{"id":5946,"date":"2022-03-30T12:33:15","date_gmt":"2022-03-30T10:33:15","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=5946"},"modified":"2024-12-23T14:11:07","modified_gmt":"2024-12-23T12:11:07","slug":"narrativi-ballkanik-i-putinit-per-luften-ne-ukraine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/en\/opinion\/narrativi-ballkanik-i-putinit-per-luften-ne-ukraine\/","title":{"rendered":"Narrativi ballkanik i Putinit p\u00ebr luft\u00ebn n\u00eb Ukrain\u00eb"},"content":{"rendered":"<div class=\"news-left\">\n<p>Shum\u00eb m\u00eb her\u00ebt para se tanket dhe trupat rus\u00eb t\u00eb futeshin n\u00eb Ukrain\u00eb, Vladimir Putini po p\u00ebrdorte shp\u00ebrb\u00ebrjen e p\u00ebrgjakshme t\u00eb Jugosllavis\u00eb n\u00eb vitet 1990 p\u00ebr t\u00eb ofruar justifikime p\u00ebr pushtimin e Ukrain\u00ebs.<\/p>\n<p>Presidenti rus ka qen\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht i fokusuar n\u00eb bombardimet e NATO-s ndaj Serbis\u00eb n\u00eb vitin 1999 dhe p\u00ebrkrahjen e Per\u00ebndimit ndaj shpalljes s\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb vitin 2008. Ai pretendon se t\u00eb dyja k\u00ebto raste krijuan nj\u00eb precedent t\u00eb paligjsh\u00ebm q\u00eb theu ligjin dhe rendin nd\u00ebrkomb\u00ebtar, duke i dh\u00ebn\u00eb atij justifikimin p\u00ebr ta pushtuar Ukrain\u00ebn.<\/p>\n<p>Argumentet e Putinit, t\u00eb p\u00ebrs\u00ebritura disa her\u00eb q\u00eb nga aneksimi i Krimes\u00eb nga Rusia m\u00eb 2014, duket se ndjekin k\u00ebt\u00eb linj\u00eb: n\u00ebse republikat ish-jugosllave dhe ish-provinca serbe e Kosov\u00ebs mund t\u00eb b\u00ebhen t\u00eb pavarura me mb\u00ebshtetjen dhe luft\u00ebrat per\u00ebndimore, pse nuk mundet Krimeja dhe zonat e kontrolluara nga rebel\u00ebt rus\u00eb n\u00eb lindje t\u00eb vendit ta shpallin pavar\u00ebsin\u00eb e tyre me ndihm\u00ebn ruse?<\/p>\n<p>Me mb\u00ebshtetjen e fort\u00eb t\u00eb ShBA-s\u00eb, Kosova e dominuar nga shqiptar\u00ebt etnik\u00eb u shk\u00ebput nga Serbia me gjith\u00eb kund\u00ebrshtimet e forta t\u00eb Serbis\u00eb. Rusia, nj\u00eb aleat historik i serb\u00ebve, argumentoi at\u00ebbot\u00eb se kjo krijoi nj\u00eb precedent q\u00eb mund t\u00eb nxiste nj\u00eb s\u00ebr\u00eb pretendimesh p\u00ebr shtet\u00ebsi n\u00eb bot\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb korrik t\u00eb vitit 2010, gjykata m\u00eb e lart\u00eb e Organizat\u00ebs s\u00eb Kombeve t\u00eb Bashkuara (OKB) vendosi se shpallja e pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs ishte e ligjshme, por nuk e miratoi plot\u00ebsisht pretendimin e Kosov\u00ebs p\u00ebr shtet\u00ebsi.<\/p>\n<p>Ka shum\u00eb dallime midis sulmit rus ndaj Ukrain\u00ebs, i par\u00eb n\u00eb Per\u00ebndim si nj\u00eb nga momentet m\u00eb t\u00eb err\u00ebta p\u00ebr Evrop\u00ebn q\u00eb nga Lufta e Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, dhe luft\u00ebrave n\u00eb Ballkan q\u00eb lan\u00eb m\u00eb shum\u00eb se 120.000 njer\u00ebz t\u00eb vdekur dhe miliona t\u00eb pastreh\u00eb. Megjithat\u00eb, ka edhe disa ngjashm\u00ebri.<\/p>\n<p><strong>Cilat jan\u00eb dallimet kryesore?<\/strong><\/p>\n<p>NATO nuk e pushtoi Kosov\u00ebn pasi d\u00ebboi forcat serbe nga Kosova, por d\u00ebrgoi paqeruajt\u00ebs. Nd\u00ebrkoh\u00eb, trupat rus\u00eb mor\u00ebn kontrollin e Krimes\u00eb edhe para mbajtjes s\u00eb referendumit t\u00eb saj p\u00ebr t&#8217;u bashkuar me Rusin\u00eb.<\/p>\n<p>NATO nd\u00ebrhyri n\u00eb Kosov\u00eb vet\u00ebm pas d\u00ebshmive konkrete t\u00eb abuzimeve serbe kund\u00ebr shqiptar\u00ebve etnik\u00eb, duke p\u00ebrfshir\u00eb vrasjet masive dhe d\u00ebbimet. Forcat ruse nd\u00ebrhyn\u00eb n\u00eb Ukrain\u00eb pa asnj\u00eb abuzim apo dhun\u00eb t\u00eb konsiderueshme ndaj rus\u00ebve etnik\u00eb.