{"id":7548,"date":"2021-06-25T11:58:19","date_gmt":"2021-06-25T09:58:19","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=7548"},"modified":"2024-09-11T12:00:38","modified_gmt":"2024-09-11T10:00:38","slug":"faktet-alternative-dhe-teorite-e-konsiparcionit-ne-kohen-e-pandemise","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/en\/analize\/faktet-alternative-dhe-teorite-e-konsiparcionit-ne-kohen-e-pandemise\/","title":{"rendered":"Faktet alternative dhe teorit\u00eb e konsiparcionit n\u00eb koh\u00ebn e pandemis\u00eb"},"content":{"rendered":"<p><strong>T\u00eb gjitha teorit\u00eb e konspiracionit kan\u00eb premisa shum\u00eb t\u00eb thjeshta mbi t\u00eb cilat funksionojn\u00eb. N\u00eb themel t\u00eb \u00e7do teorie konspirative \u00ebsht\u00eb ndarja e bot\u00ebs n\u00eb t\u00eb mir\u00eb dhe t\u00eb keqe. \u00cbsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t&#8217;i p\u00ebrg\u00ebnjeshtrosh, sepse kushdo q\u00eb p\u00ebrpiqet ta b\u00ebj\u00eb k\u00ebt\u00eb konsiderohet pjes\u00ebmarr\u00ebs n\u00eb konspiracion. Problemi \u00ebsht\u00eb se k\u00ebto teori p\u00ebrhapen shum\u00eb shpejt, zakonisht p\u00ebrmes rrjeteve sociale, por edhe grupeve t\u00eb mbyllura n\u00eb disa platforma si Viber dhe t\u00eb ngjashme.<br \/>\n<\/strong><\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00eb konferenc\u00eb shtypi pas inaugurimit t\u00eb Presidentit t\u00eb at\u00ebhersh\u00ebm t\u00eb SHBA-ve Donald Trump, z\u00ebdh\u00ebn\u00ebsi i Sht\u00ebpis\u00eb s\u00eb Bardh\u00eb Shon Spajser (Sean Spicer) tha, nd\u00ebr t\u00eb tjera, se ishte \u201c<a href=\"https:\/\/edition.cnn.com\/2017\/07\/21\/politics\/sean-spicer-five-best-quotes\/index.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">inaugurimi m\u00eb i vizituar n\u00eb historin\u00eb e Shteteve t\u00eb Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs<\/a>\u201d. Pati nj\u00eb reagim t\u00eb shpejt\u00eb nga pothuajse t\u00eb gjitha mediat q\u00eb gjet\u00ebn foto nga inaugurimet e m\u00ebparshme dhe kuptuan se z\u00ebdh\u00ebn\u00ebsi Spicer t\u00eb pakt\u00ebn e teproi me vler\u00ebsimin dhe se ky nuk ishte inaugurimi m\u00eb i vizituar ndonj\u00ebher\u00eb, por p\u00ebrkundrazi. Menj\u00ebher\u00eb pas k\u00ebsaj, nj\u00eb gazetar i NBC ia kaloi k\u00ebt\u00eb informacion k\u00ebshilltares s\u00eb at\u00ebhershme t\u00eb presidentit t\u00eb SHBA-ve Kellien Konvej (Kellyanne Conway), t\u00eb cilin ajo e hodhi posht\u00eb, duke shpjeguar se Spicer kishte ofruar \u201c<a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=VSrEEDQgFc8\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">fakte alternative<\/a>\u201d n\u00eb lidhje me inaugurimin.\u00a0 Nga ai moment (janar 2017), ky term b\u00ebhet nj\u00eb &#8220;buzzword&#8221; absolut dhe n\u00eb thelb hap nj\u00eb kapitull t\u00eb ri socio-politik n\u00eb raport me faktet, t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebn dhe realitetin n\u00eb kuptimin m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb.<\/p>\n<h5><strong>Faktet alternative n\u00eb epok\u00ebn e post t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs<\/strong><\/h5>\n<p>N\u00eb nj\u00eb epok\u00eb t\u00eb re n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn faktet alternative z\u00ebvend\u00ebsojn\u00eb provat reale quhet\u00a0<a href=\"https:\/\/respublica.edu.mk\/blog-sq\/covid-19-sq\/faktet-alternative-dhe-teorite-e-konsiparcionit-ne-kohen-e-pandemise\/mk\/blog\/vrijeme-post-istine-da-li-su-cinjenice-devalvirale?fbclid=IwAR0KhGBUCrFpRGf2dQjrP3DxUijuc_jsWJsxK2NBs0KjRLUi45GERuxVBy4\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><em>post<\/em>\u00a0e v\u00ebrteta<\/a>, , ku interpretimet, emocionet, besimet kan\u00eb nj\u00eb ndikim m\u00eb t\u00eb fort\u00eb n\u00eb vendimmarrje sesa faktet dhe provat. Post e v\u00ebrteta \u00ebsht\u00eb nj\u00eb epok\u00eb n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn aktor\u00ebt kryesor\u00eb socio-politik\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb t\u00eb bindin publikun q\u00eb t\u2019u besoj\u00eb atyre, udh\u00ebheq\u00ebsve t\u00eb tyre, sesa fakteve dhe provave, t\u00eb cilat mund t\u00eb krahasohen me nj\u00eb situat\u00eb n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn bashk\u00ebbiseduesve u k\u00ebrkohet t&#8217;u besojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb atyre sesa syve t\u00eb tyre. Koncepti i post v\u00ebrtet\u00ebs mund t\u00eb vihet n\u00eb nj\u00eb paralele me at\u00eb q\u00eb komediani dhe prezantuesi i famsh\u00ebm amerikan i televizionit Stiven Kolbert (Stephen Colbert), m\u00eb shum\u00eb se dhjet\u00eb vjet m\u00eb par\u00eb e quajti koncept t\u00eb \u201c<a href=\"https:\/\/www.cc.com\/video\/63ite2\/the-colbert-report-the-word-truthiness\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">v\u00ebrtet\u00ebsis\u00eb<\/a>\u201d (<em>truthiness<\/em>). N\u00ebn konceptin e &#8220;v\u00ebrtet\u00ebsis\u00eb&#8221;, ai u p\u00ebrpoq t\u00eb shpjegonte n\u00eb nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb komike, por kritike t\u00eb mpreht\u00eb rrezikun q\u00eb &#8220;njer\u00ebzit t\u00eb mos mendojn\u00eb me kok\u00ebn e tyre, por t\u00eb d\u00ebgjojn\u00eb zemrat e tyre&#8221;.<\/p>\n<p>Me fjal\u00eb t\u00eb tjera, njer\u00ebzit pranojn\u00eb dhe reagojn\u00eb pozitivisht ndaj informacionit sepse provokojn\u00eb emocione dhe ndjenja t\u00eb caktuara, e jo sepse mb\u00ebshteten nga prova t\u00eb v\u00ebrteta. Pra, n\u00eb plan t\u00eb par\u00eb \u00ebsht\u00eb ajo q\u00eb njer\u00ebzit mendojn\u00eb se \u00ebsht\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb, e jo n\u00eb fakt se \u00e7far\u00eb \u00ebsht\u00eb e v\u00ebrteta. N\u00eb k\u00ebt\u00eb kuptim, mund t\u00eb thuhet se epoka e post t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs, e prezantuar nga Colbert, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb lloj situate socio-politike n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn njer\u00ebzit priren t\u00eb besojn\u00eb lajme t\u00eb rreme, fakte alternative dhe forma t\u00eb tjera t\u00eb dizinformatave, sepse kjo mund t&#8217;u jap\u00eb atyre k\u00ebnaq\u00ebsi dhe kuptimin m\u00eb t\u00eb leht\u00eb t\u00eb realitetit n\u00eb t\u00eb cilin jetojn\u00eb.<\/p>\n<p>Termi fakte alternative n\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb synon t\u00eb shpjegoj\u00eb se faktet nuk kan\u00eb kuptime universale por q\u00eb kuptimi i tyre lidhet gjithmon\u00eb me kontekstin, respektivisht n\u00eb var\u00ebsi t\u00eb kontekstit dhe k\u00ebndv\u00ebshtrimit, faktet mund t\u00eb interpretohen ndryshe ose t\u00eb ken\u00eb kuptime t\u00eb ndryshme. Prandaj, si\u00e7 deklarojn\u00eb autor\u00ebt Tur\u00e7ilo dhe Buljubashi\u00e7, faktet alternative mund t\u00eb p\u00ebrcaktohen si nj\u00eb form\u00eb manipulimi, e cila reflektohet n\u00eb p\u00ebrzgjedhjen, inkuadrimin dhe kontekstualizimin e informacionit n\u00eb p\u00ebrputhje me interesat e aktor\u00ebve t\u00eb tjer\u00eb, kryesisht politik\u00eb. N\u00eb at\u00eb kuptim, faktet alternative jan\u00eb, n\u00eb fakt, fakte t\u00eb \u201e<a href=\"https:\/\/safejournalists.net\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/ko-stvarno-kreira-agendu-medija_BHS.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">futura n\u00eb korniz\u00eb<\/a>\u201d n\u00eb nj\u00eb kontekst t\u00eb caktuar ose t\u00eb paraqitura pjes\u00ebrisht, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb t\u00ebrheqin v\u00ebmendjen e publikut dhe t\u00eb prodhojn\u00eb nj\u00eb reagim t\u00eb caktuar. K\u00ebshtu, faktet alternative duket se krijojn\u00eb, th\u00ebn\u00eb kushtimisht, nj\u00eb realitet alternativ n\u00eb t\u00eb cilin vlejn\u00eb rregulla q\u00eb jan\u00eb n\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr t\u00eb racionalitetit, argumentimit dhe v\u00ebrtet\u00ebsis\u00eb.<\/p>\n<p>Nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrcaktuar faktet alternative \u00ebsht\u00eb se ato mund t&#8217;i referohen di\u00e7kaje q\u00eb ka potencial t\u00eb jet\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb, por jo domosdo. K\u00ebtu, informacione dhe deklarata t\u00eb ndryshme mund t\u00eb klasifikohen se mund t\u00eb jen\u00eb t\u00eb v\u00ebrteta, respektivisht ekziston nj\u00eb probabilitet i caktuar, si dhe prova t\u00eb caktuara se ato jan\u00eb t\u00eb v\u00ebrteta, por n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb domosdo t\u00eb jen\u00eb t\u00eb v\u00ebrteta. M\u00eb sakt\u00ebsisht, n\u00ebse pretendimi dhe mohimi i tij justifikohen n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb barabart\u00eb, ka arsye po aq t\u00eb vlefshme ose prova po aq t\u00eb forta n\u00eb mb\u00ebshtetje t\u00eb nj\u00ebr\u00ebs prej k\u00ebtyre dy mund\u00ebsive, at\u00ebher\u00eb pretendimet e tilla mund t\u00eb kuptohen si\u00a0<a href=\"https:\/\/core.ac.uk\/download\/pdf\/197968787.