{"id":2524,"date":"2021-09-15T13:11:26","date_gmt":"2021-09-15T11:11:26","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=2524"},"modified":"2024-10-15T13:12:23","modified_gmt":"2024-10-15T11:12:23","slug":"nje-test-i-hershem-per-nje-bote-te-udhehequr-nga-kina","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/analize\/nje-test-i-hershem-per-nje-bote-te-udhehequr-nga-kina\/","title":{"rendered":"Nj\u00eb \u2018test i hersh\u00ebm\u2019 p\u00ebr nj\u00eb bot\u00eb t\u00eb udh\u00ebhequr nga Kina"},"content":{"rendered":"<p><em>Politikat e Pekinit tash q\u00eb taleban\u00ebt jan\u00eb n\u00eb pushtet do t\u00eb na ofrojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb t\u00eb dh\u00ebna p\u00ebr at\u00eb se si e sheh ajo lidershipin global.<\/em><\/p>\n<p>P\u00ebr ne q\u00eb e pyesim veten se \u00e7far\u00eb lloj superfuqie mund t\u00eb jet\u00eb Kina, s\u00eb shpejti do t\u00eb mund t\u00eb kuptojm\u00eb m\u00eb shum\u00eb nga ajo q\u00eb do t\u00eb ndodh\u00eb n\u00eb Afganistan.<\/p>\n<p>M\u00ebnyra se si Pekini menaxhon marr\u00ebdh\u00ebniet me Kabulin pas largimit t\u00eb amerikan\u00ebve \u2013 se a mund t\u00eb krijoj\u00eb lidhje ekonomike me taleban\u00ebt, \u00e7far\u00eb ndikimi politik dhe diplomatik k\u00ebrkon dhe, \u00e7\u2019\u00ebsht\u00eb m\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishmja, se a mund t\u2019i shfryt\u00ebzoj\u00eb p\u00ebrpar\u00ebsit\u00eb e veta p\u00ebr t\u00eb ndikuar n\u00eb regjimin e ri \u2013 mund t\u00eb ofroj\u00eb nj\u00eb tablo t\u00eb asaj se si do ta p\u00ebrdor\u00eb pushtetin q\u00eb ka grumbulluar n\u00eb krizat e tjera globale t\u00eb siguris\u00eb, sidomos n\u00eb munges\u00eb t\u00eb nj\u00eb pranie t\u00eb fuqishme amerikane. Pyetja se p\u00ebr \u00e7\u2019arsye Kina do t\u00eb donte t\u00eb shllapuritej n\u00eb batakun afgan n\u00eb fillim mund t\u00eb duket mjaft hutuese.<\/p>\n<p>Deri n\u00eb nj\u00eb mas\u00eb t\u00eb caktuar, nuk ka \u00ebsht\u00eb se shum\u00eb zgjedhje, duke pasur parasysh l\u00ebmshin e mbledhur n\u00eb kufirin e saj per\u00ebndimor dhe mospranin\u00eb e amerikan\u00ebve p\u00ebr ta mbajtur sigurin\u00eb. Mir\u00ebpo, t\u00ebrheqja e SHBA-s\u00eb paraqet gjithashtu nj\u00eb mund\u00ebsi p\u00ebr lider\u00ebt e Pekinit: p\u00ebrforcimin e mbizot\u00ebrimit t\u00eb rajonit q\u00eb e konsiderojn\u00eb oborr sht\u00ebpie dhe, p\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, luajtjen e heroit duke korrur sukses aty ku Uashingtoni ka d\u00ebshtuar.<\/p>\n<p>Sidoqoft\u00eb, \u00ebsht\u00eb pik\u00ebpyetje e madhe se a mund dhe a do t\u00eb k\u00ebrkoj\u00eb Kina agresivisht ta mbush\u00eb zbraz\u00ebtir\u00ebn e l\u00ebn\u00eb nga Shtetet e Bashkuara. Kjo do ta detyronte Pekinin t\u2019i p\u00ebrvilte m\u00ebng\u00ebt m\u00eb shum\u00eb se sa i p\u00eblqen zakonisht. N\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, lider\u00ebt kinez\u00eb kan\u00eb shmangur tundimin p\u00ebr t\u00eb nd\u00ebrhyr\u00eb n\u00eb \u00e7\u00ebshtje t\u00eb siguris\u00eb globale dhe mosmarr\u00ebveshje rajonale. (N\u00eb aspekte t\u00eb caktuara, Kina ka qen\u00eb burim jostabiliteti me pretendimet e saj territoriale n\u00eb Detin e Kin\u00ebs Jugore dhe p\u00ebrkrahjen e vazhdueshme p\u00ebr regjimet toksike si Koreja e Veriut, Irani dhe Venezuela.)