{"id":467,"date":"2015-09-30T00:00:01","date_gmt":"2015-09-30T00:00:01","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=467"},"modified":"2024-12-17T11:30:26","modified_gmt":"2024-12-17T09:30:26","slug":"dekanerit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/en\/opinion\/dekanerit\/","title":{"rendered":"Dekan\u00ebrit"},"content":{"rendered":"<p>P\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb ju, ky titull ndoshta nuk \u00ebsht\u00eb shkruar drejt, por jo edhe p\u00ebr dekanin e Fakultetit Filozofik. E si t\u00eb mos e marr si model t\u00eb drejtshkrimit nj\u00eb \u201cdekan\u00eb\u201d t\u00eb Universitetit t\u00eb Prishtin\u00ebs?<\/p>\n<p>N\u00eb fund t\u00eb fundit, dekani i Filozofikut dhe koleg\u00ebt e tij n\u00eb UP jan\u00eb ata q\u00eb shumic\u00ebs prej nesh, n\u00eb ndonj\u00eb faz\u00eb t\u00eb studimeve, na kan\u00eb legjitimuar dijen. K\u00ebt\u00eb legjitimim t\u00eb dijes ata e kan\u00eb b\u00ebr\u00eb duke na dh\u00ebn\u00eb nj\u00eb not\u00eb kaluese n\u00eb l\u00ebnd\u00ebt q\u00eb ligj\u00ebrojn\u00eb, apo duke mentoruar temat tona t\u00eb diplom\u00ebs, magjistratur\u00ebs e doktoratur\u00ebs. At\u00ebher\u00eb, kush jemi ne q\u00eb t\u00eb dalim kund\u00ebr k\u00ebtyre legjitimuesve?<\/p>\n<p>Shum\u00eb vite m\u00eb par\u00eb, filozofi Erich Fromm parashtronte k\u00ebt\u00eb pyetje: kush legjitimon dijen? Cili \u00ebsht\u00eb ai person e ai sistem edukimi, i cili e ka t\u00eb drejt\u00ebn e pakontestueshme p\u00ebr t\u00eb legjitimuar dijen e juaj? Po dija e fituar jasht\u00eb sistemit edukativ, e p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn nuk ekziston nj\u00eb diplom\u00eb, si t\u00eb legjitimohet? Sipas Fromm-it, m\u00ebnyra e funksionimit t\u00eb shkollave dhe universiteteve, m\u00ebnyra e testimit dhe ligj\u00ebruesit, nuk jan\u00eb m\u00ebnyra m\u00eb e duhur p\u00ebr t\u00eb legjitimuar dijen.<\/p>\n<p>P\u00ebr shum\u00eb dekada, e sidomos pas vitit 1999, arsimi i lart\u00eb publik dhe privat n\u00eb Kosov\u00eb \u00ebsht\u00eb p\u00ebrqendruar kryesisht n\u00eb dh\u00ebnien e diplomave. Diplomat kan\u00eb sh\u00ebrbyer si legjitimues t\u00eb dijes dhe si mund\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb siguruar nj\u00eb vend pune, sidomos n\u00eb sektorin publik, aty ku diploma \u00ebsht\u00eb e obligueshme.<\/p>\n<p>E shum\u00eb prej tyre q\u00eb mor\u00ebn nj\u00eb diplom\u00eb p\u00ebr t\u00eb pasur nj\u00eb vend pune, arrit\u00ebn shum\u00eb shpejt edhe deri tek doktoraturat. Ministra, deputet\u00eb e kryetar komunash, u b\u00ebn\u00eb hiperaktiv dhe magjistruan e doktoruan. Tek e fundit politik\u00ebs nuk i dihej, qytetar\u00ebt edhe mund t\u00eb mos i votonin m\u00eb. Andaj duhej nj\u00eb karrier\u00eb e dyt\u00eb. E paraja sot m\u00eb s\u00eb lehti fitohet n\u00eb arsim.