{"id":13381,"date":"2025-11-06T16:07:35","date_gmt":"2025-11-06T14:07:35","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=13381"},"modified":"2025-11-11T01:56:15","modified_gmt":"2025-11-10T23:56:15","slug":"rritja-e-pagave-ngritja-e-pyetjeve-ligjshmeria-dhe-ndikimi-ekonomik-i-rritjes-se-pages-minimale","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/opinion\/rritja-e-pagave-ngritja-e-pyetjeve-ligjshmeria-dhe-ndikimi-ekonomik-i-rritjes-se-pages-minimale\/","title":{"rendered":"Rritja e pagave, ngritja e pyetjeve: ligjshm\u00ebria dhe ndikimi ekonomik i rritjes s\u00eb pag\u00ebs minimale"},"content":{"rendered":"<p>M\u00eb 31 tetor 2025, qeveria n\u00eb detyr\u00eb e Kosov\u00ebs mori nj\u00eb s\u00ebr\u00eb vendimesh p\u00ebr rritje t\u00eb shtesave, pensioneve dhe ndoshta vendimi m\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm ishte ai p\u00ebr pag\u00ebn minimale.<\/p>\n<p>Albin Kurti vendosi p\u00ebr rritjen e pag\u00ebs minimale t\u00eb ndar\u00eb n\u00eb dy <a href=\"https:\/\/www.evropaelire.org\/a\/qeveria-rritjen-pahes-minimale\/33577908.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">faza<\/a>, fillimisht n\u00eb 425 euro n\u00eb janar 2026 dhe m\u00eb pas n\u00eb korrik 2026 parashihet t\u00eb b\u00ebhet 500 euro n\u00eb muaj p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb pun\u00ebtor\u00ebt me orar t\u00eb plot\u00eb. Ky vendim pritet t\u2019i prek\u00eb 150 mij\u00eb t\u00eb pun\u00ebsuar.<\/p>\n<p>Rritja e pag\u00ebs minimale \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nevoj\u00eb e domosdoshme, sepse e leht\u00ebson jet\u00ebn e qytetar\u00ebve n\u00eb p\u00ebrballje me v\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb ekonomike dhe p\u00ebrmir\u00ebson mir\u00ebqenien e tyre. Megjithat\u00eb, m\u00ebnyra se si qeveria n\u00eb detyr\u00eb e miratoi k\u00ebt\u00eb vendim vendos shum\u00eb pik\u00ebpyetje. Jet\u00ebsimi i k\u00ebsaj politike duhet t\u00eb realizohet p\u00ebrmes analizimit t\u00eb gjendjes n\u00eb treg, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb pasojat negative p\u00ebr konsumator\u00ebt dhe tregun t\u00eb jen\u00eb sa m\u00eb t\u00eb vogla.<\/p>\n<p><strong>Vendim politik n\u00eb prag t\u00eb zgjedhjeve, pa konsultimet e nevojshme dhe me shum\u00eb pik\u00ebpyetje ligjore<\/strong><\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/gzk.rks-gov.net\/ActDocumentDetail.aspx?ActID=2735\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Ligji<\/a> i Pun\u00ebs rregullon caktimin e pag\u00ebs minimale p\u00ebrmes dialogut social t\u00eb K\u00ebshillit Ekonomiko-Social, q\u00eb p\u00ebrfshin Qeverin\u00eb, sindikatat dhe bizneset. Sipas ligjit, gjat\u00eb p\u00ebrcaktimit t\u00eb pag\u00ebs minimale duhet t\u00eb merren p\u00ebr baz\u00eb disa faktor\u00eb, si\u00e7 jan\u00eb: kostoja e shpenzimeve jet\u00ebsore, p\u00ebrqindja e shkall\u00ebs s\u00eb papun\u00ebsis\u00eb, gjendja e p\u00ebrgjithshme n\u00eb tregun e pun\u00ebs dhe shkalla e konkurrenc\u00ebs dhe produktivitetit n\u00eb vend.<\/p>\n<p>Por, qeveria n\u00eb detyr\u00eb nuk duket se \u00ebsht\u00eb interesuar t\u2019i zbatoj\u00eb dispozitat ligjore. Sipas Institutit t\u00eb Kosov\u00ebs p\u00ebr Drejt\u00ebsi (<a href=\"https:\/\/kli-ks.org\/en\/kli-the-caretaker-government-adopted-a-series-of-unlawful-and-electoral-decisions\/?utm_source=chatgpt.com\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">IKD<\/a>), ky vendim bie ndesh me Kushtetut\u00ebn e vendit. Duke iu referuar vendimit t\u00eb Gjykat\u00ebs Supreme, IKD-ja konstatoi se an\u00ebtar\u00ebt e Qeveris\u00eb q\u00eb jan\u00eb certifikuar si deputet\u00eb kan\u00eb humbur mandatin e tyre si an\u00ebtar\u00eb t\u00eb Qeveris\u00eb. T\u00eb nj\u00ebjt\u00ebt nuk mund t\u00eb mbajn\u00eb dy pozita, at\u00eb t\u00eb deputetit (legjislativit) dhe t\u00eb qeveritarit (ekzekutivit).