<\/p>\n<p>P\u00ebrkundrazi, Pekini p\u00eblqen t\u00eb mos mbaj\u00eb an\u00eb dhe orvatet t\u00eb b\u00ebj\u00eb biznes me \u00e7dok\u00ebnd. Pekini ua ka l\u00ebn\u00eb zgjidhjen e problemeve politike Uashingtonit dhe aleat\u00ebve t\u00eb tij, nd\u00ebrkaq firmat kineze (zakonisht t\u00eb lidhura me qeverin\u00eb) enden sa andej-k\u00ebndej duke nd\u00ebrtuar autostrada dhe duke shitur rrjete telefonike. P\u00ebrve\u00e7 tash n\u00eb Afganistan, do t\u2019u duhet t\u00eb p\u00ebrballen me nj\u00eb situat\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb pa rrjetin e siguris\u00eb amerikane p\u00ebr t\u2019i dal\u00eb zot.<\/p>\n<p>Afganistani \u201c\u00ebsht\u00eb nj\u00ebfar\u00eb testi i hersh\u00ebm\u201d p\u00ebr at\u00eb se si Kina do ta menaxhoj\u00eb \u201cnj\u00eb grup t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb t\u00eb vendeve me t\u00eb cilat SHBA-ja \u00ebsht\u00eb marr\u00eb aq shum\u00eb p\u00ebrgjat\u00eb dy dekadave t\u00eb fundit,\u201d m\u00eb tha Andrew Small nga Fondi Marshall Gjerman. \u201cKa nj\u00eb t\u00eb panjohur rreth rezultateve q\u00eb \u00ebsht\u00eb n\u00eb gjendje t\u00eb prodhoj\u00eb qasja e Kin\u00ebs.\u201d<\/p>\n<p>Politika e Kin\u00ebs ndaj Afganistanit do t\u00eb jet\u00eb gjithashtu di\u00e7ka m\u00eb tep\u00ebr: nj\u00eb test p\u00ebr t\u00ebr\u00eb bot\u00ebkuptimin e saj dhe p\u00ebr form\u00ebn specifike t\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrkomb\u00ebtare q\u00eb ka krijuar. Pekini dhe Uashingtoni kan\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtin shqet\u00ebsim bazik p\u00ebr Afganistanin \u2013 se do t\u00eb b\u00ebhet p\u00ebrs\u00ebri k\u00ebrc\u00ebnim nd\u00ebrkomb\u00ebtar \u2013 por lider\u00ebt e Kin\u00ebs e shohin problemin krejt ndryshe.<\/p>\n<p>Kinez\u00ebt shpesh tallen me prirjen e Amerik\u00ebs p\u00ebr nd\u00ebrhyrje n\u00eb vende t\u00eb huaja (ndon\u00ebse n\u00eb rastin e Afganistanit ata pat\u00ebn disa p\u00ebrfitime), si dhe promovimin e idealeve demokratike p\u00ebrmes politik\u00ebs s\u00eb jashtme amerikane. Lider\u00ebt kinez\u00eb avokojn\u00eb parimin e \u201cmosnd\u00ebrhyrjes\u201d n\u00eb \u00e7\u00ebshtje t\u00eb vendeve t\u00eb tjera. Kjo p\u00ebrkthehet n\u00eb nj\u00eb rend diplomatik t\u00eb zhveshur nga vlerat (ose t\u00eb pakt\u00ebn nga ato t\u00eb llojit liberal). Nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb amerikan\u00ebt p\u00ebrpiqen t\u2019i b\u00ebjn\u00eb shoq\u00ebrit\u00eb e tjera m\u00eb shum\u00eb si ajo e Amerik\u00ebs, kinez\u00ebve nuk u b\u00ebn fort \u00e7\u2019lloj qeverie ka nj\u00eb vend tjet\u00ebr, ose \u00e7far\u00eb i b\u00ebn ajo qeveri popullit t\u00eb vet, p\u00ebr sa koh\u00eb q\u00eb nuk i shkakton telashe Kin\u00ebs.