{"id":3843,"date":"2019-02-05T10:33:09","date_gmt":"2019-02-05T08:33:09","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=3843"},"modified":"2024-11-27T14:28:24","modified_gmt":"2024-11-27T12:28:24","slug":"kur-femijet-perfshihen-kemi-planifikim-me-te-mire-urban","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/analize\/kur-femijet-perfshihen-kemi-planifikim-me-te-mire-urban\/","title":{"rendered":"Kur f\u00ebmij\u00ebt p\u00ebrfshihen kemi planifikim m\u00eb t\u00eb mir\u00eb urban!"},"content":{"rendered":"<div class=\"news-up\">\n<p><span style=\"font-size: 16px;\">F\u00ebmij\u00ebt, m\u00eb shum\u00eb se \u00a0nj\u00eb e treta e popullsis\u00eb kosovare &#8211; p\u00ebrjashtohen nga vendimmarrja dhe ndikimi n\u00eb zhvillimin urban. N\u00ebse ata do t\u00eb kishin mund\u00ebsin\u00eb t\u00eb kontribuojn\u00eb me perspektivat e tyre, kjo do t\u00eb forconte edhe q\u00ebndrueshm\u00ebrin\u00eb e qyteteve tona. Nj\u00ebkoh\u00ebsisht do t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsonte t\u00eb drejtat, sh\u00ebndetin dhe zhvillimin e f\u00ebmij\u00ebve.<\/span><\/p>\n<\/div>\n<div class=\"news-down\">\n<p><span style=\"font-size: 16px;\">Sipas nj\u00eb raporti t\u00eb Qeveris\u00eb s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs mbi zbatimin e Konvent\u00ebs p\u00ebr t\u00eb Drejtat e F\u00ebmij\u00ebs n\u00eb Republik\u00ebn e Kosov\u00ebs (2010), legjislacioni i Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs ka p\u00ebrfshir\u00eb \u00a0Konvent\u00ebn p\u00ebr t\u00eb Drejtat e F\u00ebmij\u00ebs. Pavar\u00ebsisht p\u00ebrfshirjes s\u00eb Konvent\u00ebs p\u00ebr t\u00eb Drejtat e F\u00ebmij\u00ebs n\u00eb legjislacionin e Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs, Kosova ende nuk ka metod\u00eb t\u00eb p\u00ebrgjithshme dhe kultur\u00eb t\u00eb p\u00ebrfshirjes q\u00eb aktivisht mund\u00ebson angazhimin konstruktiv t\u00eb f\u00ebmij\u00ebve n\u00eb vendimet p\u00ebr planifikimin urban dhe dizajnimin e qyteteve dhe vendbanimeve.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 16px;\">N\u00eb nenin e 12 t\u00eb Konvent\u00ebs p\u00ebr t\u00eb Drejtat e F\u00ebmij\u00ebs, t\u00eb drejtat e f\u00ebmij\u00ebve p\u00ebr t&#8217;u d\u00ebgjuar p\u00ebrshkruhen qart\u00eb t\u00eb gjitha pyetjet q\u00eb i prekin f\u00ebmij\u00ebt, por ne rrall\u00eb i lejojm\u00eb pik\u00ebpamjet dhe njohurit\u00eb e f\u00ebmij\u00ebve t\u00eb ken\u00eb ndikim real, p\u00ebrve\u00e7se si ndonj\u00eb loj\u00eb. Kjo \u00ebsht\u00eb kryesisht p\u00ebr shkak t\u00eb munges\u00ebs s\u00eb kultur\u00ebs dhe normave t\u00eb ngurta sociale q\u00eb karakterizojn\u00eb shoqnin\u00eb ton\u00eb. K\u00ebto norma jan\u00eb m\u00eb t\u00eb zbatueshme n\u00eb praktik\u00eb se legjislacioni aktual, dhe pengojn f\u00ebmij\u00ebt n\u00eb shprehje p\u00ebr zhvillimin urban dhe p\u00ebrhapin paragjykime t\u00eb p\u00ebrgjithshme se f\u00ebmij\u00ebt nuk mund t\u00eb posedojn\u00eb mendime t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme dhe legjitime p\u00ebr zhvillimin e qyteteve. Kjo kufizon zhvillimin fizik dhe mendor t\u00eb f\u00ebmij\u00ebve tan\u00eb, pengon interesin e tyre n\u00eb politik\u00eb dhe proceset shoq\u00ebrore, dhe zvog\u00eblon mund\u00ebsin\u00eb e nd\u00ebrtimit t\u00eb qyteteve m\u00eb t\u00eb q\u00ebndrueshme.