{"id":12453,"date":"2025-02-14T14:58:12","date_gmt":"2025-02-14T12:58:12","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=12453"},"modified":"2025-02-14T15:04:41","modified_gmt":"2025-02-14T13:04:41","slug":"ndryshimi-ne-lidershipin-e-be-se-duhet-te-trajtohet-me-rezerva-nga-kosova-ne-dialogun-me-serbine","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/opinion\/ndryshimi-ne-lidershipin-e-be-se-duhet-te-trajtohet-me-rezerva-nga-kosova-ne-dialogun-me-serbine\/","title":{"rendered":"Ndryshimi n\u00eb lidershipin e BE-s\u00eb duhet t\u00eb trajtohet me rezerva nga Kosova n\u00eb dialogun me Serbin\u00eb"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-weight: 400;\">Bashkimi Europian mbylli vitin 2024 me ndryshime n\u00eb struktur\u00ebn e saj udh\u00ebheq\u00ebse p\u00ebr mandatin e ardhsh\u00ebm pes\u00ebvje\u00e7ar. Kaja Kallas, ish-kryeministrja e Estonis\u00eb, u zgjodh p\u00ebrfaq\u00ebsuese e lart\u00eb p\u00ebr Politik\u00eb t\u00eb Jashtme dhe Siguri, nd\u00ebrsa Ursula von der Leyen <\/span><a href=\"https:\/\/elections.europa.eu\/en\/commission-president\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">u zgjodh presidente e Komisionit Europian<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\">.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Entuziazmi n\u00eb Kosov\u00eb u manifestua ve\u00e7an\u00ebrisht p\u00ebr <\/span><a href=\"https:\/\/commission.europa.eu\/about\/organisation\/college-commissioners\/kaja-kallas_en\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">em\u00ebrimin e znj. Kallas n\u00eb pozit\u00ebn e p\u00ebrfaq\u00ebsueses s\u00eb lart\u00eb,<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\"> mbi premis\u00ebn q\u00eb dialogu nd\u00ebrmjet Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb do t\u00eb p\u00ebsoj\u00eb ndryshime pozitive dhe n\u00eb favor t\u00eb Kosov\u00ebs. P\u00ebrfundimi i mandatit t\u00eb Joseph Borrellit, q\u00eb vinte nga nj\u00eb shtet mosnjoh\u00ebs (Spanja), dhe nj\u00ebkoh\u00ebsisht p\u00ebrfundimi i mandatit t\u00eb Miroslav Laj\u00e7akut si emisar p\u00ebr dialog, respektivisht nga Sllovakia, kan\u00eb rritur pritjet te klasa politike dhe qytetar\u00ebt e vendit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">N\u00eb rritjen e pritshm\u00ebrive kontribuoi edhe m\u00eb shum\u00eb <\/span><span style=\"font-weight: 400;\">zgjedhja e <a href=\"https:\/\/www.consilium.europa.eu\/en\/press\/press-releases\/2025\/01\/27\/belgrade-pristina-dialogue-eu-appoints-a-new-special-representative\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Peter Sorensen<\/a><\/span><span style=\"font-weight: 400;\">it,<\/span><span style=\"font-weight: 400;\"> diplomatit danez, si i d\u00ebrguar i posa\u00e7\u00ebm p\u00ebr dialogun Kosov\u00eb-Serbi. Ky ndryshim n\u00eb struktur\u00ebn e BE-s\u00eb mund ta ndryshoj\u00eb qasjen n\u00eb procesin e dialogut.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Asimetria n\u00eb procesin e dialogut ishte kritika m\u00eb e madhe q\u00eb Qeveria e Kosov\u00ebs kishte ndaj BE-s\u00eb dhe p\u00ebrfaq\u00ebsuesve t\u00eb saj. Mungesa e balanc\u00ebs, e treguar p\u00ebrgjat\u00eb trajektores s\u00eb bisedimeve, e ka d\u00ebmtuar dialogun n\u00eb t\u00ebr\u00ebsi. Barrikadimi n\u00eb disa raste i dyshes Borrell dhe Laj\u00e7ak kundrejt Kosov\u00ebs pati krijuar hendek n\u00eb mes t\u00eb t\u00eb gjitha pal\u00ebve t\u00eb p\u00ebrfshira.