<\/p>\n<p>Bot\u00ebkuptimi kinez \u2013 mosp\u00ebrzierja n\u00eb fatin popujve t\u00eb huaj q\u00eb vuajn\u00eb n\u00ebn regjime brutale \u2013 mund t\u00eb duket i pashpirt. Prap\u00ebseprap\u00eb, kjo strategji e ka nj\u00eb nivel pragmatizmi. Kinez\u00ebt thjesht merren me qeverit\u00eb e tjera ashtu si\u00e7 jan\u00eb, jo ashtu si\u00e7 do t\u00eb donin t\u00eb ishin. Kjo ia mund\u00ebson Kin\u00ebs t\u2019i l\u00ebr\u00eb m\u00ebnjan\u00eb pengesat ideologjike dhe t\u00eb krijoj\u00eb lidhje me regjime t\u00eb nj\u00ebpasnj\u00ebshme \u2013 si\u00e7 \u00ebsht\u00eb rasti n\u00eb Mianmar, ku e pati mir\u00eb me junt\u00ebn, pastaj me qeverin\u00eb demokratike t\u00eb Aung San Suu Kyi-s\u00eb, e pastaj p\u00ebrs\u00ebri me junt\u00ebn, pa shum\u00eb zhurm\u00eb.<\/p>\n<p>Pyetja kryesore n\u00eb kontekstin afgan \u00ebsht\u00eb: a do t\u00eb b\u00ebjn\u00eb pun\u00eb metodat e Kin\u00ebs? Pekini mund t\u2019i ket\u00eb disa p\u00ebrpar\u00ebsi n\u00eb manovrimin e nj\u00eb mo\u00e7ali si Afganistani, duke u adaptuar me ngjarjet n\u00eb koh\u00eb reale. Megjithat\u00eb, kjo qasje ka kufizimet e veta dhe mund t\u2019ia lidh\u00eb duart keq n\u00ebse gj\u00ebrat n\u00eb Afganistan shkojn\u00eb mbrapsht. Ka mund\u00ebsi \u2013 t\u00eb mir\u00eb bile \u2013 q\u00eb p\u00ebrkund\u00ebr t\u00eb gjitha gjoja dallimeve n\u00eb politika, strategji dhe bot\u00ebkuptim, Kina ta gjej\u00eb veten t\u00eb p\u00ebrndjekur nga Afganistani, ashtu si amerikan\u00ebt (dhe rus\u00ebt e britanik\u00ebt) para saj.<\/p>\n<p>Tash p\u00ebr tash, Kina tashm\u00eb po e shpall fitoren. Ministri i Jasht\u00ebm Wan Yi e ka quajtur gjendjen n\u00eb Afganistan \u201cnj\u00eb tjet\u00ebr shembull negativ\u201d t\u00eb budallall\u00ebkut t\u00eb nd\u00ebrhyrjes ushtarake n\u00eb zona t\u00eb nxehta dhe ka paralajm\u00ebruar se \u201cn\u00ebse Shtetet e Bashkuara nuk k\u00ebndellen nga p\u00ebrvojat e dhembshme, do ta p\u00ebsojn\u00eb p\u00ebrs\u00ebri,\u201d kjo sipas nj\u00eb p\u00ebrmbledhjeje t\u00eb komenteve t\u00eb tij n\u00eb mediat zyrtare kineze. Kryeredaktori i gazet\u00ebs s\u00eb Partis\u00eb Komuniste\u00a0<em>Global Times<\/em>, Hu Xijin, u lavd\u00ebrua se \u201cKina nuk ka armiq\u00ebsi me Afganistanin. . . Pa marr\u00eb parasysh kush e ka pushtetin, ne jemi gati t\u00eb b\u00ebhemi miq t\u00eb Afganistanit.