{"id":5113,"date":"2016-03-25T11:29:56","date_gmt":"2016-03-25T09:29:56","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=5113"},"modified":"2024-11-13T11:32:17","modified_gmt":"2024-11-13T09:32:17","slug":"mbi-friken","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/en\/kritike\/mbi-friken\/","title":{"rendered":"Mbi frik\u00ebn"},"content":{"rendered":"<div class=\"news-up\"><\/div>\n<div class=\"news-down\">\n<div class=\"img-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"news-left\">\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>Sipas p\u00ebrkufizimit shkencor frika \u00ebsht\u00eb reagim emocional i fuqish\u00ebm p\u00ebrball\u00eb p\u00ebrceptimit t\u00eb nj\u00eb rreziku t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb objektiv apo imagjinar, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ndjenj\u00eb shqet\u00ebsimi i thell\u00eb kur jemi p\u00ebrpara nj\u00eb rreziku q\u00eb na kanoset drejtp\u00ebrdrejt, p\u00ebrpara nj\u00eb rreziku t\u00eb ardhsh\u00ebm ose p\u00ebrpara nj\u00eb fatkeq\u00ebsie. Q\u00eb n\u00eb fillim t\u00eb asaj se \u00e7far\u00eb e kemi n\u00eb mendje t\u00eb bluajm\u00eb, mund t\u00eb arrijm\u00eb fare leht\u00ebsisht tek nj\u00eb konstatim jo shum\u00eb i p\u00eblqyesh\u00ebm. Por ama q\u00eb duhet ta themi. P\u00ebr hir t\u00eb s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs. Q\u00eb jo gjithnj\u00eb \u00ebsht\u00eb sikurse duam. M\u00eb n\u00eb fund bota ka nj\u00eb armik t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt. M\u00eb n\u00eb fund p\u00ebrball\u00eb saj bota ka nj\u00eb fatkeq\u00ebsi t\u00eb vetme. A doni m\u00eb shum\u00eb se kaq. Ka nj\u00eb p\u00ebrbind\u00ebsh para fytyr\u00ebs s\u00eb saj t\u00eb lasht\u00eb, q\u00eb trazon mendjet dhe arsyet e qenieve. Frik\u00ebn. Frik\u00ebn e cila na n\u00ebnshtron t\u00eb gjith\u00ebve. E cila na b\u00ebn t\u00eb barabart\u00eb. Ta forcojm\u00eb at\u00eb q\u00eb e kemi n\u00eb mendje ta themi. Sulmet terroriste kudo n\u00eb bot\u00eb duket se kan\u00eb arritur q\u00eb frik\u00ebn si t\u00eb till\u00eb, ta institucionalizojn\u00eb dhe ta b\u00ebjn\u00eb legjitime. P\u00ebr m\u00eb shum\u00eb se kaq ta palosin n\u00eb ballin e rraskapitur t\u00eb njeriut, simbolin e ankthit. T\u00eb pasiguris\u00eb dhe t\u00eb llahtarit. Sulmet terroriste kudo mbi faqe t\u00eb dheut, si pasoj\u00eb e fanatizmit t\u00eb mendjeve, i kan\u00eb dhuruar k\u00ebsaj epoke kultin e traum\u00ebs. Apo frym\u00ebn n\u00ebn diktatin e presionit t\u00eb saj, q\u00eb vepron eg\u00ebrsisht brenda nesh. Tani nj\u00eb shum\u00ebsi kombesh gjenden n\u00ebn ethet traumatike. Duke u mbledhur kruspull p\u00ebrball\u00eb frik\u00ebs, q\u00eb \u00ebsht\u00eb thell\u00ebsisht degraduese dhe q\u00eb ka v\u00ebn\u00eb kontakt t\u00eb ngusht\u00eb me secilin prej nesh.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>M\u00eb vjen keq ta them por nuk kemi nga t\u2019ia mbajm\u00eb. Bota sundohet pik\u00ebrisht nga pushteti i shqet\u00ebsimit. Ta ilustrojm\u00eb pak\u00ebz m\u00eb shum\u00eb. Afrikani i par\u00eb me ngjyr\u00eb i cili u nderua me \u00e7mimin ,Nobel, p\u00ebr let\u00ebrsi n\u00eb vitin 1986 (kisha jo k\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb por frik\u00ebn t\u00eb lindja pik\u00ebrisht n\u00eb k\u00ebt\u00eb vit) Wole Soyinka, frik\u00ebn e koncepton si nj\u00eb pushtet t\u00eb fsheht\u00eb, t\u00eb paduksh\u00ebm, nj\u00eb nj\u00ebsi q\u00eb nuk p\u00ebrcaktohet nga kufijt\u00eb fizik\u00eb. N\u00eb ligj\u00ebrat\u00ebn e tij t\u00eb vitit 2004, ai mendonte se ngjarjet e p\u00ebrmasave t\u00eb jasht\u00ebzakonshme deri m\u00eb sot (pra deri n\u00eb at\u00eb vit), kan\u00eb b\u00ebr\u00eb q\u00eb \u00e7do qoshe e planetit t\u00eb b\u00ebhet praktikisht e c\u00ebnueshme. Dymb\u00ebdhjet\u00eb vite pas asaj se \u00e7far\u00eb thoshte, ish i d\u00ebnuari me vekje nga regjimi diktatorial, profesori i nderuar