{"id":6882,"date":"2024-05-14T13:35:20","date_gmt":"2024-05-14T12:35:20","guid":{"rendered":"https:\/\/sbunker.org\/?p=6882"},"modified":"2024-07-19T13:44:37","modified_gmt":"2024-07-19T12:44:37","slug":"liria-e-medias-ne-kosove-me-keq-sesa-paraqitet-nga-reporteret-pa-kufij","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/opinion\/liria-e-medias-ne-kosove-me-keq-sesa-paraqitet-nga-reporteret-pa-kufij\/","title":{"rendered":"Liria e medias n\u00eb Kosov\u00eb: m\u00eb keq sesa paraqitet nga Reporter\u00ebt pa Kufij"},"content":{"rendered":"<p>P\u00ebrgjat\u00eb dy dekadave t\u00eb fundit, liria e medias n\u00eb Kosov\u00eb ka qen\u00eb nj\u00eb nd\u00ebr sektor\u00ebt kryesor\u00eb q\u00eb ka sh\u00ebnjuar p\u00ebrparim t\u00eb madh. Megjithat\u00eb, raporti m\u00eb i fundit nga Reporter\u00ebt pa Kufij (Reporters Without Borders) ishte nj\u00eb shok i madh p\u00ebr shum\u00ebk\u00ebnd dhe nj\u00eb alarm p\u00ebr shoq\u00ebrin\u00eb kosovare.<\/p>\n<p>Prema <a href=\"https:\/\/rsf.org\/en\/country-kosovo\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">raportit,<\/a> Kosova p\u00ebsoi nj\u00eb r\u00ebnie t\u00eb madhe p\u00ebr plot 19 vende. Reporter\u00ebt pa Kufij (RpK) argumentuan se: \u201cLiria e medias k\u00ebrc\u00ebnohet nga rregullimi i politizuar, ngufatjet gjyq\u00ebsore (kur gjykat\u00ebsit apo qeveria urdh\u00ebrojn\u00eb kufizim informatash apo komentim), qasje t\u00eb pamjaftueshme n\u00eb informata dhe rritje t\u00eb sulmeve fizike ndaj gazetar\u00ebve.\u201d<\/p>\n<p>Tutje, n\u00eb raportin e tyre, RpK e p\u00ebrshkruan situat\u00ebn n\u00eb Kosov\u00eb me nj\u00eb treg medial dinamik e plural, por me ndarje etnike. Kjo e fundit nuk p\u00ebrb\u00ebn kritik\u00eb ndaj liris\u00eb s\u00eb medias, por identifikon procesin e etnifikimit t\u00eb medias, t\u00eb cilat raportojn\u00eb n\u00eb shumic\u00ebn e rasteve p\u00ebr komunitetin e tyre, duke i l\u00ebn\u00eb anash komunitetet etnike joshumic\u00eb. Komunitetet joshumic\u00eb kan\u00eb lirin\u00eb e medias dhe veprojn\u00eb t\u00eb lira, por vet\u00ebm n\u00eb komunitetin e tyre, pa ndonj\u00eb ndikim n\u00eb komunitetin shumic\u00eb dhe media agjenda-b\u00ebr\u00ebse.<\/p>\n<p>Nj\u00eb nd\u00ebr \u00e7\u00ebshtjet kryesore q\u00eb ka ndikuar n\u00eb r\u00ebnien e Kosov\u00ebs 19 vende m\u00eb posht\u00eb n\u00eb rankim \u00ebsht\u00eb padyshim rasti me televizionin Klan Kosova. Tentimi p\u00ebr ta mbyllur Klan Kosov\u00ebn, nj\u00eb nd\u00ebr televizionet m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha n\u00eb Kosov\u00eb, duke u thirrur n\u00eb nj\u00eb gabim teknik n\u00eb regjistrim, kishte kund\u00ebr shoq\u00ebrin\u00eb civile dhe mediat n\u00eb Kosov\u00eb, si dhe <a href=\"https:\/\/www.ecpmf.eu\/media-freedom-groups-welcome-klan-kosova-court-injunction-decision\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">organizatat nd\u00ebrkomb\u00ebtare<\/a> q\u00eb veprojn\u00eb n\u00eb fush\u00ebn e liris\u00eb s\u00eb mediave, si Article 19, Qendra Europiane p\u00ebr Lirin\u00eb e Mediave, Federata Europiane e Gazetar\u00ebve, Instituti Nd\u00ebrkomb\u00ebtar i Gazetar\u00ebve, Transeuropa, Rrjetin SafeJournalists dhe Raportuesit pa Kufij, mes tjerash.<\/p>\n<p>N\u00eb qershor 2023, Ministria e Tregtis\u00eb dhe Industris\u00eb (MTI) e Kosov\u00ebs, informoi p\u00ebrfaq\u00ebsuesin e Klan Kosova se licenca e pun\u00ebs do t\u00eb revokohej me arsyetimin p\u00ebr gabimin n\u00eb adres\u00ebn e pronarit t\u00eb kompanis\u00eb Klan Kosova.