\u201d<\/p>\n<p>Kapadaill\u00ebku mund t\u00eb fsheh\u00eb ankthe serioze. Ndon\u00ebse e parehatshme me pranin\u00eb ushtarake amerikane n\u00eb Afganistan \u2013 duke druajtur se amerikan\u00ebt do t\u00eb nguliten thell\u00eb n\u00eb krahun per\u00ebndimor t\u00eb Kin\u00ebs, ashtu si n\u00eb lindje n\u00eb Japoni dhe Kore t\u00eb Veriut \u2013 Kina ka kuptuar gjithashtu se Uashingtoni po kryen pun\u00ebt e r\u00ebnda q\u00eb t\u00eb ruaj\u00eb t\u00eb pakt\u00ebn nj\u00eb nivel sado t\u00eb brisht\u00eb t\u00eb stabilitetit. Prandaj, lider\u00ebt kinez\u00eb mund t\u00eb mos jen\u00eb aq t\u00eb ngaz\u00ebllyer me ikjen e SHBA-s\u00eb, si\u00e7 l\u00eb t\u00eb kuptohet propaganda e tyre.<\/p>\n<p>Pekini \u00ebsht\u00eb posa\u00e7\u00ebrisht i brengosur se taleban\u00ebt mund t\u2019i strehojn\u00eb militant\u00ebt ujgur\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt mund ta shfryjn\u00eb zem\u00ebrimin e tyre ndaj Kin\u00ebs. Qeveria kineze ka syrgjynosur gati nj\u00eb milion ujgur\u00eb n\u00eb kampet e provinc\u00ebs per\u00ebndimore Xinjiang, me pretendimin se po lufton terrorizmin, por q\u00eb nj\u00eb varg qeverish dhe grupesh t\u00eb t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut thon\u00eb se \u00ebsht\u00eb n\u00eb fakt maskim i tortur\u00ebs, pun\u00ebs s\u00eb detyruar dhe mizorive t\u00eb tjera.<\/p>\n<p>P\u00ebrderisa edhe SHBA-ja edhe Kina druhen se nj\u00eb Afganistan jostabil do t\u00eb kthehet p\u00ebrs\u00ebri n\u00eb streh\u00eb militant\u00ebsh, ato nuk kan\u00eb q\u00ebllime t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebta. Pekini nuk flet p\u00ebr zbarkimin e trupave n\u00eb terren ose p\u00ebr \u00e7far\u00ebdolloj nd\u00ebrhyrjeje tjet\u00ebr t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb. As jan\u00eb ambiciet e Kin\u00ebs n\u00eb vend p\u00ebr s\u00eb af\u00ebrmi t\u00eb larta sa t\u00eb Amerik\u00ebs. SHBA-ja d\u00ebshiron ta zgjidh\u00eb problemin me taleban\u00ebt duke krijuar nj\u00eb form\u00eb krejt tjet\u00ebr t\u00eb qeveris\u00eb. Kinez\u00ebt k\u00ebnaqen me zgjidhjen e problemit t\u00eb tyre me taleban\u00ebt duke u angazhuar me ta: Pekini tashm\u00eb ka l\u00ebn\u00eb t\u00eb kuptohet se do ta njoh\u00eb regjimin e taleban\u00ebve si qeveri legjitime t\u00eb Afganistanit.<\/p>\n<p>SHBA-ja \u201cdonte ta transformonte Afganistanin n\u00eb di\u00e7ka krejt tjet\u00ebr nga \u00e7\u2019kishte qen\u00eb m\u00eb par\u00eb,\u201d m\u00eb tha Raffaello Pantucci nga Qendra p\u00ebr hulumtime n\u00eb fush\u00ebn e mbrojtjes, Royal United Services Institute, me seli n\u00eb Lond\u00ebr. \u201cKinez\u00ebt nuk do t\u00eb shtiren kurr\u00eb se po p\u00ebrpiqen ta arrijn\u00eb pik\u00ebrisht at\u00eb.\u201d<\/p>\n<p>Disa prej benefiteve t\u00eb qasjes kineze tashm\u00eb kan\u00eb dal\u00eb n\u00eb pah. Ndon\u00ebse diplomat\u00ebt e Uashingtonit kan\u00eb negociuar me taleban\u00ebt, kjo i l\u00eb n\u00eb pozicion t\u00eb dob\u00ebt, nd\u00ebrkaq t\u00eb pranuarit e plot\u00eb t\u00eb nj\u00eb regjimi t\u00eb till\u00eb do t\u00eb ishte hap i v\u00ebshtir\u00eb. N\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr, lider\u00ebt kinez\u00eb nuk kan\u00eb asi skrupuj. Si mund t\u00eb ken\u00eb duke e ditur