{"id":4558,"date":"2015-10-12T13:23:01","date_gmt":"2015-10-12T11:23:01","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=4558"},"modified":"2024-11-07T13:25:49","modified_gmt":"2024-11-07T11:25:49","slug":"politika-e-jashtme-dhe-shtremberimet-e-motivuara-nga-agjenda-partiake","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/analize\/politika-e-jashtme-dhe-shtremberimet-e-motivuara-nga-agjenda-partiake\/","title":{"rendered":"Politika e Jashtme dhe shtremb\u00ebrimet e motivuara nga agjenda partiake"},"content":{"rendered":"<div class=\"news-up\"><\/div>\n<div class=\"news-down\">\n<div class=\"img-wrapper\"><\/div>\n<div class=\"news-left\">\n<p>Nuk do e merrja mundimin q\u00eb ta trazoja rehatin\u00eb e fundjav\u00ebs p\u00ebr t\u00eb shkruar nj\u00eb tjet\u00ebr replik\u00eb ndaj Z. Pula po qe se nuk do t\u00eb kisha lexuar n\u00eb p\u00ebrgjigjen e tij, \u00a0nj\u00eb s\u00ebr\u00eb shtremb\u00ebrimesh, n\u00eb fakt, q\u00eb meritojn\u00eb t\u00eb korrigjohen e sqarohen. Pik\u00ebs\u00ebpari m\u00eb b\u00ebhet qejfi q\u00eb Z. Pula n\u00eb p\u00ebrgjigjen e tij \u00ebsht\u00eb vet\u00ebdijesuar se sa mjerane \u00ebsht\u00eb pretendimi i ep\u00ebrsis\u00eb s\u00eb origjin\u00ebs qytetare dhe damkosja me nofk\u00ebn katundar dhe p\u00ebrpiqet t\u00eb distancohet nga ajo qasje. E b\u00ebn k\u00ebt\u00eb orvatje duke u thirrur n\u00eb kuptimin e nxjerr\u00eb prej nj\u00eb fjalori, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb lexuesit e din\u00eb mir\u00eb se \u00e7far\u00eb p\u00ebr\u00e7mimi n\u00ebnkuptohet me fjal\u00ebn katundar. Edhe pse Z. Pula p\u00ebrpiqet t\u00eb shtremb\u00ebroj\u00eb at\u00eb q\u00eb ka th\u00ebn\u00eb dhe ta kamufloj\u00eb q\u00ebllimin e tij damkos\u00ebs n\u00eb shkrimin e dyt\u00eb, faktikisht n\u00eb shkrimin e tij t\u00eb par\u00eb ai shkruan tekstualisht \u201c&#8230;politika kosovare, jo vet\u00ebm n\u00eb kuptimin popullor (n\u00eb gjuh\u00ebn e p\u00ebrgjithshme popullore e mediale), por edhe n\u00eb aspektin e mendimit strategjik&#8230;\u201d, duke e treguar qart\u00eb \u00a0e hapur q\u00eb ai \u00ebsht\u00eb i vet\u00ebdijsh\u00ebm p\u00ebr kuptimin ofendues t\u00eb p\u00ebrdorimit t\u00eb fjal\u00ebs katundare dhe \u00ebsht\u00eb m\u00eb se \u00a0i q\u00ebllimsh\u00ebm n\u00eb p\u00ebrdorimin e shprehjes katundare.<\/p>\n<p>Un\u00eb nuk e shpjegoj dot inkosistenc\u00ebn e Z. Pula, i cili n\u00eb t\u00eb kaluar\u00ebn ka shkruar me konsiderat\u00eb t\u00eb lart\u00eb p\u00ebr rezistenc\u00ebn paq\u00ebsore n\u00eb Kosov\u00eb gjat\u00eb viteve \u201990-t\u00eb, por nuk e ka p\u00ebrmendur asnj\u00ebher\u00eb struktur\u00ebn katundare t\u00eb Kosov\u00ebs. Pyetja shtrohet, kur dhe si u b\u00eb befas kaq katundare shoq\u00ebria dhe elita e Kosov\u00ebs sa \u00a0katundarizmi t\u00eb jet\u00eb paradigma kryesuese e shpjeguese e sjelljes s\u00eb tyre n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie nd\u00ebrkomb\u00ebtare? Kur vjen fjala p\u00ebr dy studiuesit e p\u00ebrmendur nga Z. Pula, Pierre Bourdieu ka shkruar p\u00ebr angazhimin e komunitetet fshatare gjat\u00eb luft\u00ebs s\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb Algjeris\u00eb \u00a0nd\u00ebrsa James Scott ka folur p\u00ebr rezistenc\u00ebn e fshatar\u00ebve t\u00eb Azis\u00eb Juglindore dhe faktikisht n\u00ebse tezat e tyre kan\u00eb nj\u00eb vler\u00eb analitike, ajo do t\u00eb ishte p\u00ebrdorimi i tyre p\u00ebr t\u00eb analizuar rezistenc\u00ebn e Kosov\u00ebs s\u00eb okupuar dhe jo marr\u00ebdh\u00ebniet \u00a0e nj\u00eb shteti t\u00eb pavarur si\u00e7 \u00ebsht\u00eb Kosova sot. N\u00eb fakt suksesin e l\u00ebvizjes paq\u00ebsore ai ia atribuon UJDI-it, BSPK-s\u00eb dhe organizatave tjera pun\u00ebtore dhe rinore jugosllave: pra e lidh rezistenc\u00ebn me rolin e proletariatit dhe jo t\u00eb katundaris\u00eb.