{"id":6626,"date":"2024-02-20T14:03:13","date_gmt":"2024-02-20T13:03:13","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=6626"},"modified":"2024-02-21T00:00:42","modified_gmt":"2024-02-20T23:00:42","slug":"2024-ta-do-te-jete-viti-i-stagnimit-ne-dialogun-kosove-serbi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/opinion\/2024-ta-do-te-jete-viti-i-stagnimit-ne-dialogun-kosove-serbi\/","title":{"rendered":"2024-ta do t\u00eb jet\u00eb viti i stagnimit n\u00eb dialogun Kosov\u00eb-Serbi"},"content":{"rendered":"<p>M\u00eb 2023, Kosova dhe Serbia arrit\u00ebn nj\u00eb marr\u00ebveshje t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr normalizimin e marr\u00ebdh\u00ebnieve, e njohur ndryshe si <a href=\"https:\/\/www.eeas.europa.eu\/eeas\/belgrade-pristina-dialogue-agreement-path-normalisation-between-kosovo-and-serbia_en\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Marr\u00ebveshja e Ohrit<\/a>. Kjo sh\u00ebnoi nj\u00eb marr\u00ebveshje p\u00ebrparimi t\u00eb shum\u00ebpritur, mb\u00ebshtetur nga BE-ja dhe ShBA-ja. Derisa mund t\u00eb pritet q\u00eb viti 2024 t\u00eb jet\u00eb viti i zbatimit t\u00eb saj, kjo perspektiv\u00eb duket se nuk ka gjasa t\u00eb ndodh\u00eb p\u00ebr disa arsye:<\/p>\n<p><strong>Skadimi i mandatit t\u00eb Miroslav Laj\u00e7akut<\/strong><\/p>\n<p>Mandati i P\u00ebrfaq\u00ebsuesit Special t\u00eb BE-s\u00eb p\u00ebr dialogun Beograd-Prishtin\u00eb, Miroslav Laj\u00e7ak, <a href=\"https:\/\/europeanwesternbalkans.com\/2022\/06\/20\/eu-member-states-extend-lajcaks-mandate-by-april-2024\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">skadon<\/a> n\u00eb gusht 2024 dhe shton pasigurin\u00eb lidhur me situat\u00ebn. Laj\u00e7aku, i cili u em\u00ebrua n\u00eb k\u00ebt\u00eb post n\u00eb vitin 2020 dhe <a href=\"https:\/\/www.slobodnaevropa.org\/a\/lajcak-produzen-mandat\/31906215.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">u riem\u00ebrua<\/a> m\u00eb 2022, k\u00ebt\u00eb her\u00eb mund t\u00eb p\u00ebrballet me nj\u00eb vendim tjet\u00ebr.<\/p>\n<p>K\u00ebshilli Europian (KE) ka autoritetin t\u00eb zgjas\u00eb mandatin e Laj\u00e7akut, gj\u00eb e cila k\u00ebrkon nj\u00eb vendim unanim nga vendet an\u00ebtare t\u00eb BE-s\u00eb. Megjith\u00ebk\u00ebt\u00eb, KE-ja tregoi n\u00eb fillim t\u00eb shkurtit se kjo nuk ishte n\u00eb agjend\u00eb dhe se takimi i radh\u00ebs do t\u00eb jet\u00eb n\u00eb qershor. K\u00ebsisoj, e ardhmja e Laj\u00e7akut n\u00eb k\u00ebt\u00eb pozicion mbetet e pasigurt.<\/p>\n<p>P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, thirrjet p\u00ebr <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=ZoCI9zzJhqw\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">dor\u00ebheqjen<\/a> e tij komplikojn\u00eb tutje situat\u00ebn, duke l\u00ebn\u00eb potencialisht vakant pozicionin e tij dhe duke stagnuar dialogun.<\/p>\n<p><strong>Krijimi i qeveris\u00eb s\u00eb re n\u00eb Serbi<\/strong><\/p>\n<p>Zgjedhjet parlamentare t\u00eb dhjetorit 2023 n\u00eb Serbi do t\u00eb ken\u00eb ndikim t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb n\u00eb dialog. Kushtetuta e Asambles\u00eb Komb\u00ebtare dhe krijimi i qeveris\u00eb do t\u00eb ken\u00eb ndikim n\u00eb dialog.