q\u00eb dosja e tyre e t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut \u00ebsht\u00eb p\u00ebr faqe t\u00eb zez\u00eb? Ministri i Jasht\u00ebm Wang u takua me p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e taleban\u00ebve n\u00eb korrik dhe ritheksoi pozicionin e Pekinit se \u201cAfganistani i p\u00ebrket popullit afgan dhe e ardhmja e tij duhet t\u00eb jet\u00eb n\u00eb duart e vet\u00eb popullit t\u00eb tij,\u201d thuhet n\u00eb nj\u00eb deklarat\u00eb t\u00eb Ministris\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebrpjekjet e tilla po shpaguhen. Taleban\u00ebt u jan\u00eb p\u00ebrgjigjur pozitivisht nismave t\u00eb Pekinit dhe duken t\u00eb gatsh\u00ebm t\u2019ia mund\u00ebsojn\u00eb Kin\u00ebs nj\u00eb rol t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm n\u00eb Afganistan. \u201cKemi qen\u00eb shum\u00eb her\u00eb n\u00eb Kin\u00eb dhe kemi marr\u00ebdh\u00ebnie t\u00eb mira me ta,\u201d tha z\u00ebdh\u00ebn\u00ebsi i grupit militant Suhail Shaheen. \u201cKina \u00ebsht\u00eb vend mik, t\u00eb cilin e mir\u00ebpresim.\u201d Grupi gjithashtu po flet ashtu si\u00e7 duhet p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjen e ujgur\u00ebve. \u201cNjer\u00ebz t\u00eb vendeve t\u00eb tjera q\u00eb duan ta shfryt\u00ebzojn\u00eb Afganistanin p\u00ebr t\u00eb sulmuar vende tjera, le ta din\u00eb q\u00eb ne jemi zotuar se nuk do t\u2019i l\u00ebm\u00eb brenda, qofshin individ\u00eb apo entitete kund\u00ebr \u00e7do vendi, p\u00ebrfshir\u00eb edhe Kin\u00ebn,\u201d tha Shaheen.<\/p>\n<p>Prap\u00ebseprap\u00eb, Pekini me gjas\u00eb nuk ka iluzione se \u00e7far\u00eb do t\u00eb thot\u00eb t\u00eb merresh me taleban\u00ebt. Kinez\u00ebt kan\u00eb p\u00ebrvoj\u00eb t\u00eb madhe diplomatike n\u00eb Afganistan, p\u00ebrfshir\u00eb p\u00ebrpjekjet e bashk\u00ebrenduara n\u00eb mes t\u00eb viteve 2010 p\u00ebr t\u00eb nd\u00ebrmjet\u00ebsuar mes qeveris\u00eb dhe taleban\u00ebve. \u201cMarr\u00eb parasysh sjelljet e m\u00ebparshme t\u00eb taleban\u00ebve dhe ideologjin\u00eb e ngulitur e t\u00eb t\u00ebrbuar fundamentaliste islamike, s\u00eb bashku me krenarin\u00eb e tyre t\u00eb pap\u00ebrmbajtur si pasoj\u00eb e fitores s\u00eb fundit, do t\u00eb thosha se qeveria kineze ka rezerva t\u00eb m\u00ebdha p\u00ebr premtimet e tyre fillestare\u201d, m\u00eb tha Shi Yinhong, profesor i marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrkomb\u00ebtare n\u00eb Universitetin Renmin t\u00eb Kin\u00ebs.<\/p>\n<p>Me gjas\u00eb, Pekini do t\u00eb p\u00ebrpiqet t\u2019i mbaj\u00eb p\u00ebr fjale taleban\u00ebt me nj\u00eb ndihm\u00eb t\u00eb bollshme ekonomike dhe projekte infrastrukturore p\u00ebrmes Nism\u00ebs Rrip dhe Rrug\u00eb t\u00eb Kin\u00ebs. Por, kjo mund t\u00eb mos jet\u00eb e mjaftueshme. \u201cKina ka p\u00ebrpar\u00ebsin\u00eb q\u00eb nuk e ka asnj\u00eb vend tjet\u00ebr i rajonit kur \u00ebsht\u00eb fjala p\u00ebr marr\u00ebdh\u00ebniet me taleban\u00ebt,\u201d thot\u00eb profesori Vinay Kaura nga Universiteti Sardar Patel n\u00eb Indi. \u201cSidoqoft\u00eb, do t\u00eb ishte me rrezik t\u00eb besohet se Kina mund t\u00eb ket\u00eb mjaft ndikim te taleban\u00ebt q\u00eb t\u2019i p\u00ebrmbushin premtimet e dh\u00ebna.