<\/p>\n<p>M\u00eb tutje Z. Pula shtremb\u00ebron dhe falsifikon pohimin tim duke trilluar sikur un\u00eb t\u00eb kisha dal\u00eb kund\u00ebr nd\u00ebrdisiplinaritetit shkencor, gj\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb absurde pasi un\u00eb vet\u00eb kam formim akademik e profesional nd\u00ebrdisiplinor e n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast do t\u00eb dilja kund\u00ebr vetes. Ai me vet\u00ebdije shtremb\u00ebron pohimin tim p\u00ebr \u00a0deformimin profesional apo \u201cligjin e instrumentit\u201d dhe pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb shkrimit ia dedikon k\u00ebsaj sajese t\u00eb tij. Z Pula ka sajuar nj\u00eb \u201cmulli ere\u201d kund\u00ebr t\u00eb cilit lufton n\u00eb shkrimin e vet, madje duke u krekosur me sjellje autoritare prej profesori si nga ata t\u00eb vjetrit, duke dh\u00ebn\u00eb nota e duke th\u00ebn\u00eb se \u201c\u00e7far\u00eb duhet t\u00eb dij\u00eb\u201d nj\u00eb ekspert i marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe madje duke hedhur aty k\u00ebtu libra referenc\u00eb p\u00ebr t\u00eb demonstruar dimensionin akademik e intelektual. Me k\u00ebt\u00eb pjes\u00eb t\u00eb shkrimit t\u00eb tij nuk do t\u00eb merrem pasi i dedikohet nj\u00eb armiku imagjinar t\u00eb nd\u00ebrdisiplinaritetit shkencor.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb po ndalem pak n\u00eb rrafshin profesional t\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrkomb\u00ebtare, meqen\u00ebse Z. Pula ka shkruar gjat\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb gj\u00eb. Kur vjen puna tek diskutimi mbi aleancat faktikisht huqjen e b\u00ebn Z. Pula pasi p\u00ebr konceptin e aleancave nuk ka ndonj\u00eb konsensus n\u00eb bot\u00ebn akademike t\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00ebve. Ai jep nj\u00eb p\u00ebrkufizim shum\u00eb t\u00eb ngurt\u00eb dhe t\u00eb thjesht\u00ebzuar, duke quajtur aleanc\u00eb vet\u00ebm di\u00e7ka q\u00eb shkon p\u00ebr shtat modelit t\u00eb nj\u00eb aleance mesjetare mes Anglis\u00eb dhe Portugalis\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb di\u00e7ka shum\u00eb e kufizuar dhe arkaike.<\/p>\n<p>Faktikisht teoricien\u00eb t\u00eb ndrysh\u00ebm t\u00eb shquar t\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrkomb\u00ebtare japin p\u00ebrkufizime t\u00eb ndryshme p\u00ebr at\u00eb q\u00eb mund t\u00eb konsiderohet aleanc\u00eb. Ka syresh q\u00eb i japin nj\u00eb p\u00ebrkufizim shum\u00eb t\u00eb ngusht\u00eb e specifik aleancave si Glenn Snyder q\u00eb i quan aleancat \u201casociacione formale t\u00eb shteteve, p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrdorur forc\u00ebn ushtarake n\u00eb rrethana specifike kund\u00ebr shteteve q\u00eb nuk b\u00ebjn\u00eb pjes\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb asociacion\u201d. Ka t\u00eb tjer\u00eb q\u00eb i japin nj\u00eb p\u00ebrkufizim m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb e gjith\u00ebp\u00ebrfshir\u00ebs si p\u00ebr shembull Stephan Walt i \u00a0cili i quan \u201cujdi formale dhe informale t\u00eb bashk\u00ebpunimit n\u00eb fush\u00ebn e siguris\u00eb mes dy a m\u00eb shum\u00eb shtetesh sovrane\u201d.<\/p>\n<p>Kur flasin p\u00ebr aleanca studiuesit m\u00eb n\u00eb z\u00eb q\u00eb p\u00ebrmenda n\u00eb shkrimin tim t\u00eb m\u00ebparsh\u00ebm t\u00eb cil\u00ebn Z. Pula e quan \u201c\u00e7orb\u00eb\u201d, i referohen bashk\u00ebpunimit mes shteteve sovrane, por dallojn\u00eb p\u00ebr sa i p\u00ebrket v\u00ebnies s\u00eb theksit tek niveli i angazhimit, karakteri apo q\u00ebllimi i bashk\u00ebpunimit. Tek niveli i angazhimit dhe i p\u00ebrfshirjes n\u00eb bashk\u00ebpunim variojn\u00eb nga marr\u00ebdh\u00ebnie shum\u00eb t\u00eb ngushta tek marr\u00ebdh\u00ebnie t\u00eb mira apo nga mbrojtje e p\u00ebrbashk\u00ebt deri tek thjesht konsultime dhe shk\u00ebmbime pik\u00ebpamjesh. Format e angazhimit po ashtu variojn\u00eb e mund t\u00eb jen\u00eb formale, informale, t\u00eb institucionalizuara por edhe ad hoc. Q\u00ebllimi mandej varion n\u00ebse \u00ebsht\u00eb bashk\u00ebpunimi \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb duke targetuar nj\u00eb vend si\u00e7 qe aleanca kund\u00ebr Napoleonit, nj\u00eb aleanc\u00eb tjet\u00ebr si\u00e7 u krijua Pakti i Varshav\u00ebs p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrballur me NATO-n, por edhe rreziqe m\u00eb jotradicionale sikurse \u00ebsht\u00eb koalicioni kund\u00ebr terrorizmit. Karakteri i bashk\u00ebpunimit mandej varion lidhur me mjetet e ndryshme t\u00eb bashk\u00ebpunimit q\u00eb mund t\u00eb jen\u00eb ushtarake, diplomatike, t\u00eb inteligjenc\u00ebs etj.