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">P\u00ebrtej drejtimit institucional q\u00eb bart BE-ja, pik\u00ebpamjet, bindjet dhe idet\u00eb reflektojn\u00eb tek individ\u00ebt n\u00eb pozita zyrtare. N\u00eb k\u00ebt\u00eb rast specifik p\u00ebr Kosov\u00ebn, karriera dhe \u00e7far\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsojn\u00eb Kallasi dhe Sorenseni jan\u00eb pozitive.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">S\u00eb pari, pozicioni i fort\u00eb anti-Rusi nga Kallasi mund ta ndikoj\u00eb n\u00eb t\u00ebr\u00ebsi drejtimin e politik\u00ebs s\u00eb jashtme t\u00eb BE-s\u00eb, dhe n\u00eb ve\u00e7anti procesin e dialogut mes Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb. Sentimenti dhe njohja m\u00eb nga af\u00ebr e politik\u00ebs ruse nga Kallasi mund t\u00eb \u00e7ojn\u00eb n\u00eb pozicione m\u00eb pak toleruese ndaj Serbis\u00eb.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Megjithat\u00eb, temat kryesore ekzistuese t\u00eb dialogut do t\u00eb vazhdojn\u00eb ato t\u00eb viteve t\u00eb kaluara, e q\u00eb jan\u00eb implementimi i Marr\u00ebveshjes s\u00eb Brukselit dhe Aneksit t\u00eb Ohrit. N\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim, themelimi i Asociacionit t\u00eb Komunave me Shumic\u00eb Serbe mbetet nj\u00eb nga k\u00ebrkesat kryesore t\u00eb BE-s\u00eb, e q\u00eb jan\u00eb <\/span><a href=\"https:\/\/www.evropaelire.org\/a\/kaja-kallas-dialogu-kosove-serbi-anetaresimi-ne-be-\/33301713.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"font-weight: 400;\">konfirmuar edhe nga Kallasi.<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400;\">\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Tutje, Sorenseni ka nj\u00eb p\u00ebrvoj\u00eb dhe njohje t\u00eb mir\u00eb t\u00eb Ballkanit Per\u00ebndimor nga pozitat si udh\u00ebheq\u00ebs i delegacionit t\u00eb BE-s\u00eb n\u00eb Bosnj\u00eb-Hercegovin\u00eb dhe n\u00eb Maqedonin\u00eb Veriore gjat\u00eb viteve 2011-2014, q\u00eb i sh\u00ebrben funksionit tij t\u00eb ri. Gjithashtu, Sorenseni do t\u00eb merret ekskluzivisht vet\u00ebm me dialogun Kosov\u00eb-Serbi, e jo me \u00e7\u00ebshtjet e tjera rajonale, gj\u00eb q\u00eb mund t\u00eb sjell\u00eb dinamik\u00eb m\u00eb t\u00eb madhe n\u00eb proces.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Megjithat\u00eb, BE-ja ende i ka aktive masat sanksionuse ndaj Kosov\u00ebs. Q\u00ebndrimet e Franc\u00ebs, Gjermanis\u00eb dhe Italis\u00eb, por edhe vendeve t\u00eb tjera t\u00eb Unionit, nuk kan\u00eb p\u00ebsuar ndonj\u00eb ndryshim drastik ndaj Kosov\u00ebs. Situata b\u00ebhet m\u00eb e komplikuar edhe me nj\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie transatlantike BE-SHBA, me shum\u00eb dilema e paqart\u00ebsi n\u00ebn drejtimin e presidentit Trump. Do t\u00eb mbetet t\u00eb shihet n\u00ebse do t\u00eb kemi nj\u00eb proces t\u00eb nj\u00ebjt\u00eb dialogues, apo nj\u00eb proces binar, ku SHBA-ja do t\u00eb nd\u00ebrhyj\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb direkte dhe t\u00eb zhvilloj\u00eb nj\u00eb dialog paralel, si\u00e7 kishte ndodhur n\u00eb vitin 2019 me Richard Grenellin.