<\/p>\n<p>Gjithashtu, Oda Ekonomike e Kosov\u00ebs (OEK) e ka konsideruar k\u00ebt\u00eb vendim ad-hoc, duke th\u00ebn\u00eb se Oda n\u00eb parim nuk \u00ebsht\u00eb kund\u00ebr rritjes s\u00eb pag\u00ebs minimale, por thon\u00eb se nuk jan\u00eb <a href=\"https:\/\/klankosova.tv\/rafuna-per-rritjen-e-pages-minimale-vendime-ad-hoc-pa-u-konsultuar-bizneset-jane-te-shqetesuara\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">konsultuar<\/a> nga Qeveria, duke shprehur shqet\u00ebsim p\u00ebr pasojat potenciale.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst, IKD-ja thot\u00eb se pretendimi i ministrit Hekuran Murati se vendimi \u00ebsht\u00eb marr\u00eb n\u00eb munges\u00eb t\u00eb nj\u00eb propozimi nga K\u00ebshilli Ekonomik dhe Social \u00ebsht\u00eb i pasakt\u00eb, e kjo pasi Ministria e Financave, Pun\u00ebs dhe Transfereve ende nuk e ka funksionalizuar k\u00ebt\u00eb k\u00ebshill dhe, p\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, nj\u00eb propozim i till\u00eb nuk mund t\u00eb ishte b\u00ebr\u00eb. Pra, vendimi p\u00ebr pag\u00ebn minimale, q\u00eb duhet t\u00eb buroj\u00eb nga dialogu social, \u00ebsht\u00eb shnd\u00ebrruar n\u00eb vendim politik q\u00eb ndikon direkt n\u00eb operimin e subjekteve private afariste.<\/p>\n<p>Kalkulimi politik ka kuptim duke marr\u00eb parasysh faktin se ky vendim nga qeveria n\u00eb detyr\u00eb u b\u00eb n\u00eb prag t\u00eb balotazhit t\u00eb 9 n\u00ebntorit t\u00eb zgjedhjeve lokale n\u00eb Kosov\u00eb. Opozita ka <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/memli.krasniqi\/posts\/pfbid0vfvq6dbzM5HuRFtFFZqXkR9qtkrCLjZ4QxK7ykPMBWzRN2t3oN34fteHiGnfEtEkl\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">akuzuar<\/a> pushtetin se ky vendim ka p\u00ebr q\u00ebllimin \u201cblerjen e votave\u201d.<\/p>\n<p><strong>Efektet pozitive dhe negative t\u00eb rritjes s\u00eb pag\u00ebs minimale<\/strong><\/p>\n<p>Me gjith\u00eb problemet me m\u00ebnyr\u00ebn se si u mor vendimi, ngritja e pag\u00ebs minimale ndikon direkt n\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsimin e standardit jet\u00ebsor t\u00eb qytetar\u00ebve. Nj\u00ebkoh\u00ebsisht rrit k\u00ebrkes\u00ebn n\u00eb treg, duke qarkulluar kapitalin, pasi nj\u00eb person q\u00eb deri sot ka shpenzuar 350 euro n\u00eb muaj, me rritjen e pag\u00ebs minimale do t\u00eb shpenzoj\u00eb 500 sosh, duke rritur k\u00ebshtu qarkullimin e p\u00ebrgjithsh\u00ebm.<\/p>\n<p>Por, ngritja e pag\u00ebs minimale ka edhe efekte negative. Ekzistojn\u00eb teza klasike t\u00eb ekonomis\u00eb s\u00eb pun\u00ebs q\u00eb rritja e pag\u00ebs minimale mbi ekuilibrin e tregut e rrit <a href=\"https:\/\/www.nber.org\/system\/files\/working_papers\/w12663\/w12663.pdf?utm_source=chatgpt.com\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">papun\u00ebsin\u00eb<\/a> te t\u00eb rinjt\u00eb dhe personat e tjer\u00eb me pak p\u00ebrvoj\u00eb pune. Kjo ndodh sepse pun\u00ebdh\u00ebn\u00ebsit nuk shohin leverdi t\u00eb mbajn\u00eb n\u00eb pun\u00eb nj\u00eb pun\u00ebtor q\u00eb nuk ka p\u00ebrvoj\u00ebn e duhur.<\/p>\n<p>Rritja e pag\u00ebs minimale ndikon m\u00eb s\u00eb shumti te bizneset e vogla t\u00eb cilat kan\u00eb qarkullim t\u00eb ul\u00ebt. Nj\u00eb rritje e lart\u00eb e pag\u00ebs minimale b\u00ebn q\u00eb k\u00ebto subjekte afariste t\u00eb largojn\u00eb disa pun\u00ebtor\u00eb nga puna, p\u00ebr ta p\u00ebrballuar koston. Nd\u00ebrsa bizneset e mesme dhe t\u00eb m\u00ebdha mund t\u00eb fillojn\u00eb t\u2019i rrisin \u00e7mimet p\u00ebr ta mbuluar koston shtes\u00eb, gj\u00eb q\u00eb pason me inflacion p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb.<\/p>\n<p>Nga rritja e pag\u00ebs minimale ekziston rreziku q\u00eb t\u00eb rritet informaliteti n\u00eb treg \u2013 persona q\u00eb punojn\u00eb pa kontrata pune dhe paguhen me <em>cash<\/em> (para t\u00eb gatshme). Sipas Agjencis\u00eb s\u00eb Statistikave t\u00eb Kosov\u00ebs (<a href=\"https:\/\/ask.rks-gov.net\/Releases\/Details\/8611\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">ASK<\/a>), mbi 56% e popullsis\u00eb n\u00eb mosh\u00eb pune jan\u00eb joaktiv\u00eb n\u00eb treg, statistik\u00eb q\u00eb d\u00ebshmon p\u00ebr nj\u00eb num\u00ebr t\u00eb lart\u00eb t\u00eb atyre q\u00eb punojn\u00eb, por nuk figurojn\u00eb t\u00eb till\u00eb.<\/p>\n<p>Rritja e pag\u00ebs minimale ndikon pozitivisht n\u00eb mir\u00ebqenien e qytetar\u00ebve, por vendimet politike, sado pozitive q\u00eb jan\u00eb, duhet t\u2019u n\u00ebnshtrohen procedurave ligjore dhe dialogut social \u2013 e assesi t\u00eb shnd\u00ebrrohet n\u00eb vendim politik p\u00ebr q\u00ebllime elektorale.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00eb 31 tetor 2025, qeveria n\u00eb detyr\u00eb e Kosov\u00ebs mori nj\u00eb s\u00ebr\u00eb vendimesh p\u00ebr rritje t\u00eb shtesave, pensioneve dhe ndoshta vendimi m\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm ishte ai p\u00ebr pag\u00ebn minimale. Albin Kurti vendosi p\u00ebr rritjen e pag\u00ebs minimale t\u00eb ndar\u00eb n\u00eb dy faza, fillimisht n\u00eb 425 euro n\u00eb janar 2026 dhe m\u00eb pas n\u00eb korrik 2026 [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":13,"featured_media":12469,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[1006,972,624,2571,1265,1261],"ppma_author":[23],"class_list":["post-13381","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opinion","tag-ekonomi","tag-kosove","tag-kryesore","tag-ligji-i-punes","tag-paga-minimale","tag-zgjedhjet"],"authors":[{"term_id":23,"user_id":13,"is_guest":0,"slug":"sefer-zogaj","display_name":"Sefer Zogaj","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/seferi2.jpg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/seferi2.jpg"},"user_url":"","last_name":"Zogaj","first_name":"Sefer","description":"Sefer Zogaj ka p\u00ebrfunduar studimet bachelor n\u00eb Universitetin e Prishtin\u00ebs, Fakultetin Ekonomik. Gjat\u00eb shkoll\u00ebs s\u00eb mesme ka filluar t\u00eb shkruaj v\u00ebshtrime p\u00ebr Gazet\u00ebn \u201cEpoka e Re\u201d, m\u00eb pas edhe p\u00ebr mediat e Shqip\u00ebris\u00eb si \u201cAlbeu\u201d dhe \u201cShekulli\u201d. Ai \u00ebsht\u00eb n\u00eb p\u00ebrfundim t\u00eb studimeve master n\u00eb Fakultetin Ekonomik. Gjat\u00eb studimeve ka punuar n\u00eb nj\u00eb mori mediash si Intro, Ballkani, Insajderi.com, Shqip.com dhe tash KTV. Seferi \u00ebsht\u00eb poashtu pjes\u00eb e shoq\u00ebris\u00eb civile p\u00ebrmes Institutit p\u00ebr K\u00ebrkime Ekonomike. P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, e ka menaxhuar edhe nj\u00eb biznes t\u00eb vog\u00ebl \u201cGift of Heart\u201d q\u00eb kryesisht \u00ebsht\u00eb marr\u00eb me shitje online. Interesimi i tij kryesor n\u00eb jet\u00eb \u00ebsht\u00eb studimi i shkencave sociale."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13381","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13381"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13381\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":13398,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13381\/revisions\/13398"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12469"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13381"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13381"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13381"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=13381"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}