{"id":3921,"date":"2019-11-11T15:26:14","date_gmt":"2019-11-11T13:26:14","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=3921"},"modified":"2025-01-10T15:31:00","modified_gmt":"2025-01-10T13:31:00","slug":"shkrim-per-mbamendjen-kunder-harreses","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/opinion\/shkrim-per-mbamendjen-kunder-harreses\/","title":{"rendered":"Shkrim p\u00ebr mbamendjen kund\u00ebr harres\u00ebs"},"content":{"rendered":"<div class=\"news-up\">\n<h3><\/h3>\n<\/div>\n<div class=\"news-down\">\n<div class=\"news-left\">\n<p>\u201cLufta e njeriut kund\u00ebr pushtetit \u00ebsht\u00eb luft\u00eb e mbamendjes kund\u00ebr harres\u00ebs\u201d \u2013 \u00ebsht\u00eb fjalia me t\u00eb cil\u00ebn Milan Kundera e p\u00ebrmbyll tregimin e shkurt\u00ebr mbi heroin \u00e7ek t\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, bashk\u00ebpun\u00ebtorin m\u00eb t\u00eb ngusht\u00eb t\u00eb liderit komunist Klement Gottwald, Vladimir Clementis.<\/p>\n<p>P\u00ebr popullin \u00e7ek, n\u00eb vitet e para t\u00eb pasluft\u00ebs, imazhi i \u00e7lirimit nga nazizmi ishte fotografia e famshme e shp\u00ebrndar\u00eb n\u00eb qindra mij\u00ebra kopje, ku lideri komunist i drejtohet triumfalisht mas\u00ebs s\u00eb mbledhur n\u00eb Sheshin e Qytetit t\u00eb Vjet\u00ebr, me \u201cVlado\u201d Clementis n\u00eb krah t\u00eb tij, si nj\u00eb prej figurave ky\u00e7e t\u00eb luft\u00ebs anti-fashiste. Vet\u00ebm 4 vjet pas momentit kur ishte b\u00ebr\u00eb fotografia, Clementis d\u00ebnohet me varje p\u00ebr tradh\u00ebti ndaj partis\u00eb, dhe \u00e7rr\u00ebnjoset nga historia, deri n\u00eb pik\u00ebn q\u00eb fotografia e famshme retushohet duke e fshir\u00eb figur\u00ebn e tij t\u00ebr\u00ebsisht dhe duke e l\u00ebn\u00eb vet\u00ebm liderin komunist Klement Gottwald n\u00eb paraqitjen para mas\u00ebs s\u00eb entuziazmuar. Me k\u00ebt\u00eb tregim Kundera e fillon librin e tij t\u00eb famsh\u00ebm \u201cLibri i Qeshjes dhe Harres\u00ebs\u201d.<\/p>\n<p>\u00cbsht\u00eb th\u00ebn\u00eb e st\u00ebrth\u00ebn\u00eb tashm\u00eb se si pushtetet totalitare nuk lejojn\u00eb vrima n\u00eb tregimin e tyre. Sepse vrimat l\u00ebn\u00eb mund\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb ngritur pyetje. E ngritja e pyetjeve \u00ebsht\u00eb kushti i par\u00eb dhe elementar i r\u00ebnies s\u00eb nj\u00eb pushteti totalitar. Vazhdimi i ekzistenc\u00ebs s\u00eb Clementis n\u00eb fotografi krah liderit komunist \u00e7ek, do t\u00eb mund t\u00eb shkaktonte shum\u00eb pyetje p\u00ebr popullin \u00e7ek (\u201cku \u00ebsht\u00eb ai sot?\u201d, \u201csi \u00ebsht\u00eb e mundshme q\u00eb njeriu i dyt\u00eb i luft\u00ebs antifashiste na qenk\u00ebsh tradhtar partie?\u201d, \u201ca e dinte lideri komunist k\u00ebt\u00eb nga fillimi?\u201d, \u201cn\u00ebse nuk e dinte, a i bjen q\u00eb ai nuk \u00ebsht\u00eb i gjith\u00ebdijsh\u00ebm si\u00e7 hiqet t\u00eb jet\u00eb?\u201d, etj.). Prandaj duhej hequr nga fotografia dhe duhej fshir\u00eb nga kujtesa kolektive. \u00cbsht\u00eb zgjidhja e vetme p\u00ebr nj\u00eb pushtet q\u00eb ka premtuar t\u2019i ket\u00eb t\u00eb gjitha p\u00ebrgjigjjet, dhe ja ku ndodhet para ca pyetjeve shum\u00eb t\u00eb thjeshta por q\u00eb s\u2019u p\u00ebrgjigjet dot.