{"id":4432,"date":"2019-01-18T09:39:40","date_gmt":"2019-01-18T07:39:40","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=4432"},"modified":"2024-11-12T15:18:24","modified_gmt":"2024-11-12T13:18:24","slug":"greqia-dhe-kosova","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/en\/analize\/greqia-dhe-kosova\/","title":{"rendered":"Greqia dhe Kosova"},"content":{"rendered":"<div class=\"news-up\"><\/div>\n<div class=\"news-down\">\n<p class=\"img-wrapper\">Raporti i Greqis\u00eb me Ballkanin Per\u00ebndimor dallon nga raportet e vendeve tjera t\u00eb BE-s\u00eb. Kjo p\u00ebr shkak q\u00eb Greqia \u00ebsht\u00eb vend ballkanik. N\u00eb qarqet t\u00eb akademis\u00eb diplomatike thuhet se pozita e saj gjeografike e shk\u00ebput at\u00eb prej b\u00ebrtham\u00ebs s\u00eb BE-s\u00eb dhe e mban af\u00ebr rajoneve jostabile jasht\u00eb BE-s\u00eb. Ky jostabilitet n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor ka ndikuar shum\u00eb q\u00eb Greqia t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb p\u00ebrkrah\u00ebse e zgjerimit t\u00eb BE-s\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb rajon. Megjithat\u00eb qasja e saj ka qen\u00eb ambivalente.<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00ebr\u00ebn an\u00eb ajo n\u00eb nivel deklarativ ka mb\u00ebshtetur fuqish\u00ebm integrimin e Ballkanit Per\u00ebndimor n\u00eb BE, kurse n\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr e ka instrumentalizuar politik\u00ebn e zgjerimit t\u00eb BE-s\u00eb p\u00ebr interesa t\u00eb veta nacionale. Kjo e ka shtyr\u00eb Greqin\u00eb q\u00eb t\u00eb mos e p\u00ebrkrah\u00eb integrimin e Ballkanit Per\u00ebndimor si t\u00ebr\u00ebsi, por si pjes\u00eb-pjes\u00eb dhe n\u00eb ritme t\u00eb ndryshme, var\u00ebsisht interesave t\u00eb saj strategjike.<\/p>\n<p>Kjo ka ndikuar q\u00eb Greqia ta p\u00ebrkrah\u00eb integrimin e Serbis\u00eb dhe Malit t\u00eb Zi n\u00eb BE, por t\u00eb bllokoj\u00eb rrug\u00ebn e Maqedonis\u00eb dhe Kosov\u00ebs n\u00eb BE. Maqedonin\u00eb e ka bllokuar p\u00ebr shkak t\u00eb \u00e7\u00ebshtjes s\u00eb emrit t\u00eb Maqedonis\u00eb, q\u00eb tani \u00ebsht\u00eb m\u00eb af\u00ebr zgjidhjes, kurse Kosov\u00ebn p\u00ebr shkak se nuk p\u00ebrkrah shpalljet e nj\u00ebanshme t\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb dhe p\u00ebr shkak t\u00eb af\u00ebrsis\u00eb me Serbin\u00eb. Megjithat\u00eb, arsyeja kryesore e mosnjohjes s\u00eb Kosov\u00ebs \u00ebsht\u00eb kontesti q\u00eb Qipro e ka me Qipron turke.<\/p>\n<p>Si\u00e7 tregojn\u00eb raporte t\u00eb ndryshme, tri karakteristika e kan\u00eb shoq\u00ebruar qasjen e shtetit grek n\u00eb raport me Ballkanin Per\u00ebndimor: e para, ve\u00e7antit\u00eb e politik\u00ebs s\u00eb jashtme greke dhe insistueshm\u00ebria e tyre; e dyta, prapavija e marr\u00ebdh\u00ebnies s\u00eb Greqis\u00eb me regjionin dhe ekzistenca e kontesteve t\u00eb krijuara pas Luft\u00ebs s\u00eb Ftoht\u00eb dhe e treta, shnd\u00ebrrimi i politik\u00ebs evropiane t\u00eb zgjerimit n\u00eb veg\u00ebl komb\u00ebtare greke gjat\u00eb viteve \u201990.