<\/p>\n<p class=\" translation-block\">Pavar\u00ebsisht fitores s\u00eb qart\u00eb t\u00eb partis\u00eb n\u00eb detyr\u00eb, krijimi i qeveris\u00eb dhe em\u00ebrimet politike do t\u00eb marrin koh\u00eb. Ta z\u00ebm\u00eb, negociatori kryesor nga pala serbe \u00ebsht\u00eb <a href=\"https:\/\/www.kim.gov.rs\/lat\/nadleznost.php\" target=\"_self\">drejtori<\/a> i Zyr\u00ebs p\u00ebr Kosov\u00eb dhe Metohi dhe \u00ebsht\u00eb e paqart\u00eb se kush do ta marr\u00eb p\u00ebrsip\u00ebr k\u00ebt\u00eb rol. Qeveria n\u00eb detyr\u00eb nuk ka legjitimitet p\u00ebr t\u00eb negociuar, e l\u00ebre m\u00eb p\u00ebr t\u00eb n\u00ebnshkruar marr\u00ebveshje t\u00eb reja n\u00eb dialog.<\/p>\n<p><strong>Zgjedhjet e Bashkimit Europian<\/strong><\/p>\n<p>Edhe zgjedhjet e BE-s\u00eb, q\u00eb jan\u00eb <a href=\"https:\/\/www.politico.eu\/article\/eu-confirms-2024-election-dates\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">planifikuar<\/a> t\u00eb mbahen n\u00eb qershor 2024, do t\u00eb ken\u00eb efekte negative n\u00eb dialogun e normalizimit. Pasi t\u00eb zgjidhet Parlamenti Europian (PE), \u00e7far\u00eb do t\u00eb pasoj\u00eb tutje jan\u00eb muaj t\u00eb t\u00ebr\u00eb t\u00eb debatit politik, nd\u00ebrtimit t\u00eb koalicionit dhe nominimeve, duke sh\u00ebnuar k\u00ebsisoj nj\u00eb proces t\u00eb r\u00ebnd\u00eb zgjedhjeje p\u00ebr presidentin e Komisionit, Kolegjin e Komisioner\u00ebve dhe ndarjen e portofolit, si dhe em\u00ebrimet politike n\u00eb BE. Me gjas\u00eb, procesi do t\u00eb zgjas\u00eb deri n\u00eb fund t\u00eb vitit.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb, BE-ja nuk do t\u00eb ket\u00eb as koh\u00eb, as kapacitet, p\u00ebr t\u2019u p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb dialog. Kjo munges\u00eb angazhimi ka t\u00eb ngjar\u00eb t\u00eb detyroj\u00eb Kosov\u00ebn dhe Serbin\u00eb q\u00eb t\u2019i prolongojn\u00eb zotimet e tyre dhe ta anashkalojn\u00eb dialogun.<\/p>\n<p class=\" translation-block\">P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, Qeveria e Kosov\u00ebs <a href=\"https:\/\/www.theguardian.com\/world\/2023\/sep\/24\/kosovan-pm-albin-kurti-says-talks-with-serbia-have-reached-dead-end\" target=\"_self\">nuk u besoi<\/a> fare figurave ky\u00e7e t\u00eb BE-s\u00eb, Borell dhe Laj\u00e7ak, p\u00ebrgjat\u00eb dialogut t\u00eb viteve t\u00eb fundit. Nj\u00eb nga arsyet e mosbesimit \u00ebsht\u00eb se t\u00eb dy vijn\u00eb nga vende q\u00eb nuk e kan\u00eb njohur Kosov\u00ebn (Spanja dhe Sllovakia). Andaj, me gjas\u00eb, Kosova do t\u00eb pres\u00eb dhe t\u00eb shoh\u00eb n\u00ebse k\u00ebt\u00eb her\u00eb P\u00ebrfaq\u00ebsues Special do t\u00eb jet\u00eb dikush nga nj\u00eb vend q\u00eb mban q\u00ebndrim m\u00eb t\u00eb favorsh\u00ebm karshi Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p><strong>Zgjedhjet presidenciale n\u00eb ShBA<\/strong><\/p>\n<p class=\" translation-block\">Zgjedhjet presidenciale n\u00eb ShBA do t\u00eb jen\u00eb nj\u00eb <a href=\"https:\/\/www.kosovo-online.com\/en\/news\/analysis\/2024-elections-40-countries-worldwide-how-will-voting-usa-and-eu-through-russia\" target=\"_self\">p\u00ebrcaktues<\/a> i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm i dialogut. Duke pasur parasysh rolin e r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm t\u00eb ShBA-s\u00eb n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet Kosov\u00eb-Serbi, si Kosova, ashtu edhe Serbia, do t\u2019u kushtojn\u00eb v\u00ebmendje t\u00eb madhe fushat\u00ebs dhe zgjedhjeve elektorale t\u00eb ShBA-s\u00eb.