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">fakte alternative<\/a>. N\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst, mund t\u00eb v\u00ebrehen teori t\u00eb ndryshme konspiracioni p\u00ebr t\u00eb cilat nuk ka prova t\u00eb vlefshme, por q\u00eb mund, me kusht q\u00eb supozime t\u00eb caktuara t\u00eb rezultojn\u00eb t\u00eb sakta, t\u00eb merren n\u00eb konsiderat\u00eb<\/p>\n<h5><strong>Faktet alternative sikur teorit\u00eb e konspiracionit n\u00eb koh\u00ebn e pandemis\u00eb me koronavirus<\/strong><\/h5>\n<p>T\u00eb gjitha\u00a0<a href=\"https:\/\/ec.europa.eu\/info\/live-work-travel-eu\/coronavirus-response\/fighting-disinformation\/identifying-conspiracy-theories_hr\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">teorit\u00eb e konspiracionit<\/a>\u00a0kan\u00eb premisa shum\u00eb t\u00eb thjeshta mbi t\u00eb cilat funksionojn\u00eb. N\u00eb themel t\u00eb \u00e7do teorie konspirative \u00ebsht\u00eb ndarja e bot\u00ebs n\u00eb t\u00eb mir\u00eb dhe t\u00eb keqe<strong>.\u00a0<\/strong>Pastaj, \u00e7do teori konspirative karakterizohet kryesisht nga ekzistenca e nj\u00eb plani sekret, t\u00eb cilin e zbaton ndonj\u00eb grup i caktuar. Gjithashtu, ka gjithmon\u00eb &#8220;prova&#8221; t\u00eb caktuara q\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb t\u00eb konfirmojn\u00eb teorin\u00eb ekzistuese, t\u00eb cilat zakonisht shoq\u00ebrohen me pretendime paranojake se asgj\u00eb nuk ndodh pa arsye dhe se nuk ka rast\u00ebsi, respektivisht q\u00eb asgj\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb si\u00e7 duket dhe se gjith\u00e7ka \u00ebsht\u00eb e lidhur. Pasi t\u00eb nguliten, teorit\u00eb e konspiracionit mund t\u00eb p\u00ebrhapen me shpejt\u00ebsi t\u00eb madhe. \u00cbsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t&#8217;i p\u00ebrg\u00ebnjeshtrosh, sepse kushdo q\u00eb p\u00ebrpiqet ta b\u00ebj\u00eb k\u00ebt\u00eb konsiderohet pjes\u00ebmarr\u00ebs n\u00eb konspiracion. Problemi \u00ebsht\u00eb se k\u00ebto teori p\u00ebrhapen shum\u00eb shpejt, zakonisht p\u00ebrmes rrjeteve sociale, por edhe grupeve t\u00eb mbyllura n\u00eb disa platforma si Viber dhe t\u00eb ngjashme.<\/p>\n<p>Teorit\u00eb e konspiracionit nuk jan\u00eb asgj\u00eb e re. Disa nga &#8220;m\u00eb interesantet&#8221; q\u00eb jan\u00eb ende n\u00eb rendin e dit\u00ebs sot kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me ngjarje t\u00eb tilla si sulmet terroriste t\u00eb 11 shtatorit n\u00eb Nju Jork, vrasja e Presidentit t\u00eb SHBA-ve Xhon Kenedi (John Kennedy), ulja n\u00eb H\u00ebn\u00eb dhe t\u00eb ngjashme. Si\u00e7 duket t\u00eb gjitha ngjarjet e r\u00ebnd\u00ebsishme duket se u hapin der\u00ebn teorive t\u00eb ndryshme t\u00eb konspiracionit n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb zbulohet se \u00e7far\u00eb fshihet pas tyre. Pandemia e koronavirusit ka sh\u00ebrbyer gjithashtu si nj\u00eb terren i shk\u00eblqyesh\u00ebm testimi p\u00ebr zhvillimin dhe p\u00ebrhapjen e teorive t\u00eb ndryshme t\u00eb konspiracionit.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/biepag.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Conspiracies-and-Covid19-in-the-Balkans-Serbian.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Teorit\u00eb m\u00eb t\u00eb zakonshme<\/a>\u00a0ishin q\u00eb qeveria kineze ka prodhuar koronavirusin n\u00eb nj\u00eb laborator; q\u00eb industria farmaceutike \u00ebsht\u00eb e p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb p\u00ebrhapjen e koronavirusit; q\u00eb ekziston nj\u00eb lidhje midis teknologjis\u00eb 5G dhe koronavirusit; q\u00eb ushtria amerikane ka zhvilluar koronavirusin si nj\u00eb arm\u00eb biologjike; q\u00eb Bill Gejts (Bill Gates) p\u00ebrdor koronavirusin p\u00ebr t\u00eb &#8220;shtyr\u00eb&#8221; nj\u00eb vaksin\u00eb me nj\u00eb mikro\u00e7ip me t\u00eb cilin mund t\u00eb gjurmoj\u00eb njer\u00ebzit; si dhe se koronavirusi &#8220;ka dal\u00eb&#8221; nga laboratori n\u00eb Vuhan (Wuhan).