{"id":14549,"date":"2026-06-08T14:02:31","date_gmt":"2026-06-08T12:02:31","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=14549"},"modified":"2026-06-08T14:08:00","modified_gmt":"2026-06-08T12:08:00","slug":"debati-rreth-ligjit-per-shtetesine-dhe-narrativa-e-kolonizimit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/disinfo\/debati-rreth-ligjit-per-shtetesine-dhe-narrativa-e-kolonizimit\/","title":{"rendered":"Debati rreth Ligjit p\u00ebr Shtet\u00ebsin\u00eb dhe narrativa e \u201ckolonizimit\u201d"},"content":{"rendered":"

Ndryshimet e fundit n\u00eb Ligjin p\u00ebr Shtet\u00ebsin\u00eb<\/a> kan\u00eb nxitur debat dhe reagime t\u00eb shumta t\u00eb cilat u b\u00ebn\u00eb edhe n\u00eb kontekst t\u00eb fushat\u00ebs elektorale p\u00ebr zgjedhjet e 7 qershorit. Temat si raportet me Serbin\u00eb dhe \u00e7\u00ebshtja e komuniteteve joshumic\u00eb, q\u00eb mes tjerash i trajton ky ligj, po p\u00ebrdoren si pjes\u00eb e diskursit politik.<\/p>\n

Pretendimet e ngritura jan\u00eb se ndryshimet e propozuara nga Qeveria e Kosov\u00ebs<\/a> i hapin rrug\u00eb \u201ckolonizimit\u201d<\/a> nga ana e serb\u00ebve dhe se prapa k\u00ebsaj ekziston nj\u00eb \u201cmarr\u00ebveshje sekrete\u201d<\/em> nd\u00ebrmjet kryeministrit Albin Kurti dhe presidentit serb, Aleksandar Vu\u010di\u0107. Deri tash nuk \u00ebsht\u00eb publikuar ndonj\u00eb dokument, marr\u00ebveshje apo prov\u00eb konkrete q\u00eb e mb\u00ebshtet k\u00ebt\u00eb pretendim. Po ashtu, n\u00eb dispozitat ligjore t\u00eb publikuara nuk ekziston ndonj\u00eb nen q\u00eb garanton automatikisht shtet\u00ebsi mbi baza etnike apo q\u00eb p\u00ebrjashton kriteret ekzistuese ligjore p\u00ebr aplikuesit.<\/p>\n

Baza ligjore q\u00eb mund\u00ebson fitimin apo rifitimin e shtet\u00ebsis\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb e re. Ligji p\u00ebr shtet\u00ebsin\u00eb ka ekzistuar edhe m\u00eb her\u00ebt dhe mb\u00ebshtetet n\u00eb Kushtetut\u00ebn e Kosov\u00ebs.<\/a><\/p>\n

\u201d 2. Republika e Kosov\u00ebs ua njeh t\u00eb drejt\u00ebn n\u00eb shtet\u00ebsin\u00eb e Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs, pavar\u00ebsisht nga vendbanimi i tyre i tanish\u00ebm dhe shtet\u00ebsia q\u00eb ata kan\u00eb, t\u00eb gjith\u00eb qytetar\u00ebve t\u00eb ish Republik\u00ebs Federative t\u00eb Jugosllavis\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb qen\u00eb banor\u00eb t\u00eb p\u00ebrhersh\u00ebm t\u00eb Kosov\u00ebs me dat\u00ebn 1 janar 1998, dhe pasardh\u00ebsve t\u00eb tyre t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb\u201d, shkruan n\u00eb nenin 155 t\u00eb Kushtetut\u00ebs. <\/em><\/p>\n

Projektligji p\u00ebr Shtet\u00ebsin\u00eb e Kosov\u00ebs, i propozuar nga Qeveria e Kosov\u00ebs u miratua n\u00eb Kuvend m\u00eb 20 qershor 2025. Ligji kaloi me 69 vota p\u00ebr, asnj\u00eb abstenim dhe 2 vota kund\u00ebr. Pro tij votuan deputet\u00eb t\u00eb shumic\u00ebs dhe disa ligjv\u00ebn\u00ebs nga Lista Serbe. Gjat\u00eb debatit parlamentar pati kund\u00ebrshtime nga partit\u00eb opozitare, t\u00eb cilat ngrit\u00ebn shqet\u00ebsime p\u00ebr p\u00ebrmbajtjen dhe pasojat e mundshme t\u00eb ligjit. Opozita nuk mori pjes\u00eb fare n\u00eb votim.<\/p>\n

\u00c7far\u00eb ndryshoi me ligjin e ri?<\/strong><\/p>\n

Ndryshimet n\u00eb Ligj, sipas qeveris\u00eb, u b\u00ebn\u00eb p\u00ebr leht\u00ebsimin e procedur\u00ebs<\/a> s\u00eb rifitimit t\u00eb shtet\u00ebsis\u00eb p\u00ebr qytetar\u00ebt nga diaspora q\u00eb m\u00eb her\u00ebt kishin hequr dor\u00eb nga shtet\u00ebsia e Kosov\u00ebs p\u00ebr arsye administrative ose p\u00ebr shkak t\u00eb legjislacionit t\u00eb shteteve ku jetojn\u00eb. Ndryshe nga ligji i m\u00ebparsh\u00ebm, i cili k\u00ebrkonte nj\u00eb num\u00ebr m\u00eb t\u00eb madh dokumentesh dhe parashihte procedura m\u00eb t\u00eb gjata shqyrtimi, ligji i ri redukton barr\u00ebn administrative p\u00ebr aplikuesit.<\/p>\n