<\/p>\n<p>Nuk kam nd\u00ebr mend t\u00eb b\u00ebj nj\u00eb p\u00ebrmbledhje t\u00eb literatur\u00ebs s\u00eb pasur p\u00ebr t\u00eb treguar sa gabim e ka Z. Pula p\u00ebr p\u00ebrkufizimin e aleanc\u00ebs, por po e mbyll k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje duke th\u00ebn\u00eb se p\u00ebr sa i p\u00ebrket lidhjes s\u00eb ngusht\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs me aleat\u00ebt e NATO-s ka pa fund deklarata, fjalime e dokumente q\u00eb flasin p\u00ebr synimin dhe p\u00ebrpjekjet e Kosov\u00ebs p\u00ebr t\u2019u an\u00ebtar\u00ebsuar n\u00eb NATO. \u00cbsht\u00eb bashk\u00ebpunimi i vazhduesh\u00ebm yni me k\u00ebto vende dhe po ashtu angazhimi konkret n\u00eb koalicion kund\u00ebr terrorizmit p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn ka d\u00ebrguar p\u00ebrg\u00ebzime personalisht edhe Obama e Kerry. Nga ana tjet\u00ebr nd\u00ebrhyrja dhe prania e trupave t\u00eb NATO-s n\u00eb Kosov\u00eb si dhe mb\u00ebshtetja bujare e k\u00ebtyre vendeve per\u00ebndimore n\u00eb procesin e \u00e7lirimit, pavar\u00ebsimit, shtetnd\u00ebrtimit dhe zhvillimit t\u00eb Kosov\u00ebs \u00ebsht\u00eb mjaftuesh\u00ebm demonstrative e lidhjes s\u00eb ngusht\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr ta sqaruar e p\u00ebrs\u00ebritur prap\u00eb tekstualisht un\u00eb kam folur p\u00ebr \u201cnj\u00eb tendenc\u00eb p\u00ebr t\u2019i par\u00eb gj\u00ebrat vet\u00ebm n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb ngusht\u00a0prej profesionit t\u00ebnd, pa marr\u00eb n\u00eb konsiderat\u00eb panoram\u00ebn e plot\u00eb apo p\u00ebr t\u00eb pranuar se\u00a0profesione t\u00eb tjera jan\u00eb m\u00eb kompetente p\u00ebr t\u00eb shpjeguar disa fenomene\u201d. Kurrsesi nuk kam folur kund\u00ebr nd\u00ebrdisiplinaritetit shkencor dhe as kam pretenduar ekskluzivitet n\u00eb fush\u00ebn e marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrkomb\u00ebtare. As nuk kam mohuar kontributin, fuzionin apo nd\u00ebrlidhjen e sociologjis\u00eb me marr\u00ebdh\u00ebniet nd\u00ebrkomb\u00ebtare por thjesht kam th\u00ebn\u00eb q\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast \u201cteoria e tij e shpjegimit t\u00eb politik\u00ebs s\u00eb jashtme me katundarin\u00eb\u00a0\u201c nuk pi uj\u00eb e se m\u00eb duket e sforcuar, tendencioze dhe e pa vend.<\/p>\n<p>Prandaj p\u00ebr sa i p\u00ebrket tez\u00ebs s\u00eb tij edhe nj\u00ebher\u00eb theksoj se un\u00eb nuk pajtohem kurrsesi me pretendimet e tij se shqiptar\u00ebt jan\u00eb n\u00eb nj\u00eb stad primitiv q\u00eb meriton t\u00eb quhet shoq\u00ebri katundare ose me insinuat\u00ebn e tij q\u00eb lidershipi politik kosovar \u00ebsht\u00eb katundar, dhe se kjo gj\u00eb ka nj\u00eb lidhje shkak-pasoj\u00eb q\u00eb shpjegon politik\u00ebn e jashtme t\u00eb Kosov\u00ebs sot. \u00a0Un\u00eb do t\u00eb kisha pranuar p\u00ebr marr\u00ebdh\u00ebniet nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb Kosov\u00ebs shpjegime q\u00eb marrin shkas nga teori apo k\u00ebndv\u00ebshtrime q\u00eb vijn\u00eb nga literatura e pasur akademike, q\u00eb merret me postkonfliktuale, postkoloniale, postkomuniste, por jo k\u00ebt\u00eb. Un\u00eb nuk kam aspak p\u00ebr\u00e7mim p\u00ebr sociologjin\u00eb, p\u00ebrkundrazi, por kam keqardhje e indinjat\u00eb p\u00ebr sociolog\u00ebt t\u00eb cil\u00ebt promovojn\u00eb nj\u00eb agjend\u00eb t\u00eb vet\u00ebn politike si dhe disa mllefe primitive\u201cantikatundare\u201dduke i shitur apo kamufluar si qasje akademike.