\u201d Kaura beson se, q\u00eb t\u00eb ushtroj\u00eb ndikim, Pekini do t\u00eb ket\u00eb nevoj\u00eb t\u00eb llogaris\u00eb n\u00eb aleat\u00ebt si Pakistani, t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb lidhje t\u00eb kahershme me taleban\u00ebt, edhe pse analist\u00ebt v\u00ebrejn\u00eb se as Islamabadi nuk \u00ebsht\u00eb aq i besuesh\u00ebm.<\/p>\n<p>Ironikisht, mund\u00ebsia \u00ebsht\u00eb q\u00eb Pekini t\u00eb p\u00ebrhumbet n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjtin l\u00ebmsh si SHBA-ja: t\u00eb mundohet ta mbaj\u00eb gjendjen e siguris\u00eb n\u00ebn kontroll p\u00ebrmes partner\u00ebve jo t\u00eb besuesh\u00ebm. N\u00eb at\u00eb kuptim, Afganistani p\u00ebrb\u00ebn gjithashtu nj\u00eb test t\u00eb mundsh\u00ebm p\u00ebr di\u00e7ka tjet\u00ebr \u2013 gatishm\u00ebrin\u00eb q\u00eb SHBA-ja dhe Kina ta l\u00ebn\u00eb m\u00ebnjan\u00eb konkurrenc\u00ebn e superfuqive p\u00ebr t\u2019i zgjidhur problemet e siguris\u00eb q\u00eb u kanosen t\u00eb dyjave.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, n\u00eb fund t\u00eb fundit, bot\u00ebkuptimet e tyre t\u00eb papajtueshme ka mund\u00ebsi se do t\u00eb nxirrnin krye n\u00eb Afganistan, ashtu si gati \u00e7dokund tjet\u00ebr. \u201cSHBA-ja dhe Kina mund t\u00eb pajtohen se duan nj\u00eb Aftanistan stabil,\u201d m\u00eb tha analisti i mbrojtjes nga Rand Corporation Derek Grossman. \u201cPor, kur q\u00ebron qep\u00ebn deri n\u00eb fund, do t\u00eb b\u00ebhet e qart\u00eb shum\u00eb shpejt se pal\u00ebt nuk do t\u00eb pajtohen.\u201d<\/p>\n<p>N\u00eb rast t\u00eb d\u00ebshtimit t\u00eb p\u00ebrpjekjeve t\u00eb Kin\u00ebs \u2013 p\u00ebr shkak se nuk u besohet taleban\u00ebve ose p\u00ebr shkak se ata shkel\u00ebn zotimin p\u00ebr t\u00eb mos strehuar grupe terroriste \u2013 Pekini do t\u00eb paralizohej nga zotimi p\u00ebr mosnd\u00ebrhyrje, i paaft\u00eb p\u00ebr t\u00eb nd\u00ebrmarr\u00eb veprime drastike t\u00eb cilat beson se jan\u00eb t\u00eb domosdoshme p\u00ebr t\u2019i mbrojtur prioritetet e tij n\u00eb Afganistan.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkaq, n\u00ebse Kina ka sukses, SHBA-ja mund t\u00eb p\u00ebsoj\u00eb goditje t\u00eb r\u00ebnd\u00eb. Vizioni i Kin\u00ebs p\u00ebr nj\u00eb rend bot\u00ebror pa vlera do t\u00eb merrte pik\u00eb t\u00eb \u00e7muara. \u201cShqet\u00ebsimi im me faktin se Kina po b\u00ebhet aktere dominante p\u00ebrgjat\u00eb t\u00ebr\u00eb territorit \u00ebsht\u00eb te bot\u00ebkuptimi i tyre, i cili n\u00eb thelb nuk \u00ebsht\u00eb i nd\u00ebrtuar mbi gjykimet vlerore, por gjithashtu nuk shqet\u00ebsohet fare p\u00ebr t\u00eb drejtat e njeriut,\u201d thot\u00eb Pantuci nga Royal United Service Institute. Kjo \u201cmund t\u00eb sjell\u00eb shum\u00eb vuajtje.