<\/p>\n<p>Me postet e tyre publike, k\u00ebta \u201cstudent\u00eb VIP\u201d kaluan studimet pa qen\u00eb nevoja q\u00eb t\u00eb jen\u00eb edhe fizikisht prezent\u00eb n\u00eb ligj\u00ebrata e provime. Shum\u00eb shpejt ata p\u00ebrgatit\u00ebn edhe tezat e doktoratur\u00ebs dhe i mbrojt\u00ebn me \u201csukses t\u00eb lart\u00eb\u201d. Me lidhjet partiake, nj\u00eb post asistenti, profesori, dekani e rektori tani ishte shum\u00eb i leht\u00eb. Nj\u00eb universitet publik ishte pak t\u00eb sistemoheshin krejt k\u00ebto kuadro. K\u00ebshtu q\u00eb u hap\u00ebn edhe gjasht\u00eb t\u00eb tjer\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr t\u00eb arritur deri tek titujt akademik, k\u00ebta individ\u00eb publikuan punime n\u00eb revista indiane e revista vendore n\u00eb pron\u00ebsi t\u00eb politikan\u00ebve. T\u00eb nj\u00ebjtat i listuan si punime shkencore.<\/p>\n<p>S\u00eb fundmi, UP ka filluar publikimin edhe t\u00eb tezave t\u00eb doktoratave p\u00ebr disa profesor\u00eb t\u00eb UP. N\u00eb nj\u00eb shfletim t\u00eb shpejt\u00eb t\u00eb k\u00ebtyre doktoratave, e v\u00ebren nivelin e dijes s\u00eb shumic\u00ebs s\u00eb profesor\u00ebve universitar\u00eb.<\/p>\n<p>Profesori q\u00eb ligj\u00ebron shkrimin akademik dhe vler\u00ebson me mij\u00ebra student\u00eb p\u00ebr nivelin e t\u00eb shkruarit, b\u00ebn me mij\u00ebra gabime bazike drejtshkrimore n\u00eb punimin e tij. E t\u00eb mos flasim p\u00ebr gabime logjike e strukturore q\u00eb mund t\u00eb gjenden tek shum\u00eb teza doktorate. Logjika e shumic\u00ebs s\u00eb doktoraturave t\u00eb publikuara \u00ebsht\u00eb kjo: zgjedh nj\u00eb periudh\u00eb t\u00eb caktuar kohore t\u00eb historis\u00eb, zgjedh nj\u00eb lokalitet apo etni t\u00eb caktuar dhe shkruaj duke u bazuar n\u00eb shkrimet n\u00eb gjuh\u00ebn serbe\/kroate.<\/p>\n<p>N\u00eb fakt, shumica e doktoraturave jan\u00eb nga fusha e historis\u00eb. N\u00eb k\u00ebt\u00eb fush\u00eb ka doktoruar dekani i Fakultetit t\u00eb Edukimit, dekani i Fakultetit Filozofik, shum\u00eb profesor\u00eb t\u00eb juridikut, t\u00eb sociologjis\u00eb e t\u00eb gazetaris\u00eb. Me t\u00ebr\u00eb k\u00ebto doktoratura n\u00eb histori dhe prap\u00ebseprap\u00eb na duhet t&#8217;i referohemi Noel Malcolm-it p\u00ebr hulumtimin m\u00eb autentik t\u00eb historis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>E ai q\u00eb ka doktoruar p\u00ebr fshatar\u00ebt, ligj\u00ebron jurisprudenc\u00ebn. Ai q\u00eb ka doktoruar p\u00ebr histori, ligj\u00ebron shkrimin akademik. E historiani tjet\u00ebr, dekan n\u00eb Fakultetin e Edukimit, ligj\u00ebron \u201cUdh\u00ebheqje n\u00eb arsim\u201d. E dikush q\u00eb ka doktoruar p\u00ebr poezit\u00eb e Fisht\u00ebs e t\u00eb Kadares\u00eb, ligj\u00ebron p\u00ebr mediat dhe gazetarin\u00eb moderne.<\/p>\n<p>Sot, disa nga ta k\u00ebrkojn\u00eb me \u00e7do kusht edhe avancime akademike. N\u00eb t\u00eb kund\u00ebrt\u00ebn, ata kan\u00eb vendosur t\u00eb bllokojn\u00eb vendimet dhe reformat n\u00eb UP. Me ndihm\u00ebn e nj\u00eb grupi t\u00eb student\u00ebve, k\u00ebta profesor\u00eb po arrijn\u00eb t\u00eb bllokojn\u00eb pun\u00ebn e Rektorit Ramadan Zejnullahu.<\/p>\n<p>Nuk mund t\u00eb pritet q\u00eb vet\u00ebm Rektori dhe nj\u00eb grup profesor\u00ebsh t\u00eb arrijn\u00eb t\u00eb shtyjn\u00eb reformat p\u00ebrpara. Po ashtu, nuk mund t\u00eb pritet q\u00eb student\u00ebt t\u00eb aktivizohen m\u00eb shum\u00eb p\u00ebr reforma n\u00eb universitet. Nevojitet nj\u00eb angazhim m\u00eb i madh i t\u00eb gjith\u00eb shoq\u00ebris\u00eb.