<\/p>\n<p>Harresa, pra, \u00ebsht\u00eb nj\u00eb prej mekanizmave kryesor\u00eb me t\u00eb cil\u00ebt operon pushteti totalitar. Harresa b\u00ebhet mekanizmi m\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i pushteteve populliste, t\u00eb vet\u00ebdijshme q\u00eb asnj\u00ebher\u00eb nuk do ta p\u00ebrmbushin premtimin, p\u00ebrmes t\u00eb cilit erdh\u00ebn n\u00eb pushtet, p\u00ebr parajs\u00ebn q\u00eb do t\u00eb ndodh mbi tok\u00ebn ku ata do t\u00eb qeverisin. E p\u00ebr t\u00eb fshehur jo-perfeksionin e tyre, duhet t\u00eb fshijn\u00eb \u00e7do pik\u00eb reference e krahasimi. E kaluara duhet t\u00eb jet\u00eb qindp\u00ebrqind n\u00eb p\u00ebrputhje me t\u00eb tashmen. Nuk duhet lejuar t\u00eb ket\u00eb shp\u00ebrputhje q\u00eb shtrojn\u00eb pyetje t\u00eb tipit \u201cpse n\u00eb t\u00eb kaluar\u00ebn keni th\u00ebn\u00eb k\u00ebshtu, kurse sot po veproni ndryshe?\u201d.<\/p>\n<p>Retushimi nuk ndalet tek tregimi mbi t\u00eb kaluar\u00ebn. Ai prek edhe gjuh\u00ebn, e cila \u00ebsht\u00eb parakushti themelor i mendimit. E k\u00ebtu nuk mund t\u00eb mos e kujtoj\u00eb nj\u00eb artikull t\u00eb mrekulluesh\u00ebm t\u00eb vitit 2006, t\u00eb Glauk Konjufc\u00ebs, ku duke iu referuar kryevepr\u00ebs s\u00eb Orwellit \u201c1984\u201d, tregon sesi pushteti totalitar, duke e retushuar gjuh\u00ebn ekzistuese, e krijon gjuh\u00ebn e vet\u00eb t\u00eb re, nga e cila l\u00eb jasht\u00eb \u00e7do nocion potencialisht subverziv. Shkrimin \u201cGjuh\u00ebreja\u201d t\u00eb Glaukut nuk arrita ta gjej askund n\u00eb internet, as n\u00eb faqen e VV-s\u00eb. Nj\u00eb rast\u00ebsi ironike!<\/p>\n<p>T\u00eb gjitha k\u00ebto mendime m\u2019u soll\u00ebn pashmangsh\u00ebm n\u00ebp\u00ebr kok\u00eb, kur pash\u00eb fotografin\u00eb e retushuar t\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsve p\u00ebr vdekjen e Astrit Deharit. Nuk ka nevoj\u00eb t\u00eb jesh v\u00ebshtrues i holl\u00eb, p\u00ebr t\u00eb p\u00ebr\u00eb skicat e figurave t\u00eb reja q\u00eb tentohet t\u00eb shtohen n\u00eb k\u00ebt\u00eb fotografi. Figura q\u00eb s\u2019kan\u00eb qen\u00eb asnj\u00ebher\u00eb aty. Ish-shok\u00ebt m\u00eb t\u00eb mir\u00eb t\u00eb Astritit! Bash ata q\u00eb ishin t\u00eb vetmit q\u00eb kishin guxim t\u00eb mbanin konferenca shtypi n\u00eb koh\u00ebn kur Astriti mbahej n\u00eb burg, at\u00ebher\u00eb kur askush nga udh\u00ebheq\u00ebsit e tjer\u00eb t\u00eb VV-s\u00eb nuk guxonte t\u2019i mbronte publikisht aktivist\u00ebt e vet\u00eb, q\u00eb padrejt\u00ebsisht po akuzoheshin p\u00ebr terroriz\u00ebm. Pra n\u00eb fotografin\u00eb e retushuar tentohet t\u00eb futen pik\u00ebrisht ata q\u00eb \u201crast\u00ebsisht\u201d sot q\u00ebllojn\u00eb t\u00eb jen\u00eb mbamend\u00ebsit kryesor\u00eb t\u00eb s\u00eb kaluar\u00ebs s\u00eb partis\u00eb, pjes\u00eb e s\u00eb cil\u00ebs nuk jan\u00eb m\u00eb. Dhe ja ku e kemi retushimin e s\u00eb kaluar\u00ebs p\u00ebr ta p\u00ebrshtatur me tregimin dhe propagand\u00ebn e s\u00eb tashmes.