<\/p>\n<p>K\u00ebta faktor\u00eb shpjegojn\u00eb sjelljen diplomatike t\u00eb Greqis\u00eb n\u00eb tri dekadat e fundit dhe pritet t\u00eb luajn\u00eb rol vendimtar edhe n\u00eb vitet n\u00eb vazhdim. K\u00ebsisoj, Greqia do t\u00eb osciloj\u00eb n\u00eb nj\u00eb baraspesh\u00eb delikate mes kusht\u00ebzimit p\u00ebr t\u00eb siguruar kompromise t\u00eb favorshme me fqinjt\u00eb dhe mosrrezikimit t\u00eb procesit t\u00eb zgjerimit t\u00eb BE-s\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb raport me Kosov\u00ebn, Greqia operon me nj\u00eb regjist\u00ebr t\u00eb dyfisht\u00eb. N\u00eb nj\u00ebr\u00ebn an\u00eb nuk e njeh, e n\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr kultivon nj\u00eb nd\u00ebrveprim solid me Kosov\u00ebn. N\u00eb vitet \u201990 Greqia kishte marr\u00ebdh\u00ebnie t\u00eb tensionuara me Shqip\u00ebrin\u00eb dhe Maqedonin\u00eb. Vendi i vet\u00ebm me t\u00eb cilin kishte marr\u00ebdh\u00ebnie miq\u00ebsore ishte Serbia. Kur filloi lufta n\u00eb Kosov\u00eb Greqia luajti rol t\u00eb paqart\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00ebr\u00ebn an\u00eb nuk mori pjes\u00eb n\u00eb bombardimet e NATO-s mbi Serbin\u00eb, por n\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr e mb\u00ebshteti logjistikisht k\u00ebt\u00eb fushat\u00eb dhe e ndihmoi n\u00eb menaxhimin e kriz\u00ebs s\u00eb refugjat\u00ebve. Vler\u00ebsime t\u00eb njoh\u00ebsve t\u00eb politik\u00ebs greke tregojn\u00eb se Qeveria greke e asaj periudhe mundohej t\u00eb mbante nj\u00eb ekuilib\u00ebr mes presionit t\u00eb brendsh\u00ebm nga qytetar\u00ebt grek\u00eb dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsive t\u00eb saj multilaterale.<\/p>\n<p>Sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb koh\u00ebs, 97% e qytetar\u00ebve grek\u00eb kund\u00ebrshtonin intervenimin e NATO-s n\u00eb Serbi. Por k\u00ebrkesat e NATO-s e detyruan Greqin\u00eb q\u00eb t\u00eb gjej\u00eb nj\u00eb rrug\u00eb t\u00eb mesme. Me t\u00eb mbaruar lufta, Greqia filloi t\u2019i harmonizonte m\u00eb shum\u00eb q\u00ebndrimet e saj me Per\u00ebndimin dhe u pajtua q\u00eb e ardhmja e gjith\u00eb Ballkanit Per\u00ebndimor \u00ebsht\u00eb n\u00eb BE dhe NATO.<\/p>\n<p>Kjo politik\u00eb m\u00eb s\u00eb shumti gjeti shprehje n\u00eb Samitin e Selanikut t\u00eb vitit 2003 gjat\u00eb koh\u00ebs kur Presidenca e K\u00ebshillit Evropian i takonte Greqis\u00eb. Mir\u00ebpo, p\u00ebrkrahja n\u00eb parim e zgjerimit t\u00eb BE-s\u00eb n\u00eb drejtim t\u00eb Ballkanit Per\u00ebndimor u mb\u00ebshtet me kusht\u00ebzime q\u00eb lidheshin kryesisht me interesat nacionale greke dhe m\u00eb pak me vizionin e BE-s\u00eb.<\/p>\n<p>Problemet rreth emrit e shtyn\u00eb Greqin\u00eb q\u00eb t\u00eb bllokonte hyrjen e Maqedonis\u00eb n\u00eb NATO dhe BE. Nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb kur Kosova e shpalli pavar\u00ebsin\u00eb, Greqia refuzoi ta njihte. K\u00ebt\u00eb q\u00ebndrim e bazonte n\u00eb dy arsye kryesore. E para, Greqia u arsyetua se pavar\u00ebsia e nj\u00ebanshme e Kosov\u00ebs shkel ligjin nd\u00ebrkomb\u00ebtar. E dyta, shpallja e nj\u00ebanshme e Kosov\u00ebs mund t\u00eb ndikoj\u00eb negativisht n\u00eb \u00e7\u00ebshtjen e Qipros.<\/p>\n<p>Mosnjohja e Kosov\u00ebs nga ana e Greqis\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb q\u00ebndrim i pal\u00ebkundsh\u00ebm. Greqia ka p\u00ebrs\u00ebritur disa her\u00eb se n\u00eb rast t\u00eb nj\u00eb marr\u00ebveshje me Serbin\u00eb, ajo do ta njoh\u00eb Kosov\u00ebn. Pra Greqia nuk \u00ebsht\u00eb inerte n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim. Mir\u00ebpo n\u00eb debatin e brendsh\u00ebm grek, Kosova z\u00eb nj\u00eb vend t\u00eb skajuar. P\u00ebrgjat\u00eb viteve jan\u00eb organizuar debate t\u00eb ndryshme akadamike rreth q\u00ebndrimit grek p\u00ebr Kosov\u00ebn, por me pak efekte n\u00eb politik\u00ebn e jashtme.