<\/p>\n<p>P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr Z. Pula p\u00ebrplaset edhe me nj\u00eb \u201cmulli ere\u201d t\u00eb dyt\u00eb, sepse n\u00eb replik\u00ebn e tij Z. Pula shtremb\u00ebron m\u00ebnyr\u00ebn sesi e kam trajtuar un\u00eb multilateralizmin dhe \u00e7udit\u00ebrisht krijon p\u00ebrshtypjen e rrem\u00eb sikur un\u00eb t\u00eb kem th\u00ebn\u00eb q\u00eb \u201cose interesa ose multilateraliz\u00ebm\u201d. Faktikisht un\u00eb i kam trajtuar si dy gj\u00ebra t\u00eb ndryshme, interesat si q\u00ebllimi nd\u00ebrsa multilateralizmi si mjet pra, si strategji e politik\u00ebs s\u00eb jashtme p\u00ebr t\u00eb siguruar m\u00eb s\u00eb miri interesat e vet n\u00eb kushtet kur potenciali q\u00eb ky shtet ka \u00ebsht\u00eb i limituar. \u00a0Pra kam folur p\u00ebr sigurimin e interesave t\u00eb Kosov\u00ebs n\u00ebp\u00ebrmjet multilateralizmit.<\/p>\n<p>Z. Pula ka t\u00eb drejt\u00eb n\u00eb shkrimin e dyt\u00eb, kur thot\u00eb q\u00eb un\u00eb nuk jam marr\u00eb me konceptin e hegjemonis\u00eb apo me shum\u00eb elemente t\u00eb tjera t\u00eb shkrimit t\u00eb tij p\u00ebr t\u00eb cilat ka hap\u00ebsir\u00eb p\u00ebr debat pasi ndryshe nga ai un\u00eb jam p\u00ebrpjekur t\u00eb b\u00ebj nj\u00eb shkrim modest q\u00eb fokusohet tek shfryrja e pritshm\u00ebrive t\u00eb ekzagjeruara dhe toneve t\u00eb alarmit me q\u00ebllim krijimin e nj\u00eb vet\u00ebdije dhe pritshm\u00ebrie reale, me k\u00ebmb\u00eb n\u00eb tok\u00eb, mbi at\u00eb q\u00eb \u00ebsht\u00eb e mundur dhe \u00ebsht\u00eb normale t\u00eb b\u00ebhet nga politika e jashtme e Kosov\u00ebs. N\u00ebse do t\u00eb merresha me gjith\u00e7ka q\u00eb ai ka p\u00ebrmendur, ky shkrim do t\u00eb dilte shum\u00eb m\u00eb i gjat\u00eb sesa tashm\u00eb \u00ebsht\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr shembull Z. Pula n\u00eb shkrimin e dyt\u00eb thot\u00eb se i shikon kund\u00ebrshtare dialogun me konsolidimin e shtetit, gj\u00eb p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn un\u00eb nuk pajtohem pasi besoj se dialogu ka ndikuar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb, por edhe t\u00ebrthore tek konsolidimi i shtetit t\u00eb Kosov\u00ebs. N\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb fal\u00eb dialogut sot n\u00eb veri ka kufitar\u00eb dhe doganier\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs, komunat e veriut jan\u00eb p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb dy procese elektorale dhe strukturat paralele jan\u00eb duke u shuar gradualisht. \u00a0N\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb t\u00ebrthort\u00eb q\u00ebndrimi konstruktiv dhe fryma e dialogut ka p\u00ebrmir\u00ebsuar reputacionin e Kosov\u00ebs dhe shum\u00eb vende q\u00eb dikur kan\u00eb kund\u00ebrshtuar ashp\u00ebr pavar\u00ebsin\u00eb e Kosov\u00ebs sot e kan\u00eb njohur k\u00ebt\u00eb pavar\u00ebsi ose e kan\u00eb zbutur e p\u00ebrmir\u00ebsuar ndjesh\u00ebm q\u00ebndrimin e tyre. Megjithat\u00eb p\u00ebr t\u00eb kund\u00ebrargumentuar pohime t\u00eb tilla t\u00eb b\u00ebra prej Z. Pula do t\u00eb duheshin shkrime t\u00eb tjera specifike, k\u00ebshtu q\u00eb \u00ebsht\u00eb e kuptueshme q\u00eb duhet t\u00eb tregohem selektiv p\u00ebr temat me t\u00eb cilat merrem prej atyre t\u00eb shumtave q\u00eb ai hap. \u00a0Po ashtu nuk jam marr\u00eb as \u00a0me pohime t\u00eb tjera si \u201cshtetet duhet t\u00eb ken\u00eb interesa\u201d sepse jan\u00eb t\u00eb v\u00ebrteta t\u00eb r\u00ebndomta, pra truizma me t\u00eb cilat s\u2019ka hap\u00ebsir\u00eb p\u00ebr debat.<\/p>\n<p>Arsyeja kryesore p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn u ndala q\u00eb t\u00eb flisja me holl\u00ebsi p\u00ebr dy nga strategjit\u00eb kryesore, me t\u00eb cilat zakonisht i mbrojn\u00eb interesat e tyre shtetet e vogla ishte pik\u00ebrisht p\u00ebr t\u00eb kund\u00ebrshtuar qasjen disfatiste si dhe alarmin e l\u00ebshuar nga Z. Pula. Ai e niste shkrimin e tij me nj\u00eb qasje \u00a0fataliste duke th\u00ebn\u00eb se \u201cKosova nuk \u00ebsht\u00eb subjekt i marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrkomb\u00ebtare\u201d flet p\u00ebr cenime t\u00eb r\u00ebnda t\u00eb interesave t\u00eb Kosov\u00ebs dhe i bie kambanave t\u00eb alarmit p\u00ebr nj\u00eb braktisje eventuale t\u00eb Kosov\u00ebs prej atyre shteteve per\u00ebndimore q\u00eb e kan\u00eb mb\u00ebshtetur Kosov\u00ebn deri m\u00eb tani.