<\/p>\n<p>Ashtu sikurse student\u00ebt aktual, edhe ish-student\u00ebt e UP kan\u00eb interes q\u00eb ky institucion i arsimit t\u00eb lart\u00eb mos t\u00eb vazhdoj\u00eb e t\u00eb rr\u00ebshqas\u00eb edhe m\u00eb tutje n\u00eb injoranc\u00eb. P\u00ebrmir\u00ebsimi apo keq\u00ebsimi i gjendjes n\u00eb UP, ndikon direkt n\u00eb kredibilitetin e diplomave t\u00eb t\u00eb gjitha gjeneratave.<\/p>\n<p>P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, n\u00eb shum\u00eb universitete t\u00eb njohura n\u00ebp\u00ebr bot\u00eb, krijohen shoqata t\u00eb student\u00ebve t\u00eb diplomuar, t\u00eb cil\u00ebt angazhohen vazhdimisht, qoft\u00eb financiarisht apo n\u00eb forma tjera, q\u00eb t\u00eb kontribuojn\u00eb n\u00eb universitetin e tyre, edhe shum\u00eb vite pas diplomimit.<\/p>\n<p>Nuk mjafton q\u00eb shoq\u00ebria t\u00eb mobilizohet vet\u00ebm p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrmbysur nj\u00eb t\u00eb keqe, ashtu si\u00e7 u mobilizua p\u00ebr shkarkimin e rektorit Ibrahim Gashi. Por nevojitet mobilizim edhe p\u00ebr t\u00eb mbrojtur pun\u00ebn e mir\u00eb, n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast at\u00eb t\u00eb Rektorit Zejnullahu.<\/p>\n<p>Ndryshe, njer\u00ebzit do t\u00eb vazhdojn\u00eb t\u00eb doktorojn\u00eb p\u00ebr \u201cfshatar\u00ebt si kategori e pun\u00ebtor\u00ebve\u201d, duke mbushur plot 249 faqe me paragraf\u00eb q\u00eb nuk kan\u00eb asnj\u00eb kuptim, si k\u00ebta n\u00eb vijim:<\/p>\n<p>\u201cZhvillimi ekonomiko-shoq\u00ebror i nj\u00eb vendi varet prej nj\u00eb numri t\u00eb konsideruesh\u00ebm faktor\u00ebsh t\u00eb ndrysh\u00ebm, t\u00eb cil\u00ebt edhe p\u00ebr nga ndikimi i tyre mund t\u00eb jen\u00ebt t\u00eb ndrysh\u00ebm, var\u00ebsisht nga r\u00ebnd\u00ebsia dhe efekti q\u00eb ndikojn\u00eb n\u00eb zhvillimin e atij vendi. Kjo vlen edhe p\u00ebr Kosov\u00ebn si bashk\u00ebsi shoq\u00ebrore me t\u00ebr\u00ebsi territoriale dhe me shumic\u00eb etnike shqiptare.<\/p>\n<p>Zhvillimin ekonomik t\u00eb \u00e7do vendi por edhe t\u00eb Kosov\u00ebs e kusht\u00ebzojn\u00eb faktor\u00eb t\u00eb ndrysh\u00ebm, t\u00eb cil\u00ebt n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb p\u00ebrgjithshme mund t\u00eb grupohen n\u00eb faktorin njer\u00ebzor, shoq\u00ebror, natyror, materialo teknik. Secili prej k\u00ebtyre faktor\u00ebve e ka r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e vet t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb dhe k\u00ebta t\u00eb gjith\u00eb veprojn\u00eb s\u00eb bashku dhe n\u00eb nd\u00ebrlidhje nd\u00ebrmjet tyre. Faktori njeri \u00ebsht\u00eb kryesor dhe bart\u00ebs i t\u00eb gjitha proceseve ekonomike t\u00eb funksionit shoq\u00ebror dhe t\u00eb teknik\u00ebs e teknologjis\u00eb, ku t\u00eb gjith\u00eb k\u00ebta faktor\u00eb i ndihmojn\u00eb njeriut p\u00ebr ngritjen e nivelit t\u00eb zhvillimit t\u00eb forcave prodhuese dhe t\u00eb standardit jet\u00ebsor. Faktori subjektiv e ka r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e vet, por ai, sado q\u00eb t\u00eb jet\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm, n\u00ebse nuk disponon faktor\u00ebt t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb prodhimit, si\u00e7 jan\u00eb pasurit\u00eb natyrore dhe mjetet e tjera teknike p\u00ebr shfryt\u00ebzimin e tyre, ai nuk mund t\u00eb prodhoj\u00eb e as ta realizoj\u00eb q\u00ebllimin e vet.