\u00ebris\u00eb si \u201cAlbeu\u201d dhe \u201cShekulli\u201d. Ai \u00ebsht\u00eb n\u00eb p\u00ebrfundim t\u00eb studimeve master n\u00eb Fakultetin Ekonomik. Gjat\u00eb studimeve ka punuar n\u00eb nj\u00eb mori mediash si Intro, Ballkani, Insajderi.com, Shqip.com dhe tash KTV. Seferi \u00ebsht\u00eb poashtu pjes\u00eb e shoq\u00ebris\u00eb civile p\u00ebrmes Institutit p\u00ebr K\u00ebrkime Ekonomike. P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, e ka menaxhuar edhe nj\u00eb biznes t\u00eb vog\u00ebl \u201cGift of Heart\u201d q\u00eb kryesisht \u00ebsht\u00eb marr\u00eb me shitje online. Interesimi i tij kryesor n\u00eb jet\u00eb \u00ebsht\u00eb studimi i shkencave sociale."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13104","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13104"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13104\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13105,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13104\/revisions\/13105"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12410"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13104"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13104"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13104"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=13104"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}