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 16px;\">N\u00eb Ligjin p\u00ebr Planifikim Hap\u00ebsinor nr. 04\/L-174, i publikuar n\u00eb Gazet\u00ebn Zyrtare t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Kosov\u00ebs me 23 gusht 2013, ka nene q\u00eb p\u00ebrcaktojn\u00eb pjes\u00ebmarrjen aktive t\u00eb grupeve t\u00eb ndryshme t\u00eb interesit, por kur \u00ebsht\u00eb fjala p\u00ebr pjes\u00ebmarrjen aktive t\u00eb f\u00ebmij\u00ebve, fatkeq\u00ebsisht nuk thuhet asgj\u00eb. Sipas shum\u00eb studimeve, mjediset e f\u00ebmij\u00ebve n\u00eb natyr\u00eb n\u00eb planifikim jan\u00eb zvog\u00ebluar shum\u00eb, sidomos pas nd\u00ebrtimeve t\u00eb egra pas periudh\u00ebs s\u00eb luft\u00ebs. P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, n\u00eb baz\u00eb t\u00eb ligjit, p\u00ebrgjegj\u00ebsia p\u00ebr cil\u00ebsin\u00eb e planifikimit nga shteti u transferua tek komunat dhe nd\u00ebrtuesit, t\u00eb cil\u00ebt filluan t\u00eb shfryt\u00ebzojn\u00eb tok\u00ebn m\u00eb shum\u00eb. Kjo do t\u00eb thot\u00eb q\u00eb perspektiva e f\u00ebmij\u00ebve \u00ebsht\u00eb zhdukur dhe k\u00ebshtu mund\u00ebsit\u00eb e vlefshme p\u00ebr nj\u00eb planifikim m\u00eb t\u00eb mir\u00eb zhduken. N\u00eb vend t\u00eb k\u00ebsaj, f\u00ebmij\u00ebt rrezikojn\u00eb t\u00eb rriten n\u00eb mjedise q\u00eb d\u00ebmtojn\u00eb sh\u00ebndetin e tyre dhe pengojn\u00eb zhvillimin normal t\u00eb tyre. Respekti dhe leja p\u00ebr t\u00eb ndikuar n\u00eb ekzistenc\u00ebn e tyre gjithashtu kontribuojn\u00eb n\u00eb fuqizimin e individit.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 16px;\">Pjes\u00ebmarrja n\u00eb zhvillimin urban p\u00ebrgatit f\u00ebmij\u00ebt p\u00ebr qytetari aktive.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 16px;\">Nga nj\u00eb perspektiv\u00eb m\u00eb e gjat\u00eb, angazhimi i qytetar\u00ebve nuk lind vetvetiu, por duhet t\u00eb m\u00ebsohet. Pjes\u00ebmarrja n\u00eb zhvillimin urban p\u00ebrgatit f\u00ebmij\u00ebt p\u00ebr qytetari aktive. N\u00ebse f\u00ebmij\u00ebt p\u00ebrfshihen, edukohen dhe merren seriozisht, angazhimi qytetar dhe p\u00ebrgjegj\u00ebsia mund t\u00eb vendoset si di\u00e7ka e natyrshme dhe e dukshme.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 16px;\">N\u00eb qytete t\u00eb ndryshme t\u00eb bot\u00ebs, si Stokholm n\u00eb Suedi, Kopenhag\u00eb n\u00eb Danimark\u00eb, Boulder n\u00eb Kolorado dhe Roterdam n\u00eb Holand\u00eb, ata kan\u00eb hedhur tashm\u00eb paragjykimet p\u00ebr paaft\u00ebsin\u00eb e f\u00ebmij\u00ebve dhe n\u00eb vend t\u00eb k\u00ebsaj p\u00ebrqafuan kapacitetin e tyre. N\u00eb Kosov\u00eb ka iniciativa individuale dhe aktor\u00eb q\u00eb punojn\u00eb me t\u00eb drejtat e f\u00ebmij\u00ebve, duke p\u00ebrfshir\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb organizatat e ndryshme joqeveritare, por k\u00ebto iniciativa nuk po gjejn shtrirje t\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebshme.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 16px;\">N\u00ebse i lejojm\u00eb f\u00ebmij\u00ebt t\u00eb marrin pjes\u00eb n\u00eb hartimin e jet\u00ebs s\u00eb tyre, promovohet edhe e drejta e tyre p\u00ebr t\u00eb kuptuar kushtet e mjedisit urban, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb zhvillimi urban bazohet n\u00eb nj\u00eb baz\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00eb t\u00eb vendimmarrjes. N\u00ebse f\u00ebmij\u00ebt njihen si qytetar\u00eb n\u00eb kontekstin e tyre, demokracia \u00ebsht\u00eb zgjeruar dhe gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebse. \u00cbsht\u00eb nj\u00eb rast i mir\u00eb p\u00ebr institucionet e Kosov\u00ebs dhe komunat q\u00eb n\u00eb procesin e filluar t\u00eb zonimit t\u00eb vendbanimeve, hartimit t\u00eb hartave zonale dhe planeve rregulluese t\u00eb p\u00ebrfshihen edhe f\u00ebmij\u00ebt. Pse Kosova t\u00eb mos jet\u00eb vend lider i rajonit sa i p\u00ebrket p\u00ebrfshirjes s\u00eb f\u00ebmij\u00ebve n\u00eb dizajnimin e qyteteve tona?!<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 16px;\">&#8212;<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 16px;\">Burimet:<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 16px;\">&#8211;\u00a0<a href=\"https:\/\/www.ohchr.org\/Documents\/ProfessionalInterest\/crc.pdf\"><em>Convention on the Rights of Children\u00a0<\/em><\/a><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 16px;\">&#8211;<em><a href=\"http:\/\/www.kryeministri-ks.net\/repository\/docs\/RAPORTI_PER_KDF-_nentor_2010.pdf\">\u00a0Raport mbi zbatimin e Konvent\u00ebs p\u00ebr T\u00eb Drejtat e F\u00ebmij\u00ebs n\u00eb Republik\u00ebn e Kosov\u00ebs\u00a0<\/a><\/em><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 16px;\"><em>&#8211;\u00a0<a href=\"https:\/\/gzk.rks-gov.net\/ActDocumentDetail.aspx?ActID=8865\">LIGJI NR. 04\/L-174 P\u00cbR PLANIFIKIMIN HAP\u00cbSINOR<\/a>\u00a0<\/em><\/span><\/p>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>F\u00ebmij\u00ebt, m\u00eb shum\u00eb se \u00a0nj\u00eb e treta e popullsis\u00eb kosovare &#8211; p\u00ebrjashtohen nga vendimmarrja dhe ndikimi n\u00eb zhvillimin urban. N\u00ebse ata do t\u00eb kishin mund\u00ebsin\u00eb t\u00eb kontribuojn\u00eb me perspektivat e tyre, kjo do t\u00eb forconte edhe q\u00ebndrueshm\u00ebrin\u00eb e qyteteve tona. Nj\u00ebkoh\u00ebsisht do t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsonte t\u00eb drejtat, sh\u00ebndetin dhe zhvillimin e f\u00ebmij\u00ebve. Sipas nj\u00eb raporti t\u00eb [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":522,"featured_media":9690,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[1581],"ppma_author":[1582],"class_list":["post-3843","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-analize","tag-planifikimi-urban"],"authors":[{"term_id":1582,"user_id":522,"is_guest":0,"slug":"arben-vojvoda","display_name":"Arben Vojvoda","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/arben-vojvoda-e1730218548954.jpg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/arben-vojvoda-e1730218548954.jpg"},"user_url":"","last_name":"Vojvoda","first_name":"Arben","description":""}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3843","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/522"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3843"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3843\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10712,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3843\/revisions\/10712"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9690"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3843"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3843"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3843"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=3843"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}