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, p\u00ebrkund\u00ebr mosnjohjes s\u00eb Kosov\u00ebs, Greqia mban nj\u00eb angazhim efektiv n\u00eb Kosov\u00eb. Nga t\u00eb gjitha shtetet e BE-s\u00eb q\u00eb nuk e kan\u00eb njohur Kosov\u00ebn, Greqia \u00ebsht\u00eb i vetmi vend q\u00eb ka funksionalizuar nj\u00eb Zyr\u00eb Nd\u00ebrlidh\u00ebse dhe q\u00eb ka Ambasador n\u00eb Prishtin\u00eb. N\u00eb k\u00ebt\u00eb zyr\u00eb jan\u00eb mbajtur takime t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb nivelit t\u00eb lart\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsues politik mes Greqis\u00eb dhe Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>Greqia njeh dokumentet e Kosov\u00ebs dhe lejon futjen e automjeteve me targa t\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb territorin e saj. Greqia e ka ndihmuar Kosov\u00ebn q\u00eb t\u00eb an\u00ebtar\u00ebsohet n\u00eb Bank\u00ebn Bot\u00ebrore, n\u00eb Fondin Monetar Nd\u00ebrkomb\u00ebtar dhe Bank\u00ebn Evropiane p\u00ebr Rind\u00ebrtim dhe Zhvillim, qoft\u00eb duke votuar n\u00eb favor t\u00eb Kosov\u00ebs, qoft\u00eb duke i b\u00ebr\u00eb kuorumin. Poashtu, nga shtetet e BE-s\u00eb q\u00eb nuk e kan\u00eb njohur Kosov\u00ebn, Greqia \u00ebsht\u00eb i vetmi vend q\u00eb nuk ka ofruar opinion kund\u00ebr pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb GJND.<\/p>\n<p>Greqia ka ndihmuar Kosov\u00ebn edhe n\u00eb \u00e7\u00ebshtje kulturore. Ambasadori grek Dimitri Moschopoulos ishte udh\u00ebheq\u00ebs i programit t\u00eb BE-s\u00eb p\u00ebr Trash\u00ebgimin\u00eb Kulturore Serbe n\u00eb Kosov\u00eb. Kjo Zyr\u00eb Nd\u00ebrlidh\u00ebse Greke n\u00eb Kosov\u00eb e afroi Kish\u00ebn Ortodokse Serbe dhe Qeverin\u00eb e Kosov\u00ebs q\u00eb nivelin e bashk\u00ebpunimit e kishin shum\u00eb t\u00eb ul\u00ebt. Q\u00eb nga viti 2016 Alexandra Papadopoulou \u00ebsht\u00eb n\u00eb krye t\u00eb misionit t\u00eb EULEX-it dhe ka nj\u00eb rol shum\u00eb aktiv n\u00eb Kosov\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb dokumentet zyrtare t\u00eb shtetit grek thuhet se Greqia ka b\u00ebr\u00eb p\u00ebrpjekje q\u00eb t\u00eb nd\u00ebrtoj\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie t\u00eb mira ekonomike me Kosov\u00ebn brenda vizionit t\u00eb saj p\u00ebr zhvillimin ekonomik t\u00eb Ballkanit Per\u00ebndimor. Greqia mendon se zhvillimi i ekonomis\u00eb \u00ebsht\u00eb mir\u00ebmbajt\u00ebs i paqes dhe i stabilitetit n\u00eb regjion. Greqia ka pranuar q\u00eb t\u00eb hapet Zyra e Kosov\u00ebs p\u00ebr Pun\u00ebt Ekonomike dhe Tregtare n\u00eb Athin\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb rrafsh Greqia ka investuar n\u00eb disa sektore, si n\u00eb at\u00eb t\u00eb ushqimit, pijeve, materialeve nd\u00ebrtimore, karburanteve dhe menaxhimit t\u00eb mbeturinave. Shk\u00ebmbimet tregtare ende nuk jan\u00eb t\u00eb k\u00ebnaqshme, por baza p\u00ebr forcimin e tyre \u00ebsht\u00eb solide.<\/p>\n<p>Greqia \u00ebsht\u00eb e p\u00ebrkushtuar n\u00eb garantimin e nj\u00eb paqeje rajonale t\u00eb bazuar n\u00eb respektin e \u00a0t\u00eb drejtave dhe t\u00eb lirive themelore t\u00eb tij. Ajo angazhohet p\u00ebr rritjen e standardit jet\u00ebsor, mbrojtjen e minoriteteve dhe respektimin e trash\u00ebgimis\u00eb kulturore dhe fetare.<\/p>\n<p>Duke qen\u00eb se Greqia e mb\u00ebshtet integrimin e Ballkanit Per\u00ebndimor n\u00eb BE, ajo ka p\u00ebrkrahur edhe dialogun Kosov\u00eb-Serbi n\u00ebn udh\u00ebheqjen e BE-s\u00eb. Dialogun q\u00eb ka filluar m\u00eb 2011 Greqia e ka vler\u00ebsuar si hap pozitiv drejt integrimit n\u00eb BE. Ajo ka p\u00ebrsh\u00ebndetur arritjen e Marr\u00ebveshjes s\u00eb vitit 2013 p\u00ebr Normalizimin e Marr\u00ebdh\u00ebnieve mes Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb.<\/p>\n<p>Sikur shtetet e tjera q\u00eb nuk e njohin Kosov\u00ebn, edhe Greqia do t\u00eb vazhdoj\u00eb t\u00eb mos e njoh\u00eb Kosov\u00ebn derisa t\u00eb arrihet nj\u00eb marr\u00ebveshje gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebse q\u00eb do t\u00eb rezultonte me njohjen e Kosov\u00ebs nga ana e Serbis\u00eb. N\u00eb at\u00eb rast shtet\u00ebsia e Kosov\u00ebs nuk do t\u00eb p\u00ebrb\u00ebnte problem as p\u00ebr Greqin\u00eb, e as p\u00ebr Qipron, shtet shum\u00eb i af\u00ebr me Greqin\u00eb dhe q\u00eb ka problemin me Qipron turke.<\/p>\n<p>Mir\u00ebpo, thellimi i bashk\u00ebpunimit mes Kosov\u00ebs dhe Shqip\u00ebris\u00eb \u00ebsht\u00eb pritur me skepticiz\u00ebm n\u00eb Greqi p\u00ebr shkak t\u00eb frik\u00ebs se kjo mund t\u00eb fuqizoj\u00eb kauz\u00ebn \u00e7ame dhe t\u2019i nxjerr\u00eb problem Greqis\u00eb. Nacionalist\u00ebt grek\u00eb kan\u00eb frik\u00eb se nj\u00eb bashkim Kosov\u00eb-Shqip\u00ebri mund t\u00eb ushqej\u00eb aspiratat secesioniste t\u00eb \u00e7am\u00ebve. Mir\u00ebpo kjo nuk pritet t\u00eb jet\u00eb arsye aq e fort\u00eb sa t\u00eb mos lejoj\u00eb Greqin\u00eb q\u00eb ta njoh\u00eb Kosov\u00ebn, por nuk do t\u00eb jet\u00eb edhe pa v\u00ebshtir\u00ebsi.<\/p>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Raporti i Greqis\u00eb me Ballkanin Per\u00ebndimor dallon nga raportet e vendeve tjera t\u00eb BE-s\u00eb. Kjo p\u00ebr shkak q\u00eb Greqia \u00ebsht\u00eb vend ballkanik. N\u00eb qarqet t\u00eb akademis\u00eb diplomatike thuhet se pozita e saj gjeografike e shk\u00ebput at\u00eb prej b\u00ebrtham\u00ebs s\u00eb BE-s\u00eb dhe e mban af\u00ebr rajoneve jostabile jasht\u00eb BE-s\u00eb. Ky jostabilitet n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor ka ndikuar [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":415,"featured_media":10065,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[1630,664],"ppma_author":[778],"class_list":["post-4432","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-analize","tag-greece","tag-kosovo"],"authors":[{"term_id":778,"user_id":415,"is_guest":0,"slug":"shkodran-ramadani","display_name":"Shkodran Ramadani","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/shkodran-e1729253403162.jpeg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/shkodran-e1729253403162.jpeg"},"user_url":"","last_name":"Ramadani","first_name":"Shkodran","description":"Shkodran Ramadani  \u00ebsht\u00eb hulumtues  n\u00eb Institutin \u201cCompass\u201d n\u00eb Prishtin\u00eb. Ai ka p\u00ebrfunduar studimet Bachelor n\u00eb Shkenca Politike n\u00eb Universitetin e Evrop\u00ebs Juglindore n\u00eb Tetov\u00eb t\u00eb Maqedonis\u00eb dhe studimet Master n\u00eb Sociologji n\u00eb Universitetin e Prishtin\u00ebs. Shkodrani \u00ebsht\u00eb aktiv n\u00eb fush\u00ebn e hulumtimeve t\u00eb siguris\u00eb, drejt\u00ebsis\u00eb tranzicionale, marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrkomb\u00ebtare, populizmit, sekularizmit, demokracis\u00eb konsociacionale dhe autonomis\u00eb."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4432","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/415"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4432"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4432\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10066,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4432\/revisions\/10066"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10065"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4432"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4432"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4432"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=4432"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}