<\/p>\n<p>Ashtu si vet\u00eb virusi, teorit\u00eb e konspiracionit mbijetojn\u00eb dhe transmetohen p\u00ebrmes mikprit\u00ebsve. Mikprit\u00ebs t\u00eb njohur dhe me ndikim t\u00eb till\u00eb si politikan\u00eb dhe\/ose persona t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb famsh\u00ebm mund t\u00eb infektojn\u00eb potencialisht miliona t\u00eb tjer\u00eb p\u00ebrmes aktiviteteve t\u00eb tyre.<img decoding=\"async\" class=\"alignright size-full wp-image-11060\" src=\"https:\/\/cdn.respublica.edu.mk\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Profesionalni-lazgovci-vo-vreme-na-pandemija-2.jpg\" alt=\"Profesionalni lazgovci vo vreme na pandemija 2\" \/>\u00a0N\u00eb k\u00ebt\u00eb kuptim, ish-Presidenti i SHBA-ve Donald Trump shpesh e quante koronavirusin &#8220;grip t\u00eb zakonsh\u00ebm&#8221; i cili &#8220;do t\u00eb zhduket gjat\u00eb ver\u00ebs&#8221; dhe shum\u00eb t\u00eb ngjashme. Sidoqoft\u00eb, ajo q\u00eb mund ta klasifikoj\u00eb at\u00eb n\u00eb mesin e atyre q\u00eb transmetojn\u00eb infektimin me teori konspiracioni \u00ebsht\u00eb nj\u00eb cic\u00ebrim\u00eb nga marsi i vitit 2020, n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn koronavirusin ai e quan \u2013\u00a0<a href=\"https:\/\/abcnews.go.com\/Health\/trumps-chinese-virus-tweet-helped-lead-rise-racist\/story?id=76530148\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">virus kinez<\/a>. Kjo cic\u00ebrim\u00eb mb\u00ebshteti teorit\u00eb se kinez\u00ebt ishin fajtor\u00eb p\u00ebr krijimin e koronavirusit, dhe n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb nisi nj\u00eb ortek komentesh t\u00eb drejtuara kund\u00ebr kinez\u00ebve n\u00eb mediat sociale.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-11056\" src=\"https:\/\/cdn.respublica.edu.mk\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Profesionalni-lazgovci-vo-vreme-na-pandemija.jpg\" alt=\"Profesionalni lazgovci vo vreme na pandemija\" \/><\/p>\n<p>Burimi: rs.n1info.com<\/p>\n<p>Ngjash\u00ebm si Donald Trump dhe dy senator\u00eb amerikan\u00eb kan\u00eb kontribuar n\u00eb p\u00ebrhapjen e teorive t\u00eb ndryshme n\u00eb lidhje me koronavirusin. Senatori Rand Paul, nj\u00eb senator republikan nga Kentaki (Kentucky), deklaroi se ai nuk do t\u00eb vaksinohej sepse ai ishte sh\u00ebruar m\u00eb par\u00eb nga koronavirusi. Ai gjithashtu sugjeronte se\u00a0<a href=\"https:\/\/firstdraftnews.org\/articles\/two-us-senators-promote-misleading-covid-19-claims\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">imuniteti natyror \u00ebsht\u00eb m\u00eb efektiv sesa nj\u00eb vaksin\u00eb<\/a>. P\u00ebrve\u00e7 politikan\u00ebve q\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb kontribuan n\u00eb p\u00ebrhapjen e formave t\u00eb ndryshme t\u00eb teorive t\u00eb konspiracionit n\u00eb lidhje me koronavirusin, ajo u b\u00eb edhe nga njer\u00ebz t\u00eb famsh\u00ebm nga bota e shou &#8211; biznesit. Nj\u00eb nga ikonat m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb muzik\u00ebs pop n\u00eb SHBA, Madonna\u00a0<a href=\"https:\/\/www.theguardian.com\/music\/2020\/jul\/29\/madonnas-instagram-flagged-for-spreading-coronavirus-misinformation\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">postoi nj\u00eb video<\/a>\u00a0n\u00eb llogarin\u00eb e saj n\u00eb Instagram duke komentuar se vaksina kund\u00ebr koronavirusit ka ekzistuar prej disa koh\u00ebsh, por q\u00eb fshihet q\u00ebllimisht nga njer\u00ebzit e zakonsh\u00ebm p\u00ebr ta b\u00ebr\u00eb m\u00eb t\u00eb leht\u00eb kontrollimin e tyre dhe p\u00ebr t\u00eb pasuruar edhe m\u00eb shum\u00eb njer\u00ebzit e pasur.<\/p>\n<h5><strong>P\u00ebrhapja e teorive t\u00eb konspiracionit sipas recet\u00ebs vendase<\/strong><\/h5>\n<p>As Ballkani Per\u00ebndimor nuk ka q\u00ebndruar imun ndaj formave t\u00eb ndryshme t\u00eb dizinformatave, lajmeve t\u00eb rreme, fakteve alternative dhe teorive t\u00eb konspiracionit n\u00eb lidhje me koronavirusin. N\u00eb fillim t\u00eb pandemis\u00eb, pulmonologu Branimir Nestorovi\u00e7 siguroi publikun serb se koronavirusi \u00ebsht\u00eb \u201e<a href=\"https:\/\/www.bbc.com\/serbian\/lat\/srbija-53257800\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">gripi m\u00eb qesharak<\/a>\u201c,\u00a0 dhe se grat\u00eb lirisht mund t\u00eb shkojn\u00eb p\u00ebr \u201e<a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=8bZz_26XedM\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">shoping