{"id":5940,"date":"2022-04-19T12:18:46","date_gmt":"2022-04-19T10:18:46","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=5940"},"modified":"2024-10-17T12:22:02","modified_gmt":"2024-10-17T10:22:02","slug":"shkeljet-kushtetuese-te-qeverise-kurti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/en\/opinion\/shkeljet-kushtetuese-te-qeverise-kurti\/","title":{"rendered":"Shkeljet Kushtetuese t\u00eb Qeveris\u00eb Kurti"},"content":{"rendered":"<div class=\"news-left\">\n<p>Ndarja e pushteteve \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga parimet themelore n\u00eb \u00e7do kushtetut\u00eb bashk\u00ebkohore demokratike. Kuptimi i ndarjes s\u00eb pushteteve q\u00ebndron n\u00eb ndarjen e p\u00ebrgjegj\u00ebsive n\u00eb ekzekutiv (Qeveria), legjislativ (Kuvendi) dhe gjyq\u00ebsor. V\u00ebnia e k\u00ebtij parimi si domosdoshm\u00ebri q\u00ebndron n\u00eb arsyet e kufizimit t\u00eb pushtetit dhe absolutizmit t\u00eb tij.<\/p>\n<p>Sikurse t\u00eb gjitha kushtetutat demokratike, edhe kushtetuta e Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb nenin 4 parasheh \u201cform\u00ebn e qeverisjes dhe ndarjes s\u00eb pushtetit\u201d, duke jet\u00ebsuar k\u00ebt\u00eb parim n\u00eb rregullimin kushtetues. Kontrolli dhe balancimi mes pushteteve si dhe ushtrimi i tyre n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pavarur dhe pa ndikime \u00ebsht\u00eb vet\u00eb kuptimi i ndarjes s\u00eb pushteteve.<\/p>\n<p>Institucionet n\u00eb Kosov\u00eb, jo rrall\u00ebher\u00eb, jan\u00eb p\u00ebrballur me tejkalim t\u00eb kompetencave, rrjedhimisht ndikime n\u00eb pushtete t\u00eb tjera. Megjithat\u00eb, si nj\u00eb demokraci e re, Kosova ka treguar q\u00eb aktgjykimet e Gjykat\u00ebs Kushtetuese n\u00eb mas\u00eb t\u00eb madhe respektohen. Mund t\u00eb num\u00ebrohen me gishta aktgjykimet e Gjykat\u00ebs Kushtetuese q\u00eb nuk jan\u00eb respektuar.<\/p>\n<p>Por, viteve t\u00eb fundit gj\u00ebrat kan\u00eb ndryshuar. Aktgjykimet e Gjykat\u00ebs Kushtetuese n\u00eb disa raste kan\u00eb konfirmuar shkeljet kushtetuese t\u00eb Qeveris\u00eb Kurti, pik\u00ebrisht p\u00ebr tejkalimin e kompetencave t\u00eb pushteteve t\u00eb tjera, dhe kjo tregon edhe mend\u00ebsin\u00eb e pushtetit aktual ekzekutiv. Ajo q\u00eb dallon nj\u00eb parti institucionaliste dhe demokratike \u00ebsht\u00eb riparimi i gabimeve dhe nd\u00ebrtimi i sjelljes dhe veprimeve politike n\u00eb p\u00ebrputhje me praktik\u00ebn kushtetuese.<\/p>\n<p>Pushteti ekzekutiv i udh\u00ebhequr nga Albin Kurti, deri m\u00eb tani, ka treguar q\u00eb \u00ebsht\u00eb larg ambientimit politik me kushtetutshm\u00ebrin\u00eb dhe vlerat q\u00eb burojn\u00eb prej saj. Qeveria Kurti (1 dhe 2) shkeli Kushtetut\u00ebn e Kosov\u00ebs n\u00eb tri raste, sipas konfirmimeve t\u00eb aktgjykimeve t\u00eb Gjykat\u00ebs Kushtetuese.<\/p>\n<p><strong>Rasti i par\u00eb: Kufizimi i t\u00eb drejtave dhe lirive themelore gjat\u00eb pandemis\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb fillimin e pandemis\u00eb COVID-19 (Mars 2020), Qeveria e Kosov\u00ebs me vendime administrative filloi kufizimin e t\u00eb drejtave dhe lirive themelore. Gjykata Kushtetuese n\u00eb aktgjykimin\u00a0<a href=\"https:\/\/gjk-ks.org\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/ko_54_20_agj_shq..pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">KO54\/20<\/a>\u00a0konfirmoi q\u00eb t\u00eb drejtat dhe lirit\u00eb themelore u shkel\u00ebn sepse ato mund t\u00eb kufizohen vet\u00ebm me ligj dhe jo me vendime administrative.