<\/p>\n<p>Kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb qasje disfatiste q\u00eb mohon p\u00ebrparimin e deritanish\u00ebm t\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb aren\u00ebn nd\u00ebrkomb\u00ebtare; synon t\u00eb krijoj\u00eb p\u00ebrshtypjen sikur mazhoranca aktuale \u00ebsht\u00eb duke i shkaktuar nj\u00eb tragjedi Kosov\u00ebs; ngre pritshm\u00ebri t\u00eb ekzagjeruar lidhur me at\u00eb q\u00eb Kosova mund t\u00eb realizoj\u00eb n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe orvatet q\u00eb t\u00eb krijoj\u00eb dyshim e mosbesim p\u00ebr aleat\u00ebt \u00a0tan\u00eb. Kuptohet q\u00eb me k\u00ebt\u00eb taktik\u00eb mb\u00ebshtet agjend\u00ebn aktuale t\u00eb opozit\u00ebs, e cila po p\u00ebrpiqet t\u00eb mobilizoj\u00eb publikun duke krijuar nj\u00eb p\u00ebrshtypje alarmante \u00a0t\u00eb nj\u00eb tradhtie t\u00eb kryer n\u00ebp\u00ebrmjet marr\u00ebveshjeve t\u00eb fundit nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb firmosura nga qeveria. Po ashtu duke shp\u00ebrfillur konsolidimin e deritanish\u00ebm nd\u00ebrkomb\u00ebtar t\u00eb Kosov\u00ebs si dhe potencialin e limituar t\u00eb vendit kjo qasje \u00a0synon q\u00eb t\u00eb ngrej\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb skajshme pritshm\u00ebrin\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb edhe zhg\u00ebnjimi t\u00eb jet\u00eb sa m\u00eb i madh. Prandaj ndjeva nevoj\u00eb q\u00eb t\u00eb dilja kund\u00ebr k\u00ebsaj taktike q\u00eb mbar\u00ebshton nj\u00eb qaramani kolektive dhe nxit nj\u00eb ndjesi t\u00eb privimit e tradhtis\u00eb p\u00ebr t\u00eb \u00e7uar uj\u00eb n\u00eb mullirin e aksioneve t\u00eb opozit\u00ebs.<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00ebr\u00ebn an\u00eb u p\u00ebrpoqa q\u00eb t\u00eb demistifikoja p\u00ebrshtypjen q\u00eb Kosova \u00ebsht\u00eb duke u ballafaquar me ndonj\u00eb hata si pasoj\u00eb e \u201ckatundaris\u00eb\u201d. Un\u00eb besoj se \u00ebsht\u00eb duke zhvilluar nj\u00eb politik\u00eb t\u00eb jashtme normale duke ecur me hapa t\u00eb q\u00ebndruesh\u00ebm n\u00eb drejtimin e duhur n\u00eb p\u00ebrputhje me interesat dhe kapacitetet e veta. Pra duke i \u00a0\u201cshtrir\u00eb k\u00ebmb\u00ebt sa \u00ebsht\u00eb jorgani\u201d edhe Kosova, ngjash\u00ebm me vendet e tjera q\u00eb kan\u00eb pesh\u00eb t\u00eb vog\u00ebl n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet nd\u00ebrkomb\u00ebtare ka zgjedhur si strategji kryesore t\u00eb mbrojtjes s\u00eb interesave shtet\u00ebrore \u00a0aleancimin dhe angazhimin multilateral. Nga ana tjet\u00ebr tregova se p\u00ebrdorimi i dendur i konceptit t\u00eb miqve nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb, q\u00eb z. Pula e p\u00ebrdor si evidenc\u00eb t\u00eb \u201ckatundaris\u00eb\u201d s\u00eb qeveritar\u00ebve kosovar\u00eb, \u00a0nuk \u00ebsht\u00eb i panjohur p\u00ebr marr\u00ebdh\u00ebniet nd\u00ebrkomb\u00ebtare. P\u00ebrkundrazi ky term \u00ebsht\u00eb p\u00ebrdorur dhe p\u00ebrdoret dendur n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet nd\u00ebrkomb\u00ebtare, duke u trajtuar madje edhe teorikisht e jo thjesht si zhargon apo metafor\u00eb.<\/p>\n<p>Z. Pula n\u00eb p\u00ebrgjigjen e tij mundohet q\u00eb t\u00eb &#8220;demonstroj\u00eb&#8221; nj\u00eb munges\u00eb konsistence timen lidhur me q\u00ebndrimet q\u00eb kam mbajtur n\u00eb t\u00eb kaluar\u00ebn. Prandaj ka g\u00ebrmuar shkrimet e mia t\u00eb s\u00eb kaluar\u00ebs dhe ka nxjerr\u00eb fraza t\u00eb cunguara prej tyre jasht\u00eb kontekstit, duke i shtremb\u00ebruar sipas d\u00ebshir\u00ebs pa treguar me q\u00ebllim t\u00eb plot\u00eb argumentet dhe rrethanat e k\u00ebtyre shkrimeve. Prandaj m\u00eb lindi detyra q\u00eb t&#8217;i sqaroj un\u00eb k\u00ebto shkrime dhe argumentet e b\u00ebra n\u00eb to.