n\u00eb Milano<\/a>\u201c. Duke marr\u00eb parasysh q\u00eb deklaratat u b\u00ebn\u00eb m\u00eb 26 shkurt 2020, pra n\u00eb fillim t\u00eb p\u00ebrhapjes s\u00eb koronavirusit, mund t\u00eb thuhet se ato ishin rezultat i nj\u00eb informacioni t\u00eb pamjaftuesh\u00ebm. Problematike dhe shqet\u00ebsuese \u00ebsht\u00eb mungesa e seriozitetit dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsis\u00eb kur publikisht zbulohen informacione q\u00eb lidhen drejtp\u00ebrdrejt me sh\u00ebndetin e njer\u00ebzve. Nj\u00eb gabim i ngjash\u00ebm &#8220;n\u00eb hap&#8221; u b\u00eb edhe nga Ministri i at\u00ebhersh\u00ebm i Pun\u00ebve t\u00eb Jashtme t\u00eb Serbis\u00eb, Ivica Da\u00e7i\u00e7 i cili deklaroi m\u00eb 28 shkurt 2020 se nuk p\u00ebrjashtohet q\u00eb pandemia e koronavirusit t\u00eb jet\u00eb \u201e<a href=\"https:\/\/www.slobodnaevropa.org\/a\/korona-virus-i-srbija-dezinformacije-i-teorije-zavere\/30464765.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">pjes\u00eb e nj\u00eb lufte t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb kund\u00ebr Kin\u00ebs<\/a>\u201c.<\/p>\n<p>Deklarata t\u00eb tilla t\u00eb pakt\u00ebn mund t\u00eb vendosen n\u00eb rendin e fakteve alternative t\u00eb paverifikuara, dhe m\u00eb gjer\u00eb n\u00eb rendin e teorive t\u00eb konspiracionit. P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, nj\u00eb nga teoricientet e shquara t\u00eb konspiracionit e cili fitoi shum\u00eb hap\u00ebsir\u00eb \u200b\u200bmediatike, jo vet\u00ebm p\u00ebr shfaqjet n\u00eb kanale t\u00eb err\u00ebta n\u00eb Youtube, por edhe n\u00eb televizione me nj\u00eb frekuenc\u00eb komb\u00ebtare n\u00eb Serbi \u00ebsht\u00eb psikologia klinike\u00a0<a href=\"https:\/\/www.slobodnaevropa.org\/a\/31179853.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Mila Ale\u00e7kovi\u00e7<\/a>. Ajo \u00ebsht\u00eb e njohur p\u00ebr teorit\u00eb e saj se pandemia po p\u00ebrdoret p\u00ebr t\u00eb futur &#8220;masa eksperimentale&#8221; q\u00eb synojn\u00eb &#8220;skllav\u00ebrimin e njer\u00ebzve&#8221; n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb pasurojn\u00eb nj\u00eb num\u00ebr t\u00eb vog\u00ebl t\u00eb &#8220;globalist\u00ebve&#8221;.<\/p>\n<p>Ashtu si n\u00eb Per\u00ebndim, p\u00ebrve\u00e7 politikan\u00ebve zyrtar\u00eb dhe figurave publike nga profesioni, problemi i p\u00ebrhapjes s\u00eb formave t\u00eb ndryshme t\u00eb dizinformimit dhe informacionit t\u00eb paverifikuar b\u00ebhet m\u00eb i madh kur p\u00ebrfshihen yje t\u00eb njohur nga bota e arg\u00ebtimit dhe sportit.\u00a0<img decoding=\"async\" class=\"alignleft size-full wp-image-11064\" src=\"https:\/\/cdn.respublica.edu.mk\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Profesionalni-lazgovci-vo-vreme-na-pandemija-3.jpg\" alt=\"Profesionalni lazgovci vo vreme na pandemija 3\" \/>\u00a0N\u00eb at\u00eb drejtim \u00ebsht\u00eb edhe deklarata e k\u00ebng\u00ebtares popullore\u00a0<a href=\"https:\/\/www.telegraf.rs\/jetset\/vesti-jetset\/3260280-nada-topcagic-mazala-sam-se-po-licu-i-vratu-rakijom-to-me-je-spasilo-od-kineza-iz-vuhana-i-korone\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Nada Top\u00e7agi\u00e7<\/a>\u00a0se koronavirusi mund t\u00eb trajtohet me raki dhe hudh\u00ebr, kurse tenisti num\u00ebr nj\u00eb n\u00eb bot\u00eb, Novak Xhokovi\u00e7, u ofroi t\u00eb gjith\u00ebve\u00a0<a href=\"https:\/\/sport.blic.rs\/kosarka\/nba\/korona-virus-nove-vesti-simptom-znaci-inkubacija-novak-djokovic-saveti\/hjwc59c\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">dhjet\u00eb k\u00ebshillat e tij se si t\u00eb luftohet koronavirusi<\/a>. Futbollisti kroat Dejan Lovren iu bashkua val\u00ebs s\u00eb komenteve negative t\u00eb drejtuara kund\u00ebr Bill Gates p\u00ebrmes rrjeteve sociale, i cili sipas tyre konsiderohet t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb nga p\u00ebrgjegj\u00ebsit m\u00eb t\u00eb m\u00ebdhenj p\u00ebr shfaqjen dhe p\u00ebrhapjen e koronavirusit. Lovren n\u00eb llogarin\u00eb e tij n\u00eb Instagram kishte shkruar \u201e<a href=\"https:\/\/www.vecernji.hr\/sport\/stotine-ljudi-zestoko-izvrijedalo-dejana-lovrena-u-pricu-se-iznenada-ukljucio-i-pernar-1399584\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Bill, loja ka mbaruar, njer\u00ebzit nuk jan\u00eb t\u00eb verb\u00ebr<\/a>\u201c.