\u201d<\/p>\n<p><em>***<\/em><\/p>\n<p>Artikulli origjinal n\u00eb The Atlantic, m\u00eb 24 gusht 2021.<\/p>\n<p><em>***<\/em><\/p>\n<div class=\"text-iamge\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/sbunker.net\/uploads\/sbunker.net\/images\/2020\/November\/10\/auto_1200px-U.S._Department_of_State_official_seal.svg1605008305.png\" alt=\"Image\" \/><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ky artikull\u00a0mb\u00ebshtetet nga &#8220;Sbunker&#8221; p\u00ebrmes projektit t\u00eb financuar nga Ambasada Amerikane. Mendimet e shprehura k\u00ebtu jan\u00eb t\u00eb autorit\u00a0dhe jo medoemos pasqyrojn\u00eb q\u00ebndrimet e Departamentit t\u00eb Shtetit.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Politikat e Pekinit tash q\u00eb taleban\u00ebt jan\u00eb n\u00eb pushtet do t\u00eb na ofrojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb t\u00eb dh\u00ebna p\u00ebr at\u00eb se si e sheh ajo lidershipin global. P\u00ebr ne q\u00eb e pyesim veten se \u00e7far\u00eb lloj superfuqie mund t\u00eb jet\u00eb Kina, s\u00eb shpejti do t\u00eb mund t\u00eb kuptojm\u00eb m\u00eb shum\u00eb nga ajo q\u00eb do t\u00eb ndodh\u00eb [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":304,"featured_media":8343,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[1297],"ppma_author":[316],"class_list":["post-2524","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-analize","tag-dragoi-i-zgjuar"],"authors":[{"term_id":316,"user_id":304,"is_guest":0,"slug":"michael-schuman","display_name":"Michael Schuman","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/michael-schuman.jpg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/michael-schuman.jpg"},"user_url":"","last_name":"Schuman","first_name":"Michael","description":"Michael Schuman \u00ebsht\u00eb autor i \"Superpower Interrupted: The Chinese History of the World\" dhe \"The Miracle: The Epic Story of Asia's Quest for Wealth\". Ai ka shkruar m\u00eb par\u00eb p\u00ebr revistat \"TIME\" dhe \"Wall Street Journal\"."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2524","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/304"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2524"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2524\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2525,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2524\/revisions\/2525"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8343"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2524"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2524"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2524"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=2524"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}