<\/p>\n<p>Duke e nisur n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb kronologjike t\u00eb periudh\u00ebs kur jan\u00eb botuar, artikulli i par\u00eb i p\u00ebrmendur i vitit 2006 flet p\u00ebr politik\u00ebn e jashtme t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb kushtet e proceseve zgjedhore parlamentare t\u00eb cenuara r\u00ebnd\u00eb t\u00eb 1997 dhe 2001, q\u00eb i dhan\u00eb socialist\u00ebve shumic\u00ebn e cil\u00ebsuar n\u00eb parlament. Mjafton t\u00eb lexohen raportet e koh\u00ebs t\u00eb OSBE-ODIHR p\u00ebr m\u00eb shum\u00eb holl\u00ebsi. N\u00eb ato rrethana votash t\u00eb p\u00ebr\u00e7udnuara un\u00eb argumentoj, se qeverisjeve t\u00eb koh\u00ebs u mungonte legjitimiteti i plot\u00eb i brendsh\u00ebm\u00a0 dhe p\u00ebr ta kompensuar at\u00eb p\u00ebrdornin vet\u00ebm legjitimitetin e jasht\u00ebm: pra mb\u00ebshtetjen e per\u00ebndimor\u00ebve. Un\u00eb kam shkruar se t\u00eb d\u00ebshp\u00ebruar p\u00ebr t\u00eb siguruar k\u00ebt\u00eb t\u00eb fundit, ata ishin t\u00eb gatsh\u00ebm q\u00eb t\u00eb ndiqnin nj\u00eb agjend\u00eb inferiore t\u00eb politik\u00ebs s\u00eb jashtme q\u00eb shp\u00ebrfillte interesat dhe kushtetut\u00ebn e vendit dhe i shkonte p\u00ebr shtat nj\u00eb qasje t\u00eb Brukselit ndaj Ballkanit q\u00eb ishte anakronike n\u00eb fund t\u00eb viteve 90-t\u00eb e jo detyrimisht n\u00eb p\u00ebrputhje me interesin e vendit n\u00eb fillim t\u00eb viteve 2000.<\/p>\n<p>Paralelizmi me Kosov\u00ebn q\u00eb p\u00ebrpiqet t\u00eb b\u00ebj Z. Pula nuk q\u00ebndron, sepse Pakoja e Ahtisaarit \u00ebsht\u00eb negociuar e miratuar nj\u00ebz\u00ebri nga grupi i unitetit q\u00eb p\u00ebrfshinte t\u00eb gjitha partit\u00eb parlamentare kosovare: pra me legjitimitet t\u00eb plot\u00eb t\u00eb brendsh\u00ebm. Po ashtu marr\u00ebveshjet e dialogut sot po negociohen nga nj\u00eb shumic\u00eb e cil\u00ebsuar parlamentare, dal\u00eb nga zgjedhje t\u00eb ndershme t\u00eb pranuara si t\u00eb tilla nga t\u00eb gjith\u00eb pal\u00ebt e p\u00ebrfshira. Kushtetuta e Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb preambul\u00ebn e saj p\u00ebrcakton detyrim ndaj qeveris\u00eb q\u00eb t\u00eb mbroj\u00eb interesat dhe jet\u00ebn e bashkatdhetar\u00ebve p\u00ebrtej kufirit; gj\u00eb q\u00eb n\u00eb mendimin tim \u00ebsht\u00eb shkelur nga qeverit\u00eb socialiste t\u00eb asaj kohe nd\u00ebrsa marr\u00ebveshjet e prillit t\u00eb vitit 2013 u \u00e7uan n\u00eb gjykat\u00ebn kushtetuese t\u00eb Kosov\u00ebs e doli q\u00eb nuk shkonin ndesh me kushtetut\u00ebn kosovare. Pa dyshim q\u00eb ka vend p\u00ebr debat, qoft\u00eb p\u00ebr argumentet e qoft\u00eb p\u00ebr interpretimet e mia p\u00ebr politik\u00ebn e jashtme t\u00eb asaj kohe pra 1997-2005. Ama \u00ebsht\u00eb e sigurt q\u00eb nuk vlen analogjia q\u00eb ai b\u00ebn me Kosov\u00ebn.<\/p>\n<p>Z. Pula gjithashtu shtremb\u00ebron q\u00ebndrimet e mia p\u00ebr arm\u00ebt kimike duke th\u00ebn\u00eb se \u201cparashikimi i e duke krijuar p\u00ebrshtypjen se d\u00ebshtimi im me parashikim v\u00eb n\u00eb pik\u00ebpyetje kompetencat e mia\u201d. Faktikisht ky \u00ebsht\u00eb mashtrim pasi nuk kam folur p\u00ebr prishje. Un\u00eb kam th\u00ebn\u00eb se imazhi dhe kredibiliteti i vendit ton\u00eb tek partner\u00ebt do t\u00eb d\u00ebmtoheshin sidomos duke patur parasysh q\u00eb kryeministri Rama kishte marr\u00eb iniciativ\u00ebn dhe e kishte b\u00ebr\u00eb vet\u00eb fillimisht ftes\u00ebn p\u00ebr t\u2019i shkat\u00ebrruar n\u00eb Shqip\u00ebri e mandej u zmbraps nga kjo ofert\u00eb. Mospranimin e arm\u00ebve kimike nga Shqip\u00ebria un\u00eb e kam trajtuar si kosto oportune p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb e cila kishte nj\u00eb mund\u00ebsi q\u00eb t\u00eb d\u00ebshmohej si aleate e denj\u00eb ndaj SHBA-ve dhe t\u00eb projektohej nd\u00ebrkomb\u00ebtarisht si kontributore e jo thjesht konsumatore sigurie, por kurrsesi nuk kam th\u00ebn\u00eb q\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet me SHBA-t\u00eb do t\u00eb prishen. Megjithat\u00eb n\u00ebse ka koh\u00eb e nge lexuesi mund t\u2019i shqyrtoj\u00eb vet\u00eb