<\/p>\n<p>Detyrimi q\u00eb duhet t\u00eb nxirret nga ligji p\u00ebrb\u00ebn kompetenc\u00eb t\u00eb Kuvendit, andaj Qeveria e Kosov\u00ebs mori n\u00eb dor\u00eb autorizimet e Kuvendit duke u p\u00ebrzier n\u00eb detyra kushtetuese t\u00eb nj\u00eb pushteti tjet\u00ebr. Ajo q\u00eb \u00ebsht\u00eb shqet\u00ebsuese \u00ebsht\u00eb se Qeveria vazhdoi me vendime administrative duke nd\u00ebrmarr\u00eb masa kund\u00ebrkushtetuese dhe duke u treguar e shurdh\u00ebr ndaj aktgjykimit t\u00eb Gjykat\u00ebs Kushtetuese.<\/p>\n<p><strong>Rasti i dyt\u00eb: Imponimi i karantin\u00ebs dhe kund\u00ebrvajtjet administrative gjat\u00eb pandemis\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>Rasti i dyt\u00eb p\u00ebrs\u00ebri kishte t\u00eb b\u00ebnte me masat anti-COVID. N\u00eb muajin prill, Qeveria e Kosov\u00ebs e shpalli \u201czon\u00eb karantine\u201d Komun\u00ebn e Prizrenit p\u00ebrmes\u00a0<strong>Vendimit nr. 214\/IV\/2020, si dhe u mor\u00ebn tri vendime t\u00eb tjera me q\u00ebllim t\u00eb\u00a0<\/strong><em>parandalimit, luftimit dhe eliminimit t\u00eb COVID-19 n\u00eb territorin\u00a0<\/em><strong>e Komunave t\u00eb\u00a0Prizrenit, Dragashit dhe Istogut.<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb aktgjykimin\u00a0<a href=\"https:\/\/gjk-ks.org\/wp-content\/uploads\/2020\/05\/ko_61_20_agj_shq.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">KO61\/20<\/a>, Gjykata Kushtetuese konstatoi se kund\u00ebrvajtjet administrative q\u00eb p\u00ebrcaktoheshin n\u00eb k\u00ebto vendime nuk jan\u00eb n\u00eb p\u00ebrputhshm\u00ebri me Kushtetut\u00ebn sepse kund\u00ebrvajtjet administrative mund t\u00eb p\u00ebrcaktohen vet\u00ebm me ligj t\u00eb Kuvendit t\u00eb Republik\u00ebs apo akte t\u00eb Kuvendit t\u00eb ndonj\u00eb komune dhe k\u00ebto autorizime nuk mund t\u2019i ket\u00eb pushteti ekzekutiv, andaj Qeveria nd\u00ebrmori sanksione kund\u00ebr kushtetuese ndaj qytetar\u00ebve t\u00eb vet. Nuk kaluan as dy muaj nga shkelja e par\u00eb, Qeveria Kurti p\u00ebrs\u00ebri u p\u00ebrzi n\u00eb kompetenca kushtetuese t\u00eb Kuvendit t\u00eb Kosov\u00ebs si pushtet legjislativ.<\/p>\n<p><strong>Rasti i tret\u00eb: Nd\u00ebrhyrja n\u00eb kompetenca t\u00eb nivelit lokal<\/strong><\/p>\n<p>Rasti i tret\u00eb dhe i fundit ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me Komun\u00ebn e Kamenic\u00ebs dhe Ministris\u00eb s\u00eb Arsimit, Shkenc\u00ebs, Teknologjis\u00eb dhe Inovacionit (MASHTI), t\u00eb udh\u00ebhequr nga Ministrja Arb\u00ebrie Nagavci.<\/p>\n<p>Gjykata Kushtetuese konstatoi q\u00eb MASHTI kishte nd\u00ebrhyr\u00eb n\u00eb kompetencat e Komun\u00ebs s\u00eb Kamenic\u00ebs me \u00e7\u2019rast kishte shkelur parimet kushtetuese, Kart\u00ebn Europiane p\u00ebr Vet\u00ebqeverisje Lokale dhe Ligjin p\u00ebr Vet\u00ebqeverisje Lokale. Ky ishte konfirmimi tjet\u00ebr q\u00eb tregoi se organet qendrore mor\u00ebn n\u00eb dor\u00eb kompetenca t\u00eb nivelit lokal duke penguar organizimin dhe funksionimin normal t\u00eb vet\u00ebqeverisjes lokale.