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">T\u00eb gjitha k\u00ebto dilema duhet t\u00eb jen\u00eb pjes\u00eb e nj\u00eb strategjie t\u00eb operacionalizuar t\u00eb qeveris\u00eb s\u00eb ardhshme t\u00eb vendit. Vendimtare do t\u00eb jet\u00eb qasja ndaj marr\u00ebveshjeve t\u00eb arritura dhe t\u00eb dakorduara n\u00eb Bruksel dhe asaj t\u00eb Ohrit. Entuziazmi p\u00ebr lidershipin e ri t\u00eb BE-s\u00eb duhet t\u00eb p\u00ebrkthehet n\u00eb\u00a0 pragmatiz\u00ebm politik dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsi shtet\u00ebrore.<\/span><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bashkimi Europian mbylli vitin 2024 me ndryshime n\u00eb struktur\u00ebn e saj udh\u00ebheq\u00ebse p\u00ebr mandatin e ardhsh\u00ebm pes\u00ebvje\u00e7ar. Kaja Kallas, ish-kryeministrja e Estonis\u00eb, u zgjodh p\u00ebrfaq\u00ebsuese e lart\u00eb p\u00ebr Politik\u00eb t\u00eb Jashtme dhe Siguri, nd\u00ebrsa Ursula von der Leyen u zgjodh presidente e Komisionit Europian.\u00a0 Entuziazmi n\u00eb Kosov\u00eb u manifestua ve\u00e7an\u00ebrisht p\u00ebr em\u00ebrimin e znj. Kallas [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":443,"featured_media":10426,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[1043,972,624,998,971],"ppma_author":[1017],"class_list":["post-12453","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opinion","tag-be","tag-kosove","tag-kryesore","tag-politike","tag-serbi"],"authors":[{"term_id":1017,"user_id":443,"is_guest":0,"slug":"arber-fetahu","display_name":"Arber Fetahu","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/foto-sbunker-2-e1778849229852.jpg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/foto-sbunker-2-e1778849229852.jpg"},"user_url":"","last_name":"Fetahu","first_name":"Arber","description":"Arb\u00ebr Fetahu \u00ebsht\u00eb  i diplomuar MA n\u00eb Studime Globale\/Nd\u00ebrkomb\u00ebtare n\u00eb Universitetin Shtet\u00ebror t\u00eb Missourit, SHBA si pjes\u00eb e Programit t\u00eb Udh\u00ebheqjes Transformuese t\u00eb USAID-it. Studimet BA p\u00ebr shkenca politike i ka p\u00ebrfunduar n\u00eb Universitetin e Prishtin\u00ebs. Ka punuar si  Hulumtues n\u00eb Grupin p\u00ebr Studime Juridike dhe Politike \u2013 GLPS.Puna e tij ka qen\u00eb  e fokusuar kryesisht n\u00eb politik\u00ebn e jashtme, dialogun nd\u00ebrmjet Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb, integrimin evropian dhe qeverisjen. Arb\u00ebri \u00ebsht\u00eb  autor i nj\u00eb s\u00ebr\u00eb analizave dhe ka bashk\u00ebpunuar me think-tank europian\u00eb si European Council on Foreign Relations - ECFR, Aspen Institute n\u00eb Gjermani dhe Clingendael n\u00eb Holand\u00eb. Aktualisht punon si Koordinator i Granteve n\u00eb Fondacionin Kosovar p\u00ebr Shoq\u00ebri Civile \u2013 KCSF. "}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12453","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/443"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12453"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12453\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12455,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12453\/revisions\/12455"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10426"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12453"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12453"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12453"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=12453"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}