<\/p>\n<p>Kosovar\u00ebt shpall\u00ebn pavar\u00ebsin\u00eb, por nuk u bashkuan me v\u00ebllez\u00ebrit e tyre etnik\u00eb t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb nj\u00eb shtet t\u00eb vet\u00ebm. Krimeja, e cila ka nj\u00eb popullsi shumic\u00eb ruse, n\u00ebnshkroi nj\u00eb marr\u00ebveshje p\u00ebr t&#8217;u bashkuar me Rusin\u00eb dy dit\u00eb pas referendumit, i cili u konsiderua i gabuar dhe jodemokratik nga Per\u00ebndimi.<\/p>\n<p><strong>Cilat jan\u00eb ngjashm\u00ebrit\u00eb kryesore?<\/strong><\/p>\n<p>T\u00eb dyja nd\u00ebrhyrjet filluan me pretendime t\u00eb rreme se pakicat etnike po persekutoheshin n\u00eb vendet fqinje. Ushtria e udh\u00ebhequr nga serb\u00ebt l\u00ebshoi \u200b\u200bnj\u00eb bresh\u00ebri t\u00eb r\u00ebnd\u00eb artilerie kund\u00ebr qyteteve dhe fshatrave n\u00eb Kroaci n\u00eb vitin 1991, di\u00e7ka e ngjashme me sulmet fillestare t\u00eb forcave ruse kund\u00ebr Ukrain\u00ebs.<\/p>\n<p>Ashtu si kroat\u00ebt, boshnjak\u00ebt dhe shqiptar\u00ebt e Kosov\u00ebs i frik\u00ebsoheshin represionit serb gjat\u00eb sundimit autokratik t\u00eb liderit serb Slobodan Milloshevi\u00e7, nd\u00ebrsa rus\u00ebt etnik\u00eb n\u00eb Ukrain\u00eb kishin frik\u00eb nga nacionalist\u00ebt ukrainas.<\/p>\n<p><strong>\u00c7far\u00eb tha Putini?<\/strong><\/p>\n<p>\u201cKancelari gjerman Olaf Scholz sapo tha se njer\u00ebzit e brezit t\u00eb tij \u2013 dhe un\u00eb sigurisht i p\u00ebrkas atij brezi \u2013 e kan\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb imagjinojn\u00eb ndonj\u00eb luft\u00eb n\u00eb Evrop\u00eb\u201d, deklaroi Putini pas bisedimeve me Kancelarin Scholz n\u00eb Mosk\u00eb m\u00eb 15 n\u00ebntor.<\/p>\n<p>\u201cPor, t\u00eb gjith\u00eb ne ishim d\u00ebshmitar\u00eb t\u00eb luft\u00ebs n\u00eb Evrop\u00eb q\u00eb NATO nisi kund\u00ebr Jugosllavis\u00eb\u201d, tha Putini. Ai kujtoi se ishte nj\u00eb operacion i madh ushtarak q\u00eb p\u00ebrfshiu sulme ajrore kund\u00ebr nj\u00eb kryeqyteti evropian, Beogradit.<\/p>\n<p>\u201cKjo ndodhi. Pa asnj\u00eb sanksion nga K\u00ebshilli i Siguris\u00eb i OKB-s\u00eb. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb shembull shum\u00eb i trisht\u00eb, por \u00ebsht\u00eb nj\u00eb fakt i pamohuesh\u00ebm\u201d, tha Putini.<\/p>\n<p>Ai argumentoi se duke nd\u00ebrhyr\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb, Per\u00ebndimi krijoi nj\u00eb precedent me pasoja afatgjata.<\/p>\n<p><strong>Cili \u00ebsht\u00eb pozicioni i Per\u00ebndimit?<\/strong><\/p>\n<p>Gjat\u00eb konferenc\u00ebs p\u00ebr shtyp me Putinin, Scholz iu kund\u00ebrp\u00ebrgjigj argumenteve t\u00eb presidentit rus p\u00ebr veprimet e NATO-s n\u00eb Kosov\u00eb, duke th\u00ebn\u00eb se kjo ishte b\u00ebr\u00eb p\u00ebr ta parandaluar gjenocidin, duke iu referuar persekutimit t\u00eb shumic\u00ebs s\u00eb shqiptar\u00ebve etnik\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs nga forcat serbe.<\/p>\n<p>Udh\u00ebheq\u00ebsit per\u00ebndimor\u00eb i kan\u00eb hedhur posht\u00eb vazhdimisht argumentet e Putinit, duke th\u00ebn\u00eb se Kosova ishte nj\u00eb rast unik p\u00ebr shkak t\u00eb numrit t\u00eb madh t\u00eb viktimave gjat\u00eb luft\u00ebrave ballkanike gjat\u00eb shp\u00ebrb\u00ebrjes s\u00eb dhunshme t\u00eb Jugosllavis\u00eb. Ish-kancelarja gjermane Angela Merkel kishte k\u00ebmb\u00ebngulur se analogjit\u00eb e Putinit mes veprimeve t\u00eb Per\u00ebndimit n\u00eb Kosov\u00eb dhe nd\u00ebrhyrjes s\u00eb Rusis\u00eb n\u00eb Krime jan\u00eb &#8220;t\u00eb turpshme&#8221;.<\/p>\n<p><strong>Cilat mund t\u00eb jen\u00eb pasojat?