q\u00ebndrimet e mia t\u00eb asokohe \u00a0t\u00eb shprehura n\u00eb k\u00ebto dy shkrime, <a href=\"http:\/\/www.gazeta-shqip.com\/lajme\/2013\/11\/09\/pse-duhet-qe-shqiperia-te-kontribuoje-ne-shkaterrimin-e-armeve-kimike-siriane\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">nj\u00ebri para<\/a> dhe<a href=\"http:\/\/www.gazeta-shqip.com\/lajme\/2013\/11\/19\/armet-kimike-dhe-triumfi-populizmit-ne-shqiperi\/#.Uos8MOBPMr8\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"> tjetri \u00a0pas<\/a> vendimit negativ t\u00eb qeveris\u00eb p\u00ebr arm\u00ebt kimike \u00a0e s\u2019ka nevoj\u00eb p\u00ebr keqinterpretimet e Z. Pula.<\/p>\n<p>Asokohe u krijua nj\u00eb histeri kolektive apokaliptike qesharake q\u00eb tejfrynte rreziqet dhe panikun n\u00eb shoq\u00ebri, duke krijuar p\u00ebrshtypjen sikur SHBA-t\u00eb dhe aleat\u00ebt e tjer\u00eb i donin t\u00eb keqen Shqip\u00ebris\u00eb e madje gati gati do t\u00eb bombardonin me arm\u00eb kimike territorin e Shqip\u00ebris\u00eb. Konkretisht b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr nj\u00eb operacion me rrezik minimal t\u00eb kontrolluar mir\u00eb fal\u00eb teknologjis\u00eb s\u00eb avancuar q\u00eb do angazhonin vendet e zhvilluara gjat\u00eb procesit. \u00a0Shkrimi i Z. Pula dhe retorika e opozit\u00ebs sot p\u00ebrpiqet t\u00eb krijoj\u00eb nj\u00eb situat\u00eb t\u00eb ngjashme alarmi p\u00ebr sa i p\u00ebrket marr\u00ebdh\u00ebnies son\u00eb me aleat\u00ebt duke l\u00ebn\u00eb t\u00eb kuptohet q\u00eb ata po e braktisin Kosov\u00ebn ose nuk po ia duan m\u00eb t\u00eb \u00a0mir\u00ebn, p\u00ebrderisa kan\u00eb mb\u00ebshtetur dialogun dhe marr\u00ebveshjen e demarkacionit.<\/p>\n<p>N\u00eb artikullin tjet\u00ebr timin t\u00eb p\u00ebrmendur prej Z. Pula i b\u00ebj thirrje opozit\u00ebs q\u00eb t\u00eb dilte p\u00ebrtej interesit partiak e t\u00eb d\u00ebshmonte patriotiz\u00ebm duke \u00a0mb\u00ebshtetur n\u00eb parlament rezolut\u00ebn \u00e7ame dhe duke mos kund\u00ebrshtuar nisma shtet\u00ebrore patriotike si\u00e7 qe ajo e dh\u00ebnies s\u00eb shtet\u00ebsis\u00eb s\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb bashk\u00ebkomb\u00ebsve dhe diaspor\u00ebs. \u00a0Ngjash\u00ebm me at\u00eb q\u00eb ndodh sot n\u00eb Kosov\u00eb sot, opozita socialiste e asaj kohe hera her\u00ebs e verbuar nga frustrimi i t\u00eb q\u00ebndruarit jasht\u00eb pushtetit, ishte e gatshme t\u00eb mohonte e kritikonte gjith\u00e7ka t\u00eb qeveris\u00eb pavar\u00ebsisht se kishte gjera q\u00eb lidheshin me interesat komb\u00ebtare e shkonte larg p\u00ebrtej interesave t\u00eb ngushta partiake. \u00a0Madje n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb k\u00ebtij nihilizmi ishin t\u00eb gatsh\u00ebm q\u00eb n\u00eb vitin 2009 t\u00eb mohonin si arritje futjen e Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb NATO \u00a0vet\u00ebm e vet\u00ebm sepse kjo ndodhi gjat\u00eb qeverisjes s\u00eb Partis\u00eb Demokratike. P\u00ebr informacion t\u00eb Z. Pula fatmir\u00ebsisht Partia Socialiste n\u00eb muajt q\u00eb vijuan e ndryshoi q\u00ebndrimin p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjen \u00e7ame, duke e futur si \u00e7\u00ebshtje n\u00eb program t\u00eb partis\u00eb dhe duke propozuar madje nj\u00eb version t\u00eb sajin t\u00eb tekstit t\u00eb rezolut\u00ebs.<\/p>\n<p>Qasja nihiliste dhe negativiste ishte ajo \u00ebsht\u00eb &#8211; pra ajo q\u00eb un\u00eb kritikoja at\u00ebher\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri por edhe sot \u00a0n\u00eb Kosov\u00eb. M\u00eb duket e papranueshme q\u00eb p\u00ebr hir t\u00eb nj\u00eb agjende t\u00eb past\u00ebr partiake t\u00eb \u00a0hidhet balt\u00eb mbi arritjet e nj\u00eb vendi n\u00eb aren\u00ebn nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe t\u00eb nxihet e sterrohet gjendja shum\u00eb her\u00eb p\u00ebrtej gjendjes reale. Ky nihiliz\u00ebm p\u00ebr mua \u00ebsht\u00eb nj\u00eb d\u00ebshmi se opozita \u00ebsht\u00eb shterpe e nuk ka vizion p\u00ebr t\u2019i ofruar publikut nj\u00eb