Soyinka, gj\u00ebrat vet\u00ebm sa jan\u00eb p\u00ebrkeq\u00ebsuar dhe bota vet\u00ebm sa \u00ebsht\u00eb gjunj\u00ebzuar edhe m\u00eb shum\u00eb ndaj regjimit t\u00eb frik\u00ebs. Prandaj sipas tij \u00e7far\u00ebdo veprimi ose mosveprimi q\u00eb inkurajon pand\u00ebshkueshm\u00ebrin\u00eb, implikon n\u00ebnshtrimin e t\u00ebr\u00eb bot\u00ebs, ndaj k\u00ebtij regjimi q\u00eb gjithnj\u00eb e m\u00eb shum\u00eb p\u00ebrhapet dhe q\u00eb gjithnj\u00eb e m\u00eb pak b\u00ebhet p\u00ebrzgjedh\u00ebs. Dhe shpresat p\u00ebr t\u00eb mbajtur gjall\u00eb mbijetes\u00ebn e njer\u00ebzimit kurr\u00eb nuk shuhen. Dometh\u00ebn\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb n\u00eb natyr\u00ebn e shpres\u00ebs t\u00eb fashitet. Jo p\u00ebr di\u00e7ka tjet\u00ebr. Thjesht\u00eb sa p\u00ebr t\u00eb ja b\u00ebr\u00eb qejfin vetes.<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>Lennoni thot\u00eb Zoti \u00ebsht\u00eb nj\u00ebsia mat\u00ebse e dhimbjes son\u00eb. P\u00ebr mua bota \u00ebsht\u00eb fusha fizike, ku po shtrihet kjo dhimbje. Desh\u00ebm apo nuk desh\u00ebm ne. Vendi ku na b\u00ebhet e qart\u00eb shkalla e ul\u00ebt e dob\u00ebsis\u00eb dhe ku d\u00ebshmohet budallall\u00ebku i t\u00eb qenit hero. Nd\u00ebr shekuj frika \u00ebsht\u00eb koncept i z\u00ebv\u00ebnd\u00ebsuesh\u00ebm e cila nuk e p\u00ebrjashton veten nga pasiguria jon\u00eb totale, n\u00eb mes nj\u00eb xhungle teknologjike dhe rreziku nuklear. Ajo vet\u00ebm nd\u00ebrron fytyr\u00ebn e saj dhe shfaqet n\u00eb trajta t\u00eb ndryshme. Si instrument i duhur p\u00ebr t\u00eb kontrolluar at\u00eb q\u00eb i shkon p\u00ebr shtati kontrolluesit djall\u00ebzor.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"news-right\">\n<div class=\"post\">\n<p class=\"author\">\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; *** Sipas p\u00ebrkufizimit shkencor frika \u00ebsht\u00eb reagim emocional i fuqish\u00ebm p\u00ebrball\u00eb p\u00ebrceptimit t\u00eb nj\u00eb rreziku t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb objektiv apo imagjinar, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ndjenj\u00eb shqet\u00ebsimi i thell\u00eb kur jemi p\u00ebrpara nj\u00eb rreziku q\u00eb na kanoset drejtp\u00ebrdrejt, p\u00ebrpara nj\u00eb rreziku t\u00eb ardhsh\u00ebm ose p\u00ebrpara nj\u00eb fatkeq\u00ebsie. Q\u00eb n\u00eb fillim t\u00eb asaj se \u00e7far\u00eb e kemi n\u00eb [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":511,"featured_media":10131,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[1791,1322],"ppma_author":[1403],"class_list":["post-5113","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kritike","tag-frika","tag-kritike"],"authors":[{"term_id":1403,"user_id":511,"is_guest":0,"slug":"shpetim-selmani","display_name":"Shp\u00ebtim Selmani","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/shpetim-selmani.jpg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/shpetim-selmani.jpg"},"user_url":"","last_name":"Selmani","first_name":"Shp\u00ebtim","description":"Shp\u00ebtim Selmani \u00ebsht\u00eb nj\u00eb shkrimtar dhe aktor kosovar. Ka studiuar n\u00eb Universitetin e Prishtin\u00ebs. Ai ka luajtur n\u00eb sken\u00eb brenda dhe jasht\u00eb vendit."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5113","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/511"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5113"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5113\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10132,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5113\/revisions\/10132"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10131"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5113"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5113"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5113"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=5113"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}