<\/p>\n<p>E nd\u00ebrkoh\u00eb, nga kjo fotografi jan\u00eb fshir\u00eb Isa Mustafa dhe Skender Hyseni \u2013 q\u00eb kishin pozitat ky\u00e7e t\u00eb pushtetit n\u00eb koh\u00ebn kur vdiq Astriti. Jan\u00eb fshir\u00eb Gazeta Express dhe Berat Buzhala \u2013 q\u00eb ishin z\u00ebri kryesor medial i montimit t\u00eb rastit q\u00eb e mbante n\u00eb burg Astritin si dhe i propagand\u00ebs s\u00eb pushtetit pas vdekjes s\u00eb tij. Jan\u00eb fshir\u00eb t\u00eb gjith\u00eb ata, nd\u00ebrmendja e t\u00eb cil\u00ebve sot mund t\u00eb shtroj\u00eb pyetje jo t\u00eb k\u00ebndshme p\u00ebr pushtetin q\u00eb po vjen. Pyetje t\u00eb tipit \u201csi mund t\u00eb b\u00ebni koalicion me Isa Mustaf\u00ebn n\u00ebse ai ka qen\u00eb nj\u00ebri nga p\u00ebrgjegj\u00ebsit e vdekjes s\u00eb Astritit?\u201d, \u201cpse shkojn\u00eb Albin Kurti dhe VV n\u00eb Gazet\u00ebn Express si n\u00eb sht\u00ebpin\u00eb e tyre, n\u00ebse ajo ka qen\u00eb sht\u00ebpia ku \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgatitur krimi propagandistik e medial ndaj Astritit?\u201d.<\/p>\n<p>K\u00ebto do t\u00eb ishin pyetjet e para t\u00eb cilave pushteti n\u00eb ardhje nuk do t\u00eb mund t\u2019u p\u00ebrgjigjej n\u00eb asnj\u00eb m\u00ebnyr\u00eb. Prandaj zgjodhi metod\u00ebn e vjet\u00ebr t\u00eb pushteteve simotra. Harres\u00ebn.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"news-right\">\n<div class=\"post\">\n<p>&nbsp;<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201cLufta e njeriut kund\u00ebr pushtetit \u00ebsht\u00eb luft\u00eb e mbamendjes kund\u00ebr harres\u00ebs\u201d \u2013 \u00ebsht\u00eb fjalia me t\u00eb cil\u00ebn Milan Kundera e p\u00ebrmbyll tregimin e shkurt\u00ebr mbi heroin \u00e7ek t\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, bashk\u00ebpun\u00ebtorin m\u00eb t\u00eb ngusht\u00eb t\u00eb liderit komunist Klement Gottwald, Vladimir Clementis. P\u00ebr popullin \u00e7ek, n\u00eb vitet e para t\u00eb pasluft\u00ebs, imazhi i \u00e7lirimit [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":606,"featured_media":11934,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[2293,2294],"ppma_author":[2292],"class_list":["post-3921","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opinion","tag-harresa","tag-mbamendja"],"authors":[{"term_id":2292,"user_id":606,"is_guest":0,"slug":"frasher-krasniqi","display_name":"Frash\u00ebr Krasniqi","avatar_url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/3b736b922ccbaa4217996e2fe55babd03ced71d4f980abe6c862478cd7df0749?s=96&d=mm&r=g","user_url":"","last_name":"Krasniqi","first_name":"Frash\u00ebr","description":""}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3921","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/606"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3921"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3921\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11935,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3921\/revisions\/11935"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11934"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3921"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3921"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3921"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=3921"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}