alternativ\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00eb p\u00ebr t\u00eb ardhmen si dhe nuk ka aft\u00ebsi q\u00eb t\u00eb ofroj\u00eb nj\u00eb model qeverisjeje m\u00eb efikase e t\u00eb suksesshme, me t\u00eb cil\u00ebn t\u00eb b\u00ebj diferenc\u00ebn e t\u00eb siguroj\u00eb mjaftuesh\u00ebm vota p\u00ebr rotacionin. Un\u00eb besoj se d\u00ebshtimi elektoral p\u00ebr nj\u00eb parti duhet t\u00eb pasohet t\u00eb pakt\u00ebn p\u00ebr nj\u00eb periudh\u00eb afat-mesme kryesisht nga nj\u00eb analiz\u00eb e brendshme, nj\u00eb reflektim dhe rishqyrtim i performanc\u00ebs s\u00eb deritanishme, mbase nj\u00eb ndryshim lidershipi apo programi por mbi t\u00eb gjitha me nj\u00ebfar\u00eb p\u00ebrul\u00ebsie p\u00ebr disfat\u00ebn. Partit\u00eb n\u00eb t\u00eb gjitha trojet e kan\u00eb b\u00ebr\u00eb tradit\u00eb q\u00eb kur humbin zgjedhjet jo vet\u00ebm q\u00eb shp\u00ebrfillin sinjalin e qart\u00eb q\u00eb kan\u00eb marr\u00eb nga votuesi, por sillen edhe m\u00eb arrogante e t\u00eb paduruara dhe hidhen menj\u00ebher\u00eb n\u00eb sulm \u00a0pa i l\u00ebn\u00eb mazhoranc\u00ebs s\u00eb re aspak koh\u00eb q\u00eb t\u00eb d\u00ebshmohet apo q\u00eb t\u00eb aplikoj\u00eb programin me t\u00eb cilin ka marr\u00eb vot\u00ebbesimin. Megjithat\u00eb kjo \u00ebsht\u00eb nj\u00eb tem\u00eb tjet\u00ebr q\u00eb hap debat m\u00eb vete.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"news-right\">\n<div class=\"post\">\n<p class=\"author\">\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nuk do e merrja mundimin q\u00eb ta trazoja rehatin\u00eb e fundjav\u00ebs p\u00ebr t\u00eb shkruar nj\u00eb tjet\u00ebr replik\u00eb ndaj Z. Pula po qe se nuk do t\u00eb kisha lexuar n\u00eb p\u00ebrgjigjen e tij, \u00a0nj\u00eb s\u00ebr\u00eb shtremb\u00ebrimesh, n\u00eb fakt, q\u00eb meritojn\u00eb t\u00eb korrigjohen e sqarohen. Pik\u00ebs\u00ebpari m\u00eb b\u00ebhet qejfi q\u00eb Z. Pula n\u00eb p\u00ebrgjigjen e tij \u00ebsht\u00eb [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":373,"featured_media":9836,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[1722,972,1721],"ppma_author":[367],"class_list":["post-4558","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-analize","tag-agjenda-partiake","tag-kosove","tag-politika-e-jashtme"],"authors":[{"term_id":367,"user_id":373,"is_guest":0,"slug":"adri-nurellari","display_name":"Adri Nurellari","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/adri.jpg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/adri.jpg"},"user_url":"","last_name":"Nurellari","first_name":"Adri","description":"Adri Nurellari \u00ebsht\u00eb studiues, k\u00ebshilltar dhe kolumnist i angazhuar kryesisht n\u00eb fush\u00ebn e politik\u00ebs dhe medias. Ai ka vijuar studimet universitare n\u00eb Universitetin e Tiran\u00ebs dhe ato pasuniversitare n\u00eb Cambridge, London School of Economics dhe University College London. Adri \u00ebsht\u00eb ish-k\u00ebshilltar i kryeministrit Sali Berisha dhe ish-sekretar i PDIU-s\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb ka punuar si pedagog n\u00eb Universitetin e Tiran\u00ebs dhe at\u00eb t\u00eb Evrop\u00ebs Juglindore n\u00eb Tetov\u00eb. Ka qen\u00eb i angazhuar si analist dhe konsulent nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb prej vitit 2013 punon si k\u00ebshilltar i Hashim Tha\u00e7it."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4558","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/373"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4558"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4558\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9837,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4558\/revisions\/9837"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9836"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4558"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4558"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4558"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=4558"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}