<\/strong><\/p>\n<p>Ekziston frika se lidershipi pro-rus serb mund t\u00eb p\u00ebrpiqet ta p\u00ebrdor\u00eb v\u00ebmendjen nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb p\u00ebrqendruar n\u00eb Ukrain\u00eb p\u00ebr t\u2019i destabilizuar fqinj\u00ebt e saj, ve\u00e7an\u00ebrisht Bosnj\u00ebn, ku komuniteti serb ka k\u00ebrc\u00ebnuar t\u00eb bashkohet me Serbin\u00eb.<\/p>\n<p>Paqeruajt\u00ebsit e Bashkimit Evropian n\u00eb Bosnj\u00eb kan\u00eb njoftuar vendosjen e rreth 500 trupave shtes\u00eb, duke p\u00ebrmendur si arsye &#8220;p\u00ebrkeq\u00ebsimin e siguris\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare i cili ka potencialin t\u00eb p\u00ebrhap\u00eb destabilitet&#8221; n\u00eb rajon.<\/p>\n<p>Lidershipi kosovar ka frik\u00eb se Serbia mund t\u00eb inkurajohet nga Rusia q\u00eb t\u00eb p\u00ebrpiqet t\u00eb nd\u00ebrhyj\u00eb n\u00eb ish-krahin\u00ebn e saj p\u00ebr t\u2019i ndaluar sulmet e supozuara t\u00eb serb\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs. Kosova i ka k\u00ebrkuar NATO-s nj\u00eb rrug\u00eb t\u00eb shpejt\u00eb p\u00ebr an\u00ebtar\u00ebsim n\u00eb prani t\u00eb kriz\u00ebs ukrainase, di\u00e7ka q\u00eb Serbia dhe Rusia nuk do ta pranonin potencialisht n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb paq\u00ebsore.<\/p>\n<p>Zyrtar\u00ebt e Kosov\u00ebs kan\u00eb hedhur posht\u00eb paralelizmat e Putinit mes nd\u00ebrhyrjes s\u00eb NATO-s n\u00eb Kosov\u00eb dhe pushtimit rus n\u00eb Ukrain\u00eb, duke i quajtur ato &#8220;krejt\u00ebsisht t\u00eb pabaza dhe qesharake&#8221;.<\/p>\n<h3>*<\/h3>\n<p><em>Shkrimi origjinal \u00ebsht\u00eb publikuar n\u00eb\u00a0<a href=\"https:\/\/abcnews.go.com\/International\/wireStory\/explainer-putins-balkan-narrative-argument-ukraine-war-83266624\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">ABC News<\/a>, n\u00eb gjuh\u00ebn angleze, m\u00eb 5 mars 2022.<\/em><\/p>\n<\/div>\n<div class=\"news-right\">\n<div class=\"post\">\n<p class=\"author\">\n<\/div>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Shum\u00eb m\u00eb her\u00ebt para se tanket dhe trupat rus\u00eb t\u00eb futeshin n\u00eb Ukrain\u00eb, Vladimir Putini po p\u00ebrdorte shp\u00ebrb\u00ebrjen e p\u00ebrgjakshme t\u00eb Jugosllavis\u00eb n\u00eb vitet 1990 p\u00ebr t\u00eb ofruar justifikime p\u00ebr pushtimin e Ukrain\u00ebs. Presidenti rus ka qen\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht i fokusuar n\u00eb bombardimet e NATO-s ndaj Serbis\u00eb n\u00eb vitin 1999 dhe p\u00ebrkrahjen e Per\u00ebndimit ndaj shpalljes [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":271,"featured_media":11547,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[664,637,1975,12],"ppma_author":[2176],"class_list":["post-5946","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opinion","tag-kosovo","tag-nato","tag-putin","tag-serbia"],"authors":[{"term_id":2176,"user_id":271,"is_guest":0,"slug":"dusan-stojanovic","display_name":"Dusan Stojanovic","avatar_url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/40a98ab2677950fb3a4e16f7fc6a76f9aa962733428bf37a7051791c103e4db4?s=96&d=mm&r=g","user_url":"","last_name":"Stojanovic","first_name":"Dusan","description":""}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5946","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/271"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5946"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5946\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11552,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5946\/revisions\/11552"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11547"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5946"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5946"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5946"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=5946"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}