<\/p>\n<p>Ky vendim u kontestua n\u00eb Gjykat\u00ebn Komerciale, e cila vendosi kund\u00ebr vendimit t\u00eb MTI p\u00ebr t\u00eb revokuar licenc\u00ebn e pun\u00ebs. Reagimet nga Qeveria e Kosov\u00ebs ishin tejet brengos\u00ebse p\u00ebr komunitetin nd\u00ebrkomb\u00ebtar dhe Asociacionin e Gazetar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>Sipas RpK, Klan Kosova ka qen\u00eb subjekt i sulmeve administrative nga qeveria, e cila, p\u00ebrve\u00e7 Klan Kosov\u00ebs, ka k\u00ebrc\u00ebnuar gjithashtu pavar\u00ebsin\u00eb e transmetuesit publik RTK, me em\u00ebrimin e drejtorit i cili \u00ebsht\u00eb \u201caleat me partin\u00eb n\u00eb pushtet\u201d, sipas RpK-s\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebtyre ngacmimeve, media n\u00eb Kosov\u00eb l\u00ebngon nga mungesa e fondeve dhe ndikimeve t\u00eb grupeve politike dhe ekonomike. Ky ndikim, s\u00eb bashku me ngacmimet q\u00eb vijn\u00eb nga <a href=\"https:\/\/safejournalists.net\/mp-basha-aims-to-establish-state-discipline-towards-ajk-and-rtk\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">ana e qeveris\u00eb<\/a> <a href=\"https:\/\/safejournalists.net\/ajk-condemns-the-public-intimidation-of-mp-dimal-basha-towards-rtk-journalist-blerta-foniqi-kabashi\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">dhe deputet\u00ebve<\/a>, kan\u00eb krijuar nj\u00eb retorik\u00eb q\u00eb akuzon gazetar\u00ebt padrejt\u00ebsisht p\u00ebr \u201cbashk\u00ebpunim me armikun\u201d.<\/p>\n<p>K\u00ebto vler\u00ebsime e kan\u00eb sjell\u00eb Kosov\u00ebn nga pozita 56 n\u00eb vitin 2023, n\u00eb pozit\u00ebn 75 k\u00ebt\u00eb vit.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-6883\" src=\"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/unnamed-file-1-300x217.png\" alt=\"\" width=\"371\" height=\"268\" srcset=\"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/unnamed-file-1-300x217.png 300w, https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/unnamed-file-1-1024x739.png 1024w, https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/unnamed-file-1-768x555.png 768w, https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/unnamed-file-1-18x12.png 18w, https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/unnamed-file-1.png 1342w\" sizes=\"auto, (max-width: 371px) 100vw, 371px\" \/><\/p>\n<p>Por, situata n\u00eb Kosov\u00eb \u00ebsht\u00eb m\u00eb keq sesa paraqitet. N\u00ebse analizohet trajektorja e vler\u00ebsimit p\u00ebrgjat\u00eb dekad\u00ebs s\u00eb kaluar n\u00eb numra, v\u00ebrehet qart\u00eb nj\u00eb degradim i theksuesh\u00ebm i liris\u00eb s\u00eb medias. P\u00ebr shembull, Kosova kishte 68.38 pik\u00eb vitin e kaluar, nd\u00ebrsa sivjet ka vet\u00ebm 60.09.<\/p>\n<p>Gjithashtu, \u00ebsht\u00eb edhe nj\u00eb informat\u00eb me r\u00ebnd\u00ebsi q\u00eb duhet merret parasysh n\u00eb k\u00ebt\u00eb raport. Rankimi i liris\u00eb se medias varet edhe nga nj\u00eb kalkulim global. Pra, sa m\u00eb e keqe situata n\u00eb bot\u00eb, aq m\u00eb leht\u00eb p\u00ebr Kosov\u00ebn t\u00eb sh\u00ebnoj\u00eb progres.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst, viti 2024 ka qen\u00eb nj\u00eb vit i brisht\u00eb p\u00ebr sigurin\u00eb globale, me shum\u00eb konfilikte, dhe Kosova sh\u00ebnon r\u00ebnien rekorde n\u00eb 60,9 pik\u00eb, edhe pse k\u00ebto pik\u00eb e vendosin n\u00eb vendin e nj\u00ebjt\u00eb sikurse n\u00eb vitin 2019, kur kishte dhjet\u00eb pik\u00eb m\u00eb shum\u00eb.<\/p>\n<p>Pra, p\u00ebr t\u00eb analizuar se sa serioze \u00ebsht\u00eb r\u00ebnia e Kosov\u00ebs n\u00eb rankimin e RpK dhe vler\u00ebsimet e rreziqet p\u00ebr pun\u00ebn e gazetar\u00ebve n\u00eb Kosov\u00eb, duhet par\u00eb grumbullimin e pik\u00ebve, q\u00eb \u00ebsht\u00eb rezultati m\u00eb i keq n\u00eb historin\u00eb e Kosov\u00ebs n\u00eb RpK.