<\/p>\n<p>Rrjetet sociale jan\u00eb sigurisht nj\u00eb nga platformat m\u00eb efektive p\u00ebr p\u00ebrhapjen e formave t\u00eb ndryshme t\u00eb dizinformatave. N\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst, n\u00eb Bosnj\u00eb dhe Hercegovin\u00eb grupi &#8220;Q-Anon Bosnja dhe Hercegovina&#8221; ishte aktiv n\u00eb Facebook p\u00ebr pes\u00eb muaj, i cili u\u00a0<a href=\"https:\/\/ba.voanews.com\/a\/facebook-teorije-zavjere\/5613514.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">shfuqizua n\u00eb muajin tetor t\u00eb vitit 2020<\/a>. Ky grup ishte pjes\u00eb e l\u00ebvizjes m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb &#8220;Q-Anon&#8221; q\u00eb ishte formuar n\u00eb vitin 2017 n\u00eb Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs dhe q\u00eb ndiqte moton e p\u00ebrbashk\u00ebt #wwg1wga (Where We Go One We Go All &#8211; Ku shkon nj\u00ebri, shkojn\u00eb t\u00eb gjith\u00eb). Thelbi i k\u00ebsaj l\u00ebvizje, e cila ekspansionin e saj e ka pasur n\u00eb platformat sociale, \u00ebsht\u00eb p\u00ebrhapja e formave t\u00eb ndryshme t\u00eb dizinformimit, lajmeve t\u00eb rreme dhe teorive t\u00eb konspiracionit.<\/p>\n<p><em>N\u00eb at\u00eb grup, nd\u00ebr t\u00eb tjera, mund t\u00eb gjenden<\/em>\u00a0<a href=\"https:\/\/detektor.ba\/2020\/09\/04\/qanon-u-bih-teorije-zavjere-pod-plastom-slobode-govora\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">pretendime<\/a>\u00a0se:\u00a0<em>Koronavirusi nuk ekziston, por \u00ebsht\u00eb shpikur; n\u00ebse ekziston, \u00ebsht\u00eb krijuar n\u00eb nj\u00eb laborator. \u00c7do prind \u00ebsht\u00eb i detyruar t\u00eb mbroj\u00eb f\u00ebmij\u00ebn e tij nga vaksinimi i detyruar. Futja e teknologjis\u00eb 5G do t\u00eb sjell\u00eb pasoja t\u00eb pariparueshme p\u00ebr t\u00eb gjitha gjallesat n\u00eb Tok\u00eb. N\u00eb Maqedonin\u00eb e Veriut, gjithnj\u00eb e m\u00eb popullore \u00ebsht\u00eb p\u00ebrcjellja e dizinformatave duke\u00a0<\/em><a href=\"https:\/\/balkaninsight.com\/2020\/12\/22\/share-this-now-how-conspiracy-theories-swamped-north-macedonia\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">d\u00ebrguar mesazhe personale<\/a><em>, ndoshta p\u00ebrmes platformave t\u00eb tilla si Messenger, Viber, WhatsApp dhe t\u00eb ngjashme. Kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb efektive p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrhapur dizinformata pasi \u00ebsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb zbulohet. \u00cbsht\u00eb gjithashtu interesante q\u00eb si metoda efektive p\u00ebr t\u00eb shmangur zbulimin e dizinformatave \u00ebsht\u00eb edhe d\u00ebrgimi i pamjeve t\u00eb \u00e7astit (screenshots), por edhe p\u00ebrzierja e q\u00ebllimshme e shkronjave cirilike dhe latine p\u00ebr t\u00eb maskuar gjurm\u00ebt.<\/em><\/p>\n<p>Mir\u00ebpo, p\u00ebrve\u00e7 k\u00ebtyre, t\u00eb themi kushtimisht, shembuj t\u00eb izoluar q\u00eb sigurisht mund t\u00eb ilustrojn\u00eb prirje t\u00eb caktuara, \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb p\u00ebrmenden edhe t\u00eb dh\u00ebnat nga hulumtimi \u201e<a href=\"https:\/\/biepag.eu\/wp-content\/uploads\/2020\/12\/Conspiracies-and-Covid19-in-the-Balkans-Serbian.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Virusi i dyshimt\u00eb: Konspiracionet dhe KOVID-19 n\u00eb Ballkan<\/a>\u201d i kryer nga Grupi K\u00ebshilldh\u00ebn\u00ebs p\u00ebr Politika Publike: Ballkani n\u00eb Evrop\u00eb (BiEPAG) n\u00eb vitin 2020, mbi popullaritetin e teorive t\u00eb ndryshme t\u00eb konspiracionit n\u00eb vendet e Ballkanit Per\u00ebndimor. Hulumtimet tregojn\u00eb se pothuajse 80% e t\u00eb anketuarve besojn\u00eb, n\u00eb nj\u00eb mas\u00eb t\u00eb madhe ose pjes\u00ebrisht, n\u00eb disa nga teorit\u00eb e konspiracionit n\u00eb lidhje me koronavirusin. Ky hulumtim tregon se Shqip\u00ebria ka p\u00ebrqindjen m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb njer\u00ebzve q\u00eb besojn\u00eb n\u00eb teorit\u00eb e konspiracionit. M\u00eb t\u00eb njohurat jan\u00eb teorit\u00eb q\u00eb i atribuojn\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi Kin\u00ebs, por edhe kur b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr lidhjen me Bill Gates, 43% e popullsis\u00eb besojn\u00eb se kryesisht ose t\u00eb pakt\u00ebn n\u00eb nj\u00eb far\u00eb mase kjo \u00ebsht\u00eb e v\u00ebrtet\u00eb.