<\/p>\n<p class=\" translation-block\">Duket se Beogradi dhe Prishtina po v\u00ebn\u00eb baste p\u00ebr kandidat\u00eb t\u00eb ndrysh\u00ebm presidencial\u00eb, me nj\u00eb strategji t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsimit t\u00eb pozicioneve t\u00eb tyre p\u00ebrkat\u00ebse pas zgjedhjeve. Presidenti serb, Vu\u00e7iq, mb\u00ebshtet Donald Trump-in n\u00eb zgjedhjet e ardhshme, <a href=\"https:\/\/www.tanjug.rs\/srbija\/politika\/69227\/milan-krstic-srbija-se-vise-nada-pobedi-trampa-na-americkim-izborima\/vest\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">duke shpresuar<\/a> se fitorja e tij mund t\u00eb jet\u00eb e dobishme p\u00ebr Serbin\u00eb.<\/p>\n<p>Nga ana tjet\u00ebr, Kosova tradicionalisht ushqen marr\u00ebdh\u00ebnie m\u00eb t\u00eb mira me presidentin e Partis\u00eb Demokratike dhe, n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast, Joe Biden \u00ebsht\u00eb zgjedhja e qart\u00eb. Kjo strategji mund t\u00eb tregoj\u00eb se t\u00eb dyja pal\u00ebt mund ta shtyjn\u00eb zbatimin e marr\u00ebveshjeve dhe t\u00eb vonojn\u00eb arritjen e marr\u00ebveshjeve t\u00eb reja, duke shpresuar p\u00ebr kushte m\u00eb t\u00eb mira pas zgjedhjeve n\u00eb ShBA.<\/p>\n<p><strong>Kosova do t\u2019i mbaj\u00eb zgjedhjet parlamentare<\/strong><\/p>\n<p>Kosova do t\u2019i mbaj\u00eb zgjedhjet parlamentare n\u00eb fillim t\u00eb vitit 2025, t\u00eb cilat do ta dominojn\u00eb diskursin politik. Partit\u00eb politike t\u00eb Kosov\u00ebs, kryesisht, do t\u00eb b\u00ebjn\u00eb fushata. Andaj, \u00e7do l\u00ebshim n\u00eb dialog nga partia n\u00eb pushtet do t\u00eb konsiderohet si dob\u00ebsi dhe do t\u00eb p\u00ebrdoret si mund\u00ebsi sulmi.<\/p>\n<p>Nj\u00ebherazi, qeveria e udh\u00ebhequr nga Albin Kurti ka t\u00eb ngjar\u00eb t\u00eb vazhdoj\u00eb me kursin e vet t\u00eb veprimit, duke futur masa t\u00eb reja (ta z\u00ebm\u00eb, heqjen e p\u00ebrdorimit t\u00eb dinarit), dhe duke mbajtur nj\u00eb q\u00ebndrim t\u00eb ashp\u00ebr karshi Serbis\u00eb dhe serb\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs. Kjo qasje i ka siguruar popullaritet t\u00eb konsideruesh\u00ebm Kurtit. N\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim, natyrisht q\u00eb nuk do t\u00eb ket\u00eb p\u00ebrparim n\u00eb nd\u00ebrmarrjen e hapave t\u00eb nevojsh\u00ebm p\u00ebr krijimin e Asociacionit \/ Bashk\u00ebsis\u00eb s\u00eb Komunave me Shumic\u00eb Serbe (AKS).<\/p>\n<p>S\u00eb fundi, vitit 2024 duket si nj\u00eb mund\u00ebsi e humbur dhe t\u00eb dyja pal\u00ebt do t\u00eb p\u00ebrdorin secil\u00ebn mund\u00ebsi p\u00ebr t\u2019i forcuar pozicionet e tyre, duke vepruar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb nj\u00ebanshme dhe duke testuar kufijt\u00eb e nj\u00ebra-tjetr\u00ebs, si dhe duke mos u angazhuar n\u00eb dialog n\u00eb pritje t\u00eb ardhjes s\u00eb lider\u00ebve t\u00eb rinj politik\u00eb n\u00eb sken\u00eb p\u00ebr t\u00eb krijuar marr\u00ebdh\u00ebnie t\u00eb reja me ta.