<\/p>\n<p>Kosova ka pasur nj\u00eb p\u00ebrparim t\u00eb jasht\u00ebzakonsh\u00ebm n\u00ebse shihet n\u00eb trendin e zhvillimit q\u00eb nga viti 1999, vit ky q\u00eb e gjeti Kosov\u00ebn me nj\u00eb ekosistem medial inekzistent. Megjithat\u00eb, p\u00ebrgjat\u00eb dekadave n\u00eb vijim, Kosova ka ngritur kapacitetet e medias n\u00eb nivele profesionale.<\/p>\n<p>Por, n\u00eb dy vitet e fundit, jan\u00eb shtuar sulmet ndaj gazetar\u00ebve, duke p\u00ebrfshir\u00eb sulmet n\u00eb platforma digjitale, sulmet nga autoritetet dhe pushteti qeveritar, duke v\u00ebshtir\u00ebsuar pun\u00ebn e p\u00ebrditshme p\u00ebr gazetar\u00ebt, gj\u00eb q\u00eb ka rezultuar m\u00eb r\u00ebnien drastike n\u00eb rankimin e RpK-s\u00eb p\u00ebr vitin 2024.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>P\u00ebrgjat\u00eb dy dekadave t\u00eb fundit, liria e medias n\u00eb Kosov\u00eb ka qen\u00eb nj\u00eb nd\u00ebr sektor\u00ebt kryesor\u00eb q\u00eb ka sh\u00ebnjuar p\u00ebrparim t\u00eb madh. Megjithat\u00eb, raporti m\u00eb i fundit nga Reporter\u00ebt pa Kufij (Reporters Without Borders) ishte nj\u00eb shok i madh p\u00ebr shum\u00ebk\u00ebnd dhe nj\u00eb alarm p\u00ebr shoq\u00ebrin\u00eb kosovare. Sipas raportit, Kosova p\u00ebsoi nj\u00eb r\u00ebnie t\u00eb madhe [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":29,"featured_media":6878,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[972,976],"ppma_author":[40],"class_list":["post-6882","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opinion","tag-kosove","tag-media"],"authors":[{"term_id":40,"user_id":29,"is_guest":0,"slug":"abit-hoxha","display_name":"Abit Hoxha","avatar_url":{"url":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/abith_profil.jpg","url2x":"https:\/\/sbunker.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/abith_profil.jpg"},"user_url":"","last_name":"Hoxha","first_name":"Abit","description":"Abit Hoxha \u00ebsht\u00eb hulumtues dhe doktorant n\u00eb Universitetin Ludwig Maximilian n\u00eb Mynih t\u00eb Gjermanis\u00eb, ku \u00ebsht\u00eb p\u00ebrqendruar n\u00eb krahasim t\u00eb prodhimit t\u00eb lajmeve n\u00eb konflikte. Ai \u00ebsht\u00eb autor i disa publikimeve shkencore n\u00eb revista akademike dhe nj\u00eb libri p\u00ebr raportimin e mediave gjat\u00eb dhe pas luft\u00ebs n\u00eb Kosov\u00eb. Ka p\u00ebrfunduar studimet n\u00eb Shkenc\u00eb Politike, Gazetari dhe Politika t\u00eb Mbrojtjes, Zhvillimit dhe Diplomaci n\u00eb Kosov\u00eb dhe Angli. Abiti \u00ebsht\u00eb aktiv n\u00eb fush\u00ebn e hulumtimeve t\u00eb gazetaris\u00eb, medias, siguris\u00eb, konfliktit dhe l\u00ebvizjeve sociale, \u00ebsht\u00eb hulumtues i jasht\u00ebm n\u00eb Qendr\u00ebn Kosovare p\u00ebr Studime t\u00eb Siguris\u00eb dhe kontribuon p\u00ebr media nd\u00ebrkomb\u00ebtare."}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6882","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/29"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6882"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6882\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6887,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6882\/revisions\/6887"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6878"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6882"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6882"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6882"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/sbunker.org\/sr\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=6882"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}