<\/p>\n<p>N\u00ebse nj\u00eb shoq\u00ebri i ka k\u00ebta faktor\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt paraqesin baz\u00eb t\u00eb begatshme p\u00ebr prodhimin material, p\u00ebr at\u00eb shoq\u00ebri mund t\u00eb themi se ka mund\u00ebsi reale p\u00ebr zhvillim m\u00eb t\u00eb shpejt\u00eb shoq\u00ebror dhe ekonomik.\u201d<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>P\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb ju, ky titull ndoshta nuk \u00ebsht\u00eb shkruar drejt, por jo edhe p\u00ebr dekanin e Fakultetit Filozofik. E si t\u00eb mos e marr si model t\u00eb drejtshkrimit nj\u00eb \u201cdekan\u00eb\u201d t\u00eb Universitetit t\u00eb Prishtin\u00ebs? N\u00eb fund t\u00eb fundit, dekani i Filozofikut dhe koleg\u00ebt e tij n\u00eb UP jan\u00eb ata q\u00eb shumic\u00ebs prej nesh, n\u00eb [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":384,"featured_media":11216,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"ppma_author":[378],"class_list":["post-467","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opinion"],"authors":[{"term_id":378,"user_id":384,"is_guest":0,"slug":"agron-demi","display_name":"Agron Demi","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/1665768189196.jpg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/1665768189196.jpg"},"user_url":"","last_name":"Demi","first_name":"Agron","description":"Agron Demi \u00ebsht\u00eb hulumtues i politikave publike, drejtor ekzekutiv i Institutit GAP dhe nj\u00ebri nd\u00ebr analist\u00ebt politik m\u00eb t\u00eb shquar n\u00eb vend. M\u00eb par\u00eb ka punuar me NDI, n\u00eb projekte ndihm\u00ebse p\u00ebr komisionet parlamentare t\u00eb Kuvendit t\u00eb Kosov\u00ebs. Agroni ka mbaruar studimet p\u00ebr Administrat\u00eb Publike dhe p\u00ebr Pun\u00eb Sociale n\u00eb Universitetin e Prishtin\u00ebs. Ka qen\u00eb kolumnist i rregullt n\u00eb disa gazeta vendore. Si aktivist i shoq\u00ebris\u00eb civile, ai \u00ebsht\u00eb an\u00ebtar bordi i organizat\u00ebs jo-qeveritare Sbunker."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/467","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/384"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=467"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/467\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":468,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/467\/revisions\/468"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11216"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=467"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=467"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=467"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=467"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}