<\/p>\n<p>Ndikimi i pushtetit ekzekutiv n\u00eb pushtetet e tjera thyen parimin e ndarjes s\u00eb pushteteve, shkel Kushtetut\u00ebn dhe rrezikon demokracin\u00eb, duke u hapur rrug\u00eb autoritarizmit dhe despotizmit. K\u00ebto raste sh\u00ebrbejn\u00eb si ilustrim se si Qeveria Kurti ka tejkaluar kompetencat e saj duke b\u00ebr\u00eb shkelje kushtetuese. Ende ka pun\u00eb p\u00ebr t\u00eb b\u00ebr\u00eb dhe vend p\u00ebr p\u00ebrmir\u00ebsime n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb sigurohet ambientimi politik i Qeveris\u00eb dhe bilanci mes pushteteve.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"news-right\">\n<div class=\"post\">\n<p class=\"author\">\n<\/div>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ndarja e pushteteve \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nga parimet themelore n\u00eb \u00e7do kushtetut\u00eb bashk\u00ebkohore demokratike. Kuptimi i ndarjes s\u00eb pushteteve q\u00ebndron n\u00eb ndarjen e p\u00ebrgjegj\u00ebsive n\u00eb ekzekutiv (Qeveria), legjislativ (Kuvendi) dhe gjyq\u00ebsor. V\u00ebnia e k\u00ebtij parimi si domosdoshm\u00ebri q\u00ebndron n\u00eb arsyet e kufizimit t\u00eb pushtetit dhe absolutizmit t\u00eb tij. Sikurse t\u00eb gjitha kushtetutat demokratike, edhe kushtetuta e [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":20,"featured_media":8392,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[1368,996],"ppma_author":[30],"class_list":["post-5940","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opinion","tag-kushtetuta","tag-qeveria-kurti"],"authors":[{"term_id":30,"user_id":20,"is_guest":0,"slug":"ensar-suma","display_name":"Ensar Suma","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Fotografi.-Ensar-Suma.jpg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Fotografi.-Ensar-Suma.jpg"},"user_url":"","last_name":"Suma","first_name":"Ensar","description":"Ensar Suma punon si k\u00ebshilltar ligjor. Studimet universitare n\u00eb nivelin B.A i ka p\u00ebrfunduar n\u00eb Fakultetin Juridik t\u00eb Universitetit \u201cIsa Boletini\u201d n\u00eb Mitrovic\u00eb, nd\u00ebrsa studimet master LL.M, i ka p\u00ebrfunduar n\u00eb Fakultetin Juridik t\u00eb Universitetit \u201cHasan Prishtina\u201d n\u00eb Prishtin\u00eb, n\u00eb programin \u201cE drejta Kushtetuese dhe Administrative\u201d.\r\n\r\nKa qen\u00eb dhe vazhdon t\u00eb jet\u00eb aktivist i t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut. \u00cbsht\u00eb pjes\u00ebmarr\u00ebs i shum\u00eb konferencave shkencore vendore dhe nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe ka publikuar artikuj nga fusha e drejt\u00ebsis\u00eb n\u00eb revista t\u00eb ndryshme!"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5940","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/20"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5940"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5940\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8503,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5940\/revisions\/8503"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8392"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5940"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5940"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5940"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=5940"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}