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>M\u00eb 2023, Kosova dhe Serbia arrit\u00ebn nj\u00eb marr\u00ebveshje t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr normalizimin e marr\u00ebdh\u00ebnieve, e njohur ndryshe si Marr\u00ebveshja e Ohrit. Kjo sh\u00ebnoi nj\u00eb marr\u00ebveshje p\u00ebrparimi t\u00eb shum\u00ebpritur, mb\u00ebshtetur nga BE-ja dhe ShBA-ja. Derisa mund t\u00eb pritet q\u00eb viti 2024 t\u00eb jet\u00eb viti i zbatimit t\u00eb saj, kjo perspektiv\u00eb duket se nuk ka gjasa t\u00eb [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":15,"featured_media":6638,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[10,972,624,971],"ppma_author":[25],"class_list":["post-6626","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opinion","tag-dialogu","tag-kosove","tag-kryesore","tag-serbi"],"authors":[{"term_id":25,"user_id":15,"is_guest":0,"slug":"milos-pavkovic","display_name":"Milo\u0161 Pavkovi\u0107","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/MP_cropped-150x150-1.jpg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/MP_cropped-150x150-1.jpg"},"user_url":"","last_name":"Pavkovi\u0107","first_name":"Milo\u0161","description":"Milo\u0161 Pavkovi\u0107 \u00ebsht\u00eb nj\u00eb shkenc\u00ebtar politik me specializim n\u00eb rajonin e Evrop\u00ebs Juglindore, politik\u00ebn krahasuese, regjimet hibride dhe politik\u00ebn e BE-s\u00eb. Studimet bachelor dhe master p\u00ebr shkenca politike i kreu n\u00eb Universitetin e Beogradit. Ai kaloi nj\u00eb vit n\u00eb Universitetin e Grazit si student n\u00eb Erasmus dhe mbrojti tez\u00ebn e magjistratur\u00ebs (De)konsolidimi i shtet\u00ebsis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs n\u00eb kontekstin e negociatave bashk\u00ebkohore nd\u00ebrmjet Qeverive t\u00eb Kosov\u00ebs* dhe Serbis\u00eb. Ai kreu masterin e dyt\u00eb n\u00eb shkencat politike n\u00eb Universitetin e Evrop\u00ebs Qendrore (CEU). Ai \u00ebsht\u00eb bashk\u00ebautor i publikimit Elementet kryesore t\u00eb nevojshme p\u00ebr p\u00ebrparimin n\u00eb normalizimin e marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrmjet Kosov\u00ebs dhe Serbis\u00eb. Milo\u0161 aktualisht \u00ebsht\u00eb i pun\u00ebsuar si studiues n\u00eb Qendr\u00ebn e Politikave Evropiane (CEP), Beograd dhe sh\u00ebrben si Ambasador i Ri i Evrop\u00ebs n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6626","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/15"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6626"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6626\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6632,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6626\/revisions\/6632"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6638"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6626"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6626"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6626"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=6626"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}