<\/p>\n<h5><strong>Reflektimi kritik si nj\u00eb vaksin\u00eb p\u00ebr teorit\u00eb e konspiracionit<\/strong><\/h5>\n<p>Nuk \u00ebsht\u00eb aspak e leht\u00eb t\u00eb gjesh rrug\u00ebn t\u00ebnde n\u00eb nj\u00eb det plot formash t\u00eb ndryshme dizinformatash, teorish konspiracioni, lajmesh t\u00eb rreme, faktesh alternative. Duke marr\u00eb parasysh se zakonisht nuk ka zgjidhje sistematike q\u00eb do t\u00eb ndihmonin individ\u00ebt t\u00eb orientohen m\u00eb mir\u00eb n\u00eb nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb \u200b\u200bshurdhuese digjitale, \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb p\u00ebrpiqemi t\u00eb zhvillojm\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pavarur aft\u00ebsit\u00eb dhe kompetencat e nevojshme n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim. N\u00eb kontekstin e verifikimit t\u00eb p\u00ebrmbajtjeve, nj\u00eb nga hapat m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm \u00ebsht\u00eb t\u00eb kontrolloni burimin e informacionit. N\u00eb k\u00ebt\u00eb kuptim, \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb dini se si t&#8217;i p\u00ebrgjigjeni pyetjes n\u00ebse nj\u00eb burim i ve\u00e7ant\u00eb \u00ebsht\u00eb i besuesh\u00ebm dhe me reputacion.<\/p>\n<p>Nj\u00eb nga parakushtet e r\u00ebnd\u00ebsishme q\u00eb nj\u00eb portal i caktuar duhet t\u00eb p\u00ebrmbush\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb konsiderohet si nj\u00eb burim i besuesh\u00ebm i informacionit \u00ebsht\u00eb ekzistenca e impresum-it, pra nj\u00eb seksioni brenda t\u00eb cilit p\u00ebrmbahen t\u00eb dh\u00ebna mbi pron\u00ebsin\u00eb\/struktur\u00ebn editoriale dhe informacionin baz\u00eb t\u00eb kontaktit. Gjithashtu nj\u00eb nga aspektet e r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb v\u00ebrtetimit t\u00eb burimit \u00ebsht\u00eb sigurisht domeni q\u00eb p\u00ebrdoret. Nuk \u00ebsht\u00eb e pazakont\u00eb q\u00eb disa portale t\u00eb rreme t\u00eb p\u00ebrpiqen t\u00eb kopjojn\u00eb portalet ekzistuese t\u00eb informacionit duke p\u00ebrdorur nj\u00eb domen t\u00eb ngjash\u00ebm, t\u00eb cilin lexuesi i r\u00ebndomt\u00eb n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi e shp\u00ebrfill. P\u00ebr shembull, n\u00eb vend t\u00eb domenit &#8220;cnn.com&#8221; mund t\u00eb jet\u00eb &#8220;cnn.com.co&#8221; ose &#8220;cnn.website&#8221;, q\u00eb jan\u00eb shenja se mund t\u00eb sugjeroj\u00eb n\u00eb parregullsi t\u00eb caktuara. Pastaj duhet t\u00eb kontrollohet n\u00ebse ky burim citohet edhe nga mediat e tjera.<\/p>\n<p>P\u00ebr \u00e7do rast, kontrolloni p\u00ebr t\u00eb par\u00eb n\u00ebse faqet ekzistuese t\u00eb kontrollit t\u00eb fakteve (t\u00eb tilla si snopes.com) e kan\u00eb mbuluar tashm\u00eb tem\u00ebn n\u00eb nj\u00eb far\u00eb m\u00ebnyre. Hapi i dyt\u00eb \u00ebsht\u00eb t\u00eb kontrollohet autori, gjegj\u00ebsisht t\u00eb kontrollohet n\u00ebse autori ka kualifikime dhe p\u00ebrvoj\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb fush\u00eb dhe n\u00ebse teksti p\u00ebrdor fakte dhe prova t\u00eb verifikueshme nga k\u00ebrkime shkencore ose akademike. P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb kontrollohet n\u00ebse autori ose bashk\u00ebbiseduesi \u00ebsht\u00eb nj\u00eb ekspert i vet\u00ebshpallur, apo \u00ebsht\u00eb i lidhur me ndonj\u00eb organizat\u00eb. S\u00eb fundmi, hapi i tret\u00eb, i cili nuk \u00ebsht\u00eb i par\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm \u00ebsht\u00eb t\u00eb kontrolloni stilin dhe tonin n\u00eb t\u00eb cilin \u00ebsht\u00eb shkruar teksti. Zakonisht forma t\u00eb ndryshme t\u00eb dizinformimit dhe teorive t\u00eb konspiracionit shkruhen n\u00eb nj\u00eb stil sensacionalist.<\/p>\n<p>M\u00eb n\u00eb fund, me k\u00ebto tre hapa, \u00ebsht\u00eb e nevojshme t\u00eb zhvillohet vazhdimisht nj\u00eb reflektim kritik, t\u00eb fitohet njohuri se si funksionojn\u00eb mediat masive dhe platformat digjitale, si p\u00ebrhapen forma t\u00eb ndryshme t\u00eb dizinformimit dhe cilat jan\u00eb interesat prapa aktiviteteve t\u00eb tilla. K\u00ebto hapa t\u00eb vegj\u00ebl p\u00ebr njer\u00ebzimin, me sa duket, jan\u00eb t\u00eb mir\u00ebseardhur p\u00ebr \u00e7do individ dhe si konkludim mund t\u00eb kontribuojn\u00eb n\u00eb dekontaminimin e hap\u00ebsir\u00ebs publike n\u00eb internet.