Ndryshimet e miratuara nga Kuvendi<\/a> kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me leht\u00ebsimin e procedurave p\u00ebr rifitimin e shtet\u00ebsis\u00eb, ve\u00e7an\u00ebrisht p\u00ebr m\u00ebrgat\u00ebn q\u00eb n\u00eb t\u00eb kaluar\u00ebn kishte hequr dor\u00eb nga shtet\u00ebsia e Kosov\u00ebs p\u00ebr arsye administrative apo p\u00ebr shkak t\u00eb legjislacionit t\u00eb shteteve ku jetojn\u00eb, nd\u00ebrsa nj\u00eb nga risit\u00eb kryesore t\u00eb ligjit t\u00eb ri \u00ebsht\u00eb mund\u00ebsia e rifitimit t\u00eb shtet\u00ebsis\u00eb p\u00ebrmes procedurave m\u00eb t\u00eb thjeshtuara krahasuar me ligjin paraprak. N\u00eb ligjin e ri \u00ebsht\u00eb larguar neni q\u00eb p\u00ebrcaktonte se kriteret p\u00ebr marrjen e shtet\u00ebsis\u00eb vendosen sipas nj\u00eb rregulloreje t\u00eb UNMIK-ut. E ministri i Brendsh\u00ebm, Xhelal Sve\u00e7la deklaroi se kriteret, ashtu si\u00e7 p\u00ebrcaktohet edhe me ligjin e ri, do t\u00eb specifikohen me akte n\u00ebnligjore, t\u00eb cilat ende nuk jan\u00eb nxjerr\u00eb nga ekzekutivi.<\/p>\n

Pretendimet p\u00ebr \u201ckolonizim\u201d dhe marr\u00ebveshje t\u00eb fsheht\u00eb<\/strong><\/p>\n

Sipas opozit\u00ebs, ligji u miratua me q\u00ebllimin q\u00eb serb\u00ebve tu mund\u00ebsohet rikthimi n\u00eb mas\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb. E, narrativa kryesore e Qeveris\u00eb \u00ebsht\u00eb se ndryshimet synojn\u00eb ruajtjen e lidhjes s\u00eb diaspor\u00ebs me Kosov\u00ebn dhe leht\u00ebsimin e procedurave administrative p\u00ebr m\u00ebrgimtar\u00ebt.<\/p>\n

Zyrtar\u00eb t\u00eb PDK-s\u00eb than\u00eb se \u201cAlbin Kurti po i aplikon politikat e \u00c7ubrilloviqit p\u00ebr kolonializim me serb\u00eb dhe zbrazje nga shqiptar\u00ebt\u201d,<\/em> kurse ata t\u00eb LDK-s\u00eb deklaruan se, \u201ckjo e shkat\u00ebrron t\u00eb kaluar\u00ebn, t\u00eb tashmen dhe t\u00eb ardhmen e Kosov\u00ebs\u201d. Madje u <\/em>ngrit\u00ebn<\/em><\/a> pretendime se parashikohet t\u00eb regjistrohen 200 mij\u00eb serb\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb, duke e shfryt\u00ebzuar ligjin p\u00ebr shtet\u00ebsin\u00eb. <\/em><\/p>\n

Eksponent\u00eb t\u00eb partis\u00eb n\u00eb pushtet reaguan ndaj deklaratave t\u00eb opozit\u00ebs duke th\u00ebn\u00eb se ligjin e kan\u00eb miratuar<\/a> partit\u00eb q\u00eb kan\u00eb qeverisur n\u00eb t\u00eb kaluar\u00ebn.<\/p>\n

Prema Ministrit t\u00eb Pun\u00ebve t\u00eb Brendshme, Xhelal Sve\u04abla<\/a>, ndryshimet e thjesht\u00ebsojn\u00eb procedur\u00ebn e aplikimit duke ulur numrin e dokumenteve t\u00eb k\u00ebrkuara dhe duke e shkurtuar afatin e shqyrtimit t\u00eb k\u00ebrkesave. Nj\u00eb nga leht\u00ebsirat \u00ebsht\u00eb edhe aplikimi online p\u00ebrmes platform\u00ebs e-Kosova.<\/p>\n

Narrtiva kund\u00ebrth\u00ebn\u00ebse rreth ligjit p\u00ebr shtet\u00ebsin\u00eb u promovuan edhe n\u00eb rrjetet sociale. U rikthye<\/a> edhe nj\u00eb deklarat\u00eb e kryeministrit Kurti e dh\u00ebn\u00eb m\u00eb 1 Maj 2016<\/a>, i cili me tjerash pati deklaruar se \u201cserb\u00ebt duhet t\u00eb kthehen n\u00eb pronat e tyre\u201d<\/em>. Kjo u interpretua si d\u00ebshmi se partia n\u00eb pushtet i b\u00ebri ndryshimet n\u00eb funksion t\u00eb k\u00ebsaj politike. Postime t\u00eb tilla nxit\u00ebn reagime dhe mllef tek komentuesit n\u00eb rrjete sociale.<\/p>\n

Shifrat e serb\u00ebve t\u00eb larguar dhe atyre q\u00eb u rikthyen\u00a0 <\/strong><\/p>\n

Largimi dhe kthimi i serb\u00ebve n\u00eb Kosov\u00eb \u00ebsht\u00eb ngritur vazhdimisht si tem\u00eb q\u00eb nga p\u00ebrfundimi i luft\u00ebs n\u00eb Kosov\u00eb.<\/p>\n

Sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb UNHCR-it<\/a> dhe organizatave nd\u00ebrkomb\u00ebtare<\/a>, pas vitit 1999 nga Kosova jan\u00eb larguar rreth 230 mij\u00eb serb\u00eb dhe pjes\u00ebtar\u00eb t\u00eb komuniteteve t\u00eb tjera jo-shqiptare.<\/p>\n

E sipas shifrave t\u00eb publikuara nga Ministria p\u00ebr Komunitete dhe Kthim e Kosov\u00ebs (MKK)<\/a>, nga viti 2000 deri n\u00eb vitin 2025 n\u00eb Kosov\u00eb jan\u00eb kthyer rreth 29 mij\u00eb e 476 persona nga komunitetet joshumic\u00eb, prej tyre rreth 12 mij\u00eb e 863 serb\u00eb.<\/p>\n

Shifrat e sakta p\u00ebr numrin e qytetar\u00ebve serb n\u00eb Kosov\u00eb mungojn\u00eb edhe p\u00ebr shkak se ky komunitet n\u00eb mas\u00eb t\u00eb madhe nuk iu p\u00ebrgjigj regjistrimit t\u00eb popullsis\u00eb. Sipas raporteve t\u00eb Organizat\u00ebs p\u00ebr Siguri dhe Bashk\u00ebpunim n\u00eb Evrop\u00eb (OSCE)<\/a>, n\u00eb disa procese t\u00eb regjistrimit dhe pjes\u00ebmarrjes institucionale pati mos-pjes\u00ebmarrje t\u00eb pjes\u00ebtar\u00ebve t\u00eb komunitetit serb, p\u00ebr shkak t\u00eb thirrjeve p\u00ebr bojkot<\/a> n\u00eb periudha t\u00eb caktuara.<\/p>\n

Kjo u reflektua edhe n\u00eb procesin e fundit t\u00eb regjistrimit t\u00eb popullsis\u00eb nga Agjencia e Statistikave t\u00eb Kosov\u00ebs (ASK)<\/a>, ku pjes\u00ebmarrja n\u00eb disa zona me shumic\u00eb serbe, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb veri, ishte e kufizuar.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ndryshimet e fundit n\u00eb Ligjin p\u00ebr Shtet\u00ebsin\u00eb kan\u00eb nxitur debat dhe reagime t\u00eb shumta t\u00eb cilat u b\u00ebn\u00eb edhe n\u00eb kontekst t\u00eb fushat\u00ebs elektorale p\u00ebr zgjedhjet e 7 qershorit. Temat si raportet me Serbin\u00eb dhe \u00e7\u00ebshtja e komuniteteve joshumic\u00eb, q\u00eb mes tjerash i trajton ky ligj, po p\u00ebrdoren si pjes\u00eb e diskursit politik. Pretendimet e […]<\/p>","protected":false},"author":673,"featured_media":14556,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[363],"tags":[972,624,2799,1001,2797],"ppma_author":[2789],"class_list":["post-14549","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-disinfo","tag-kosove","tag-kryesore","tag-ligjin-per-shtetesine","tag-qeveria-e-kosoves","tag-shtetesia"],"authors":[{"term_id":2789,"user_id":673,"is_guest":0,"slug":"arjeta-krasniqi","display_name":"Arjeta Krasniqi","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/arjeta-krasniqi-e1780573405120.jpeg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/arjeta-krasniqi-e1780573405120.jpeg"},"user_url":"","last_name":"Krasniqi","first_name":"Arjeta","description":"Arjeta Krasniqi ka p\u00ebrfunduar studimet themelore n\u00eb gazetari n\u00eb Universitetin e Prishtin\u00ebs \u201cHasan Prishtina\u201d. E p\u00ebrkushtuar ndaj gazetaris\u00eb profesionale dhe informimit t\u00eb sakt\u00eb, Arjeta ka p\u00ebrvoj\u00eb n\u00eb raportim, hulumtim, shkrim analitik dhe komunikim publik. Ajo \u00ebsht\u00eb e angazhuar si gazetare n\u00eb Sbunker, ku mbulon tema q\u00eb lidhen me median dhe dezinformimin."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14549","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/673"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14549"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14549\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14551,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14549\/revisions\/14551"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14556"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14549"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14549"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14549"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=14549"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}