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Ky blog \u00ebsht\u00eb publikuar n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb iniciativ\u00ebs \u201e<a href=\"https:\/\/respublica.edu.mk\/blog-sq\/covid-19-sq\/faktet-alternative-dhe-teorite-e-konsiparcionit-ne-kohen-e-pandemise\/mk\/prikazni-od-regionot\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Tales from the Region\u201d<\/a>\u201c q\u00eb e zbaton Res publica n\u00eb bashk\u00ebpunim me\u00a0<a href=\"https:\/\/sbunker.net\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Sbunker<\/a>\u00a0(Kosov\u00eb),\u00a0<a href=\"https:\/\/analiziraj.ba\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Analiziraj.ba<\/a>\u00a0(BH),\u00a0<a href=\"https:\/\/nedavimobeograd.rs\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Ne davimo Beograd<\/a>\u00a0(Serbi),\u00a0<a href=\"https:\/\/www.macropolis.gr\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Makropolis<\/a>\u00a0(Greqi)\u00a0<a href=\"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">PCNEN),<\/a>\u00a0(Mali i Zi) dhe\u00a0<a href=\"https:\/\/lupiga.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Lupiga<\/a>\u00a0(Kroaci).<\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00eb gjitha teorit\u00eb e konspiracionit kan\u00eb premisa shum\u00eb t\u00eb thjeshta mbi t\u00eb cilat funksionojn\u00eb. N\u00eb themel t\u00eb \u00e7do teorie konspirative \u00ebsht\u00eb ndarja e bot\u00ebs n\u00eb t\u00eb mir\u00eb dhe t\u00eb keqe. \u00cbsht\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb t&#8217;i p\u00ebrg\u00ebnjeshtrosh, sepse kushdo q\u00eb p\u00ebrpiqet ta b\u00ebj\u00eb k\u00ebt\u00eb konsiderohet pjes\u00ebmarr\u00ebs n\u00eb konspiracion. Problemi \u00ebsht\u00eb se k\u00ebto teori p\u00ebrhapen shum\u00eb shpejt, zakonisht [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":349,"featured_media":7540,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[1127,1095],"ppma_author":[361],"class_list":["post-7548","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-analize","tag-1127","tag-histori-nga-rajoni"],"authors":[{"term_id":361,"user_id":349,"is_guest":0,"slug":"vuk-vucetic","display_name":"Vuk Vu\u010deti\u0107","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/vuk1.jpg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/vuk1.jpg"},"user_url":"","last_name":"Vu\u010deti\u0107","first_name":"Vuk","description":"Dr. Vuk Vu\u010deti\u0107 lindi n\u00eb Sarajev\u00eb n\u00eb 1987. Ai u diplomua n\u00eb 2010 n\u00eb Fakultetin Filozofik, Universiteti i Sarajev\u00ebs Lindore, Departamenti i Gazetaris\u00eb. Ai p\u00ebrfundoi nj\u00eb master n\u00eb studimet e komunikimit n\u00eb 2013 n\u00eb Fakultetin e Shkencave Politike n\u00eb Sarajev\u00eb. Tema e tez\u00ebs s\u00eb masterit ishte \"Spektakli politik si nj\u00eb fenomen mediatik - shembulli i BiH\". N\u00eb vitin 2018, ai mbrojti disertacionin e doktorat\u00ebs n\u00eb Fakultetin e Shkencave Politike n\u00eb Sarajev\u00eb me tem\u00ebn \"Kontradiktat n\u00eb Nd\u00ebrmjet\u00ebsimin e Politik\u00ebs n\u00eb Bosnj\u00ebn dhe Hercegovin\u00ebn Bashk\u00ebkohore.\" Q\u00eb nga viti 2011, ai ka qen\u00eb i pun\u00ebsuar n\u00eb Fakultetin Filozofik n\u00eb Universitetin e Sarajev\u00ebs Lindore. Ai ka marr\u00eb pjes\u00eb n\u00eb disa konferenca shkencore n\u00eb Serbi, Mal t\u00eb Zi dhe Bosnj\u00eb dhe Hercegovin\u00eb. Fushat e tij t\u00eb interesit jan\u00eb: komunikimi masiv, komunikimi politik, opinioni publik, media e re dhe rrjetet sociale, media dhe politika."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7548","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/349"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7548"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7548\